WPO Patho

Principe H&E kleuring

kern= blauw

cytoplasma=rood

welk preparaat

levercirrose met macrovesiculaire steatose

benamingen van boven naar beneden (levercirrose)

kapsem van Glisson

Hepatocyten

Bindweefsel

chronische ontsteking lever gevolgen

• fibrose en verlies hepatocyten 

—> nodules

= cirrose

histologische tekens van ontsteking lever

• toename in sclereus bindweefsel

  • ganaalkanaaltjes

  • vascularisatie

welk orgaan

prostaat hypertrofie

pathologische kenmerken prostaat hypertrofie

• ipv lobulaire—> nodulaire indeling, omgeven door bindweefsel

  • bevat gedilateerde klierbuizen

• vorming van cysten (cysteuze dilatatie)

• toename stroma, glad spierweefsel en lymfocyten

Jichtophus: pathologische veranderingen

• onder dermis:opstapeling van uraat kristallen (=fijne witte naalden en amorfe hematoxifiele structuren )

• inflammatoire reactie: lymfocyten, macrofagen & reuscellen

welk preparaat

jichtophus

jichtophus: wat zie je op deze uitvergroting

stapeling van uraatkristallen onder de dermis

long: wat wordt er aangeduid

bronchusepitheel histologisch

wat wordt er aangeduid

kraakbeen (van de long), histologisch

wat duid de pijl aan

alveoli uit de long, histologisch

pathologische verschillen bij tuberculose van de long

alveoli:

• oedeemvocht

• inflammatoir infiltraat, vnl. macrofagen

• luchtvacuolen

benoem de pijlen van links naar rechts+ waarover het gaat

• luchtvacuolen

• oedeemvocht

• macrofagen

—> alveoli; tuberculose van de long

welke kleuring is niet genoeg om de diagnose tuberculose van de long te stellen+ wat moet je doen voor diagnose

• H&E kleuring

• aanwezigheid van Koch-bacil kunnen aantonen adhv Ziehlsen kleuring of Auraminekleuring

effect Ziehlsen kleuring

de zuurvaste Koch-bacillen kleuren rood

effect Auramine

de bacillen kleuren fluorescent

basisletsel tuberculose long

granulomateuze ontsteking waarbij centrum necrotiseerd en er caseëuze necrose w gevormd

pathologische verschillen bij eczeem

epitheel:

• hyperkeratose (verdikte hoornlaag)

• parakeratose (celkernen in hoornlaag)

• acanthose (verdikt epitheel)

• spongiose (celbruggen

dermis:

• verhoogd aantal lymfocyten (perivasculair

huidepitheel: wat w aangeduid

eczeem, spongiose

pathologie emfyseem bij rokerslong

• vernietiging van alveoli (vergroting luchtruimte en honingraat structuur)

• afname alveolaire capillairen

• geen/ weinig fibrose

• lichte inflammatoire reactie

• antracotisch pigment in macrofagen

anthracosis pigment

pathologie schimmel

• hyphae (schimmeldraad)

  • enkel te onderscheiden op PAS kleuring

• ontstekingsreactie mogelijk

Hyphae

welk orgaan

appendix

lagen van mucosa v appendix (buiten naar binnen)

1. eenlagig cilindrisch epitheel

2. lamina prompria met lymfefollikels

3. muscularis mucosa

hoe noemt men bij appendicitis het ding waarmee het lumen gevuld is+ welke cellen

purulent exsudaat

• neutrofiele granulocyten

• plasmacellen

• lymfocyten

wat toont pathologisch aan dat het gaat over appendicitis en geen andere ontsteking

erosie: onderbreking epitheel

ulceratie: diepere onderbreking + mucose met granulocyten

inflammatie in alle lagen (niet enkel in lumen)

