Nucleaire geneeskunde

SPEC-CT

gamma camera

Radioactiviteit

instabiele atoomkernen, Een atoomkern vervalt en dan komt er energie bij vrij, die energie moet hij kwijt dat doet hij doormiddel van energie pakketjes, die energiepakketjes proberen wij op te vangen met onze camera.

Ion

uit elkaar gevallen atoom

Halveringstijd

het vervallen van de instabiele kernen naar stabiele kernen, de hoeveelheid tijd tot de stof in waarde is gehalveerd.

Radiofarmacon

radionuclide + tracer (wat je ingespoten krijgt)

Collimator

Lodenplaat met gaatjes waardoor loodrecht invallende fotonen worden doorgelaten. Zorgt dus voor betrouwbare plaatsbepaling van het orgaan op de afbeelding.

Scintillatiekristal

Absorbeert fotonen die door de collimator zijn doorgelaten. Hier wordt de straling omgezet in zichtbaar licht.

Photo multiplier tubes

omzetting van lichtflits naar elektrisch signaal

Puls hoogt analysator

z-signaal: hoeveel foto energie is er in het kristal terecht gekomen.X- en Y-signaal: waarop het kristal is het terecht gekomen.

Beeldmatrix

aantal pixels

Statische opname

Deel van lichaam, radiofarmacon is opgenomen in doelgebied, zowel anatomische als (patho) fysiologische informatie veelal foto's vanuit meerdere richtingen.

Dynamisch

Deel van lichaam, radiofarmacon wordt gevolgd injectie (T0) = start onderzoek, vooral (patho-) fysiologische informatie, na afloop creëren van time-activity curve (TAC) voor verschil links en rechts.

Whole Body

volledig lichaam (of bekken - schedel), radiofarmacon is opgenomen in doelgebied, zowel anatomische als (patho-) fysiologische informatie, m.n. foto's vanuit anterior en posterior richting.

Nuclide kaart

overzicht stabiele en niet stabiele elementen.

Waarom moet een patiënt extra drinken tussen de injectie met 99mTc-HDP en de daadwerkelijke scan bij een skeletscan?

om een beter contrast te krijgen tussen botten en weke delen.

Hygroscopisch

stoffen die uit de lucht waterdamp opnemen en hierdoor kapot gaan.

Radiofarmacon

radionuclide + tracer (wat je ingespoten krijgt)

Convergerende collimator =

worden vergroot, niet-omgekeerd op het kristal afgebeeld. De mate van vergroting hangt wederom af van de afstand van het af te beelden object tot de collimator. Convergerende collimatoren worden in de praktijk af en toe gebruikt om kleine organen, zoals het hart

Pinhole collimator

Wordt meestal gebruikt om kleine objecten, zoals een schildklier of pols, vergroot af te beelden en zo het detail in de beelden te vergroten. De vergrotingsfactor V is gelijk aan de afstand van het gat tot het kristal l gedeeld door de afstand van het gat tot het af te beelden object

Divergerende collimator

projecteert een verkleind, niet-omgekeerd beeld op het kristal. De mate van verkleining hangt af van de afstand van het af te beelden object tot de collimator. Worden in de praktijk zelden gebruikt, soms bij camera’s met kleine detectoren ter vergroting van het FOV

FWHM (Full Width at Half Maximum)

o De energieresolutie van de gammacamera voor een bepaalde fotonenergie wordt gedefinieerd als de breedte van de fotopiek gemeten op de halve hoogte.
o Doorgaans wordt de energieresolutie uitgedrukt als een percentage van de daadwerkelijke fotonenergie.
o De FWHM is hierbij omgekeerd evenredig met de wortel uit de energie.
o Voor een gammacamera met een NaI(Tl)-kristal geldt dat de typische energieresolutie voor 99mTc zo’n 10% is

Fotonpiek

Niet verstrooide fotonen

Compton rug

fotonen verstrooid in de patiënt

Plaats resolutie

het onderscheidend vermogen genoemd, is een maat voor de minimale afstand tussen twee gescheiden puntbronnen waarbij deze bronnen nog werkelijk gescheiden kunnen worden waargenomen. Een betere (= hogere) plaats resolutie betekent een kleinere afstand.

De plaatsresolutie van een gammacamera wordt bepaald door:

de detector (kristal + PMT’s + elektronische circuits) als de gebruikte collimator.

Point-spread function (PSF)

het meten van de plaatsresolutie door een nauwe bundel gammastraling uit een puntbron met een diameter van 1mm of kleiner zonder collimator loodrecht op het kristal te laten vallen. Door de beperkte plaatsresolutie zal de smalle bundel verbreed worden afgebeeld.

Intrisieke resolutie

best mogelijke resolutie

Grote Matrix

kleine pixels

Kleine matrix

grote pixels

de twee belangrijkste voordelen van SPECT vergeleken met planaire scintigrafie zijn

- geen superpositie
- beter beeldcontrast

partiële volume-effect

Het verschijnsel dat een enkele voxel informatie bevat van meer dan een weefseltype

Annihilatie

de totale massa wordt omgezet in energie, dus straling

coïncidentie

toevallige samenloop

coïncidentiemeting

Dit betekent dat er gekeken wordt of twee detectoren binnen een zeer klein tijdsverschil (het coïncidentievenster) beide een foton gemeten hebben van de juiste energie.

Line of response

de lijn tussen elk coïncident detectorpaar

TAC time-activity-curve

curve waarmee je kan zien hoeveel activiteit na een bepaalde tijd. (allen mogelijk bij dynamische scan)

welk nut heeft een window bij het instellen van een energievenster

Dit zorgt ervoor dat verstrooide straling wordt uitgesloten van de beeldvorming.

16. Hoe hoog is de energie van een van de vrijgekomen gammafotonen bij annihilatie

511 keV

Wat is kenmerkend voor een superscan?

de nieren zijn niet zichtbaar

Welke indicatie rechtvaardigt het uitvoeren van een wholebody skeletscan?

reumatoïde artitis