HOC4: acuut knieletsel

epidemiologie

→ het gevolg v trauma bij bv sport

→ hoge prevalentie: 20% v alle sportblessures

→ ontstaansmechanisme + testen koppelen om te zien of het valide is of niet → zal zorgen voor een veel grotere voorafkans (dus dat je juist bent)

groepen

bandletsels: bepaald volgens de International Knee Documentation Commitee

• VKB en AKB

• mediaal collateraal ligament (MCL) en LCL

• posteromediaal - posterolateraal complex

meniscus

• meniscustesten zijn minder valide (weten niet echt of die effectief zijn)

kraakbeen

• international cartilage repair society

international knee documentation commitee

graad 1

• VKB/AKB: lachmantest ~0-2mm

• MCL: 20° flexie + valgus ~0-2mm

• LCL: 20° flexie + varus ~0-2mm

• PLC: 30° exorotatie + flexie 90° ~<5°

graad 2

• VKB/AKB/MCL/LCL: 3-5mm

• PLC: 6-10°

graad 3

• 6-10mm

• 11-19°

graad 4

• >10mm

• >19°

international cartilage repair society

graad 1

• oppervlakkige scheuren

graad 2

• scheuren 50% in kraakbeen

graad 3

• scheuren 50% in kraakbeen + gecalcificeerde laag

graad 4

• osteochondrale schade (dus schade tot in bot)

rode vlaggen van (screening) v acuut knieletsel

• fractuur

• neurovasculaire schade

• ruptuur quadriceps

• bloedingsstoornis

• mono arthritis

• bot/ weke delen tumoren

bot/ weke delen tumoren

= uitsluiten

• zwelling ligt niet waar trauma is gebeurt → MAAR op een ongebruikelijke plaats

• milde/ wisselende pijn

• palpeerbare lymfeklieren

2 soorten:

• primair tumor: tegen bot

• secundaire tumor: metastasen

fractuur

= Ottawa Knee ankle rules

• uitsluiten

→ Niet in staat 90° flexie v knie

→ >50j.

→ geisoleerd drukpijn patella/ caput fibula

positief → doorverwijzen naar rx

bloedingsstoornis

→ geen trauma

haemarthrose onderzoek:

• plots haemarthrose: zwelling met vocht + bloed

• stollingsproblemen

• hemofilie? (ziekte)

mono-arthritis

→ geen trauma, maar ontsteking v gewricht

→ uitsluiten

• minder mobiliteit in kniegewricht

• symptomen: warmte, roodheid, zwelling, pijn

• extra: koorts, misselijkheid

ruptuur quadriceps

= extensiemechanisme

→ uitsluiten

• verschil in hoogte ts de 2 patella’s

  • patella zit laag → patella bacha

• kan niet belasten

• onmogelijk om been gestrekt te tillen

• indeuking in de quadriceps → palpeerbaar

neurovasculaire schade

= knieluxatie, deformatie, huidindeuking, bloeduitstorting

uitsluiten

• huidindeuking: laterale, mediale gewrichtslijn

• bloeduitstorting: ecchymoses

• palpeerbare misvorming

• 2 of > bandletsels

→ N. peroneus communis en tibialis

VKB

→ pop-sign: 40-80%

• voelbare en hoorbare pop in de knie

letsel zonder contact

• ~tijdens lopen

  • plots veranderen v richting

  • plots afremmen + pivot

  • vetragen/ versnellen met max contractie v quadriceps + extensie v knie

• ~tijdens springen

  • landen met pivot

  • landen op gestrekte knie

→ 25% meer bij vrouwen

letsel met contact

• combinatie: flexie + valgus + exorotatie v femur

• combinatie: flexie + varus + endorotatie v femur

testen

• lachmantest: acuut

• voorste schuifladetest: chronisch

• pivot shifttest

prevalentie

• Wanneer pretest probability 30-70% is → 1test toepassen

  • <30% meerdere testen uitvoeren

  • >70% behandelen

AKB

→ hyperextensietrauma

→ hyperflexietrauma + neerwaartse/ opwaartse kracht op tibia

→ Dashboard trauma: 90° flexie + achterwaartse kracht op tibia

testen:

• achterste schuiflade test

• actieve quadricepstest

• step off test

MCL

hoe?

• mediaal gerichte kracht op knie (met voet op grond)

• rotatietrauma

• beide

test

• valgus stress test 20°flexie

LCL

hoe?

• lateraal gerichte kracht op knie (+ extensie)

• hyperextensietrauma

• niet-contact varustrauma

test

• varus stresstest 20° flexie

posteromediaal complex

→ hoe verder knie in extensie, hoe groter schade posteromediaal

testen:

• valgus-stresstest 0° flexie

• dial test: p op buik en knie 20° flexie (kine doet exorotatie tibia)

posterolateraal complex

hoe?

• lateraal gerichte kracht op knie (+ extensie)

• hyperextensietrauma

• niet-contact varustrauma

testen

• varus stresstest 0°flexie

meniscus

hoe?

• rotatietrauma + flexie/extensie knie

• vaak VKB + meniscus

onderzoek

• zwelling komt pas later

• p voelt blokkage/scheur

• hydrops

• goed herstellen in buitenzone (roodzone) en minder in de whitezone

testen ~moeten allemaal + zijn

• passieve flexie

• passieve extensie

• Mc murry test

• Thessaly test → beste!

• JLT

kraakbeen

hoe?

• kleine repetitieve trauma’s

onderzoek

• knie snel dik na acuut letsel → hydrops

• blokkerend gevoel in knie

• afwisselende pijn

testen

• JLT test (joint line tenderness test)

soorten zwellingen

1) hydrops: vochtophoping

2) haemarthrose: vochtophoping + bloed

3) oedeem: vochtophoping onder huid → totaal ruptuur v kniekapsel

4) synovitis: ontsteking v synoviaal vocht

test: strijktest

therapie

meniscus= KNGF richtlijnen voor meniscus volgen

→ direct na trauma starten met behandeling

behalve

• AKB: gips

• MCL en PMC graad 2-4: brace

• PCL en PLC graad 2-4: gips

behandeling

• verminderen zwelling

• opbouw v mobiliteit

• aanleren v actief dynamisch looppatroon

→ enkel als dat oke is starten met neuromuscluraire/kracht training