welke inflammatoire cellen aanwezig bij appendicitis

• neutrofiele granulocyten

• plasmacellen

• lymfocyten

pathologische eigenschappen van bronchopneumonie

• fibrinopurulente onsteking v alveolen

• macrofagen met antracotisch pigment

• abces: geen septa, enkel oedeem, granulocyten en dode cellen

• erosie epitheel en inflammatie in bronchi & intralobulaire bronchioli

voor diagnose bronchopneumonie: wat is er nog nodig

• PAS-kleuring: schimmel

• Gramkleuring: bacterie

pathologische kenmerken diverticulitis

divertikel

• doorbreken v muscularis externa door mucosa

• obstructie met eventueel fecaal materiaal

• acute en gronische inflammatoire reactie

• granulomateuze ontsteking

wat zie je hier

diverticulitis( darm) :
Doorbreken muscularis externa door mucosa

Obstructie met eventueel fecaal materiaal

welke pathologie

colitis ulcerosa

pathologische kenmerken colitis ulcerosa

• verstoring van de architectuur van de mucosa

• inflammatoir infiltraat in mucosa en submucosa

• erosie en cryptabcessen

colitis ulcerosa: wat zie je op het preparaat

cryptabcessen

wat is er kenmerkend aan de maag, histologisch

aanwezigheid van slijmnapcellen + hoofd-en wandcellen

pathologie helicobacterinfectie

• inflammatie

• spiraalvormige bacterie

Pathologische kenmerken maagulcus

• intestinale metaplasia: vorming van soort gobletcellen

• inflammatie lamina propria: plasmacellen en lymfocyten

• zijkant ulcus: afwezigheid mucosa & submucosa

• geperforeerde maagulcus tot serosa mogelijk

• ulcus: fibreus bindweefsel (indien recent: granulatieweefsel)

Welk preparaat

tubulair carcinoom in tractus digestivus

pathologische kenmerken tubulair carcinoom

—> architectuur is verstoord

• veel klierbuizen

• kernen zijn groter en liggen apicaal

• pseudostratificatie

—> hypocrinie

• depletie gobletcellen

• minder mucussecreet (minder helder cytoplasma)

—> toegenomen aantal mitosen

Bronchopneumonie
Abces :septa verdwenen, enkel nog oedeem, granulocyten endode cellen 

Pathologische kenmerken Chronische thyroïditis

• dens lymfocytair infiltraat: lymfefollikels en plasmacellen

• Aangetaste schildklierfollikels, Askanazy cellen : kleiner & bedekt met cellen die groter zijn als normaal

schildklier; welk type cel zie je hier

Askanazy cellen: aangetaste schildklierfollikels met vergroot epitheel

Kenmerken kapsel van silicone borstimplaat

• fibrose (bindweefsel rond silicone)

• vreemd lichaam materiaal (silicone)

• macrofagen, meerkernige reuscellen, lymfocyten

• vorming pseudokapsel door macrofagen met bindweefsel

wat wordt er aangeduid

meerkernige reuscellen

Welk preparaat

psoriasis

Pathologische kenmerken psoriasis

• afwijking epitheel: hyperkeratose, parakeratose, acanthus, spongiose, regelmatigee & verlengde epitheelkammen, focaal verlies stratum granulosum

• licht chronisch inflammatoir infiltraat

• hoog reikende bloedvaten

Wat wordt er aangeduid

focaal verlies van stratum granulosum bij psoriasis

welk preparaat

Chronische thyroïditis of Ziekte van Hashimoto

welk preparaat

atherosclerose van een slagader

pathologische kenmerken atherosclerose

• verdikking langs 1 kant: atheroomplaat met cholesterol kristallen, triglyceriden & mucopolysacchariden

• rond atheroomplaat: kapsel met macrofagen, schuimcellen en andere inflammatoire cellen

Wat wordt er aangeduid

schuimcellen: macrofagen die cholesterol fagocyteerde

Pathologische kenmerken trombose slagader

• atheroomplaat: cholesterol kristallen + triglyceriden & mucopolysacchariden

• lumen: trombus —> fibrine+ bloedcellen met gelaagde opbouw (lijnen van Zahn)

• sclerose bloedvatwand: spiercellen vervangen door collageen bindweefsel

Welk preparaat

Trombose van een slagader

Wat wordt er aangeduid

Lijnen van Zahn, trombose slagader

pathologie acuut myocardinfarct

• coagulatie necrose hartspiervezels: verdwijnen dwarse streping, karyolyse, karyorrhexis

• zones zonder hartspierweefsel:

  • necrotische cellen gefagocyteerd & vervangen door granulatieweefsel

  • inflammatoir infiltraat

betekenis karyolyse

kernen niet meer aanwezig

betekenis karyorrhexis

kern is verbrokkeld

pathologische kenmerken litteken van het hartspierweefsel

• sclereus littekenweefsel: kleurt geel

• overgebleven hartspierweefsel: hypertrofisch, anisonucleose, anisocytose —> anoxisch aspect door onvoldoende zuurstof

anisonucleose

grote ongelijke kernen

anisocytose

cellen ongelijk

pathologische kenmerken aorta aneurysma

tunica media:

• toename mucoïde extracellulaire matrix

• fragmentatie en verlies van elastinevezels

• celkernverlies van gladde spiercellen

• disorganisatie gladde spiercellen

Maligne hypertensie pathologische kenmerken

• bloedvatwand afferente arteriolen: fibrinoïde necrose= hyalinose

• bloedvatwant kleine arteriën: ajuinschilvormige verdikking en lumen dat sterk vernauwd is

wat zie je

bloedvatwand kleinere arteriën bij maligne hypertensie
- ajuinschilvormige verdikking

