"Człowiekiem jestem i nic co ludzkie, nie jest mi obce" ~Terencjusz
maksyma oświecenia
7
New cards
Oświecenie
1740 - 1822
epoka racjonalizmu czyli ci którzy umieją posługiwać się rozumem i dzięki niemu mogą poznać cały świat, zbadać go. Powrót do wartości starożytnych.
8
New cards
Romantyzm
1822 (wydanie "Ballad i romansów" Mickiewicza) - 1863 (powstanie styczniowe)
powstał na fali europejskich ruchów wolnościowych, które nawiązywały do ideałów Wielkiej Rewolucji Francuskiej. "Miej serce i patrzaj w serce", odrzucenie "szkiełka i oka"
9
New cards
Pozytywizm
1863 - 1890
odejście od wartości romantyzmu. podstawy pozytywizmu to: emancypacja kobiet praca organiczna praca u podstaw asymilacja Żydów
10
New cards
Młoda Polska
1890 - 1918
Neoromantyzm epoka literacka w Polsce, będąca odpowiedzią na tendencje panujące w Europie Zachodniej. zawiera w sobie: Schopenhaueryzm, Nietzscheanizm, impresjonizm, symbolizm, ekspresjonizm, dekadentyzm
11
New cards
poezja tyrtejska
(od Tyrtajosa - starożytnego poety) poezja nawołująca do walki - ojczyzna jest nadrzędną wartością
12
New cards
eponim
słowo utworzone od nazwy własnej, jak również osoba (imienny)
13
New cards
kategorie etyczne
dobro-zło
14
New cards
kategorie estetyczne
piękno-brzydota
15
New cards
Dwudziestolecie międzywojenne
1918-1930
polski modernizm
16
New cards
okres jasny dwudziestolecia międzywojennego
lata '20 - optymizm, radość z życia, rozwijają się kierunki awangardowe
17
New cards
okres ciemny dwudziestolecia międzywojennego
lata '30 - katastrofizm, nastroje pesymistyczne, poczucie nadchodzącej zagłady, niepokój
18
New cards
sztuka dla sztuki
(fr. l’art pour l’art), także sztuka jest celem sama w sobie – hasło propagowane przez niektórych twórców polskiego i europejskiego modernizmu
19
New cards
Julian Tuwim
(ur. 13 września 1894 w Łodzi, zm. 27 grudnia 1953 w Zakopanem) – polski poeta żydowskiego pochodzenia, pisarz, autor wodewili, skeczy, librett operetkowych i tekstów piosenek; jeden z najpopularniejszych poetów dwudziestolecia międzywojennego. Współzałożyciel kabaretu literackiego „Pod Picadorem” i grupy poetyckiej „Skamander”.
20
New cards
metody opresyjnej asymilacji stosowne wobec ludności polskiej w zaborach