FIL (4TH QT MT)

EL FILIBUSTERISMO

"Paghahari ng Kasakiman" o The Reign of Greed at Tumutalakay sa Kanser ng Lipunan. Ang nasabing nobela ay pampolitika na nagpadama, nagpahiwatig at nagpapasagisag pang lalo sa maalab na hangaring makapagtamo ng tunay na kalayaan at karapatan ng bayan.

PILIBUSTERO

Taong taksil kumakalamaban o tumuligsa sa pamahalaan.

LA SOLIDARIDAD

Isang diyaryo sa wikang Espanyol na layunin itong iparinig sa Gobyernong Espnania ang masaklap na kalagayan ng mga mamamayan sa Pilipinas at ibunyag ang kalupitan ng mga prayle. Kasama dito sina Graciano Lopez Jaena, Marcelo H. Del Pilar, Mariano Ponce, Antonio Luna at iba pa.

JOSE ALEJANDRO

Kahati niya sa upa sa Ghent, kahati din siya sa pagkain.

JOSE MARIA BASA

Kaibigan ni Rizal na nagpahiram sakanya ng pera mula sa Maritimes.

VALENTIN VENTURA

Nagpadala ng pera kay Rizal upang maipalimbag ang El Fili. Unang may hawak ng orihinal na manuskrito ng El Filibusterismo. ibinigay niya rito ang orihinal na manuskrito at isang sipi ng nobela na may lagda ng bayani.

LEONOR RIVERA

Dati niyang kasintahan. Ayaw ng ina ni _ pakasalan ng anak si Rizal dahil sila ay magpinsan sila at isang erehe si Rizal.

1885

Binalangkas ni Rizal ang El Filibusterismo habang isinusulat nya rin ang Noli Me Tangere

Marso 1887

Matagumpay na lumabas noong _ ang Noli Me Tangere.

Agosto 1887

muling nakasama ni Rizal ang kaniyang pamilya.Ginamot ang mata ng kaniyang ina. Nakipag-usap kay Leonor Rivera, at Inalam ang pagtanggap ng mga Pilipino sa nobelang Noli Me Tangere.

1888

Palihim na umalis ng Pilipinas si Rizal at nagtungo sa iba't - ibang bansa maging sa Amerika at Europa. Dahil sa pangamba niyang manganib ang buhay ng mga mahal sa buhay.

1890

Sinimulan ni Rizal isulat ang El Filibusterismo sa London.

1891

Natapos ang pagsusulat sa El Filibusterismo at nakahanap ng maraming palimbagan sa Ghent, Belguim kung saan ipinadala ni Rizal ang Manuskrito sa kanyang kaibigan na si Jose Alejandro.

Septyembre

Sa tulong ni Valentin Ventura, naipalimbag ang nobela noong _ 1891.

44, 39

Pinalimbag ni Rizal ito ngunit kinulang sa pera kaya't binawasan ang mga kabanata mula sa _ ay naging _ na lamang.

1896

Malaki ang naging tulong ng El Filibusterismo kina Andres Bonifacio (KKK) at sa katipunan upang maiwaksi ang mga balakid sa paghihimagsik. (Anong taon ito)

Mariano Gomez, Jose Burgos, Jacinto Zamora

Ang GOMBURZA

Pebrero 1872

Ang El Filibusterismo ay inalay ni Rizal bilang pagpupugay sa tatlong paring martir na binitay sa Bagumbayan noong _ _.

GOMBURZA

Pinaratangan silang kasama sa aklasan sa Cavite noong 1872. Isinangkot sila sapagkat sila ay mga paring maka-Pilipino. Ang inspirasyong idinulot ng tatlong paring martir sa buhay ni Rizal ay mula sa kwentong ibinahagi sa kanya ng kapatid na si Paciano.

SIMOUN

Mayaman na mag-aalahas na nakasalaming may kulay, na umano'y tagapayo ng Kapitan Heneral.

BASILIO

Ang mag-aaral ng medisina at kasintahan ni Juli, Anak ni Sisa

ISAGANI

Ang makatang kasintahan ni Paulita, Pamangkin ni Padre Florentino.

BEN ZAYB

Ang mamahayag sa pahayagan.

TANDANG SELO

Ama ni Kabesang Tales na nabaril ng kaniyang sariling apo.

JULI

Anak ni Kabesang Tales at kasintahan ni Basilio.

PADRE FLORENTINO

amain ni Isagani, paring dating may kasintahan

PAULITA GOMEZ

dalagang mayaman kasintahan ni Isagani pamangkin ni Donya Victorina

DONYA VICTORINA

Asawa ni Don Tiburcio. Tinuturing niya ang kanyang sarili na mas angat o mataas sa iba.

PADRE SALVI

paring binasagang patay na langaw.

PADRE IRENE

kaibigan at tagapayo ni Kapitan Tiyago namamahala sa pagpapatayo ng Akademya ng Wikang Kastila

GINOONG PASTA

abogadong sanggunian ng mga prayle pinagsanggunian din ng mga kabataan tungkol sa pagpapatayong Akademya.

MACARAIG

binatang mayaman at pinakamasigasig na maipatayo ang Akademya ng Wikang Kastila

QUIROGA

kaibigan ng mga prayle na naghahangad na magkaroon ng konsulado ng mga Intsik

PECSON

kabilang sa may gustong magkaroon ng Akademya

JUANITO PELAEZ

mag-aaral na kinagiliwan ng mga propesor.

PLACIDO PENITENTE

nag-aaral ng pagkamanananggol. kinagiliwan ng mga propesor kaya binalak niyang tumigil sa pag-aaral.

Nakatago/Lihim

Kasingkahulugan ng Lingid (N/L)

Inudyukan/Hinikayat/Pinasigla

Kasingkahulugan ng Hinimik (I/H/P)

Tumakas/Nagmadaling-umalis/Naglaho bigla

Kasingkahulugan ng Tumalilis (T/N/N)

Kaawa-awa

Kasingkahulugan ng Kalunos-lunos (K)

Hango/Kopya/Banggit

Kasingkahulugan ng Sipi (HKB)