• lumen is sterk vernauwd

welk preparaat

tubulair adenoom in tractus digestivus

pathologische kenmerken tubulair adenoom in tractus digestivus

architectuur licht verstoord

• te veel klierbuizen

• kernen zijn groter en liggen apicaal

• pseudostratificatie

hypocrinie

• depletie van gobletcellen

• minder mucussecreet —> minder helder cytoplasma

toegenomen aantal mitosen

wat zie je

tubulair adenoom

abnormale klierbuizen

hypocrinie (niet helder cytoplasma): door depletie gobletcellen en minder mucussecreet

Welk preparaat

adenocarcinoom van het rectum/colon

pathologische kenmerken adenocarcinoom van het rectum/colon

abnormale klierbuizen

• totaal verstoorde architectuur

• polarisatie epitheel verloren: zware dysplasie

• anisocytose & anisonucleose

• mitose

• pyknotische kernen

• minder mucusproductie

• necrosehaarden

• infiltratie tot in spierlaag (muscularis externa)

wat wordt er aangeduid, rectum/colon

pyknotische kernen: onomkeerbare condensatie van chromatine in een kern die in necrose aan het gaan is

colon/rectum: wat wordt er aangeduid

necrosehaarden

• debris van afgestorven cellen dat zich tumorducten gaat opstapelen

pathologische kenmerken fibroadenoom van de borstklier

• 2 componenten: bindweefsel en klierbuisjes

• pseudokapsel

• 2 vormen fibroadenoom: pericanalair/ intracanalair

Welke vorm fibroadenoom van de borstklier

intracanalair

Welke vorm fibroadenoom van de borstklier

pericanalair

ductaal carcinoma in situ: wat is het

vroege stage van kwaadaardige borstkanker

pathologische kenmerken ductaal carcinoma in situ

verstoring architectuur klierbuizen

• kleine klierbuizen: gevuld met tumorcellen

• grote klierbuizen: centrale necrose

• anisocytose, anisonucleose & mitose

• basaal membraan intact (niet-invasieve tumor)

• inflammatoir infiltraat mogelijk

pathologie ductaal carcinoom

zware verstoring architectuur van de klierbuizen

• basaal membraan doorbroken

• solitaire tumorale cellen en nestjes

• anisocytose, anisonucleose en mitose

welke kleuringen om te bewijzen dat het gaat om een invasief carcinoom

calponine of p63

basaal membraan doorbroken

Welk preparaat

invasief ductaal carcinoom (borst)

pathologische kenmerken Prostaat adenocarcinoom

verstoring van de architectuur

• verlies van polarisatie

• verlies basaal membraan

• anisocytose , anisonucleose, mitose

• necrosehaarden

welk preparaat

Prostaat adenocarcinoom

welk type tumor

lipoom

pathologische kenmerken lipoom

• mature adipocyten

• fijne fibreuze septa

• vascularisatie

pathologische kenmerken leiomyoom van de uterus

• vlak onder endometrium

• opgebouwd uit gladde spiercellen

• geen duidelijk verschil met normale gladde spiercellen

leiomyoom van de uterus

pathologische kenmerken leiomyosarcoom van de huid

tumor opgebouwd uit gladde spiercellen

• anisocytose en -nucleose

• mitosen

• bindweefsel

welk preparaat

leiomyosarcoom van de huid

plaveiselcelcarcinoom in de bronchus

pathologische kenmerken plaveiselcelcarcinoom in de bronchus

• meerlagig plaveiselepitheel ipv meerlagig cilindrisch trilhaarepitheel

• niet gekeratiniseerd

• anisocytose & -nucleose

• mitose & pyknotische kernen

• ingroei in mucosa

• inflammatoir infiltraat (macrofagen, lymfocyten)

• soms keratiniseren enkelvoudige cellen —> dyskeratose (eosinofiele cellen)

• soms: invasieve tumorcellen in een veneus bloedvat, schimmel

pathologische kenmerken verruca vulgaris

• acanthose (verdikt epidermis)

• papillomatose (= golvend oppervlak)

• hyperkeratose (= keratinelaag)

plaveiselcelcarcinoom in de bronchus

verruca vulgaris

wat wordt er getoond?

koilocyten: vergrote kernen met heldere rand

keratohyaliene granulen dikker dan normaal, brokjes

welk preparaat

melanoom (huidkanker)

pathologische kenmerken melanoom

• anisocytose & nucleose

• mitosen

• eosinofiel cytoplasma

• pigment: melanine (fontana kleuring)

• cellen gerangschikt in groepjes: talrijk aan dermo-epidermale junctie

• infiltratie tumorcellen in epidermis: pagetoïde infiltratie

pathologische kenmerken multiple myeloom

• mature en abnormale plasmacellen

• hypercellulair

• anisocytose

• nucleoli duidelijk aanwezig

• megakaryocyten

• voorlopercellen van granulocyten en erythrocyten

• vetcellen

• osteocytes

multiple myeloom