histo fino

Sinir dokunun fonksiyonu nedir?

İç ve dış çevredeki duyusal değişimleri algılamak

Uygun cevabı oluşturmak

Sinir dokunun embriyonik kökeni nedir?

Nöral ektoderm

Sinir sistemi histogenezi nasıldır?

1. Notokord üzerinde tek tabakalı silindirik epitel

2. Nöral plağın orta kısmında nöral girinti oluşur ve iki yanında nöral kıvrımlar oluşur

3. Nöral plak mitoz bölünmelerle kalınlaşır ve olur giderek kapanır

4. Böylece nöral tüpün oluşumu tamamlanır

Tüm sinir sistemi hangi yapıdan şekillenir?

Nöral tüp

Nöral ektodermden önce ve sonra meydana gelenler?

Nöral plak → nöral ektoderm → nöral oluk → nöral oluğun kenarları birleşir → nöral tüp

Nöral tüp neye farklılaşır?

MSS elemanlarına

Nöral krista nedir ve neyi oluşturur?

Nöral oluğun yan taraflarının nöral tüpü yapmak üzere birleşmesiyle nöral krista oluşur.

Nöral krista PSS elemanlarını oluşturur.

Nöral boru kaç tabakaya ayrılır?

Marjinal tabaka

Manto tabakası

Matriks tabakası

Marjinal tabakadan ne gelişir?

Omuriliğin ak madde içeriği

Manto tabakasından hangi hücreler gelişir?

Nöroblastlar

Gliyoblastlar

Nöroblastlar neye dönüşür?

MSS’ye ait sinir hücrelerine ve bazı duyu hücrelerine

Gliyoblastlar neye dönüşür?

MSS’ye ait gliya hücrelerine

Astrosit

Oligodendrosit

Matriks tabakasından hangi hücreler gelişir?

Ependimoblast/Ependimosit

Endotel hücreleri

Pitüisit

Pinealosit

Ependimoblast nedir?

Beyin ventriküllerinde ve omuriliğin merkezi kanalı içinde yer alan hücreler.

Serebrospinal sıvının hareketini kolaylaştıran siller içerirler.

Endotel hücreleri nedir?

Damarların içini döşeyen hücreler.

Pitüisit nedir?

Hipofizin arka lobunu yapan hücreler.

Pinealosit nedir?

Epifizi yapılandıran hücreler.

Nöral kıvrımdan neler gelişir?

Nöroblast

Gliyoblast

Simpatoblast

Melanoblast

Mezogliya - Mikrogliya hücreleri

Tiroidin parafoliküller

Yumuşak beyin zarı (pia mater) hücreleri

Odontoblastlar

Simpatoblastlar neye dönüşür?

Simpatetik ganglion sinir hücreleri

Medullablast

Chromaffin hücreleri

Mezogliya - Mikrogliya hücreleri nedir?

Mezodermden farklılaşan gliya hücreleri.

Mononukleer fagositik sistemin elemanları.

Odontoblastların görevi nedir?

Dişte dentin materyalinin üretiminden sorumlu olan hücrelerdir.

Sinir dokusu esas olarak hangi hücrelerden oluşur?

Nöronlar

Destek hücreleri

Nöronlar nedir?

Sinir sisteminin yapısal ve fonksiyonel birimi

Nöron nelerden oluşur?

Nukleus

Hücre gövdesi (perikaryon)

Uzantılar (akson ve dentrit)

Nöronların görevleri nelerdir?

1. İmpuls iletmek

2. Entegre iletişim ağları oluşturmak

Sinaps nedir?

Nöranların aralarında, bilginin bir nörondan diğerine aktarılmasını sağlayan özelleşmiş temas noktaları.

Nöronun kısımlarını gösteriniz.

Destek hücreleri nedir, ne olarak adlandırılır?

Nöronlara yakın yerleşimli.

İletim yapmaz.

Nörogliya ya da gliya olarak adlandırılır.

MSS’deki gliya hücreleri nelerdir?

Oligodendrosit

Astrosit

Mikrogliya

Ependim

PSS’deki gliya hücreleri?

Schwann

Satellit

Nöron ne için özelleşmiştir?

Uyarıyı almak

Uyarıyı iletip yaymak

Nöron bilgi - mesaj moleküllerini nasıl salgılar?

Aksiyon potansiyeliyle

Nöron bölünebilir mi?

Bölünemez ama hücresel elemanları sürekli yenilenir.

Aksonal taşınımla nöron boyunca uzak mesafelere taşınır.

Hücre gövdesi (perikaryon) organeller açısından zengin midir?

Evet

Hücre gövdesi (perikaryon) hangi organellere sahiptir?

Nukleus

Mitokondri

Lizozom

Golgi

ER

İnklüzyon materyalleri de bulunabilir.

Nissl tanecikleri nedir?

Perikaryonda, GER’lerin oluşturduğu yapılar.

Nöron sentriol içerir mi?

Hayır.

Perikaryon neler yapabilir?

Uyarılabilir

Beslenme ve sentez yapabilir

Nörotübüller hangi bölgede yoğundur?

Aksonlar

Dentritler nedir ve ne işe yarar?

Sayısız sinaptik çıkıntıları olan çok sayıdaki sitoplazmik uzantılardır.

Nöronun reseptör alanını (uyarı alanını) artırırlar

Tek dentritli nöronlara ne denir?

Bipolar nöron

Dentritteki organeller nelerdir?

golgi YOK

nissl

mitokondri

serbest ribozom

Perikaryondan uzaklaştıkça dendrositlerdeki nörotübül ve nörofilamentler artar mı azalır mı?

Artar

Akson nedir?

Sinir impulsunu diğer hücrelere iletmek ve yaymak için özelleşmiş tek, silindirik ve sitoplazmik uzantı.

Aksolemma ve aksoplazma nedir?

Aksonun plazma zarı ve sitoplazması

Aksoplazmada ne bulunur?

Nörotübül

Nörofilament

Vezikül

Mitokondri

SER

Perikaryonla bağlantısı kesilen aksona ne olur?

Dejenere olur

PSS aksonları çıplak olabilir mi?

Hayır. Miyelinsizleri bile Schwann hücreleriyle sarılıdır.A

MSS aksonları çıplak olabilir mi?

Evet miyelinli veya miyelinsiz olabilir.

Nöromüsküler bağlantı nedir?

Kas hücresi + sinir hücresi

Sinapslar morfolojik açıdan nasıl sınıflandırılır?

Aksosomatik (Akson + perikaryon)

Aksoaksonik

Aksodentritik

Dendrodentritik

Sinir hücreleri neye göre sınıflandırılır?

Morfolojik (hücre şekli + uzantı sayısı)

Fonksiyonel

Sinir hücre tipleri nelerdir morfolojik olarak?

Apolar

Unipolar

Bipolar

Pseudo unipolar

Multipolar

Apolar sinir hücreleri nasıldır?

Sadece histogenezin başında bulunur.

Akson ve dentrit içermez.

Normal sinir hücrelerine daha sonra farklılaşır.

Unipolar hücreler nelerdir?

Tek bir kutbundan akson çıkar.

Bipolar sinir hücresi nasıldır?

Tek dentrit ve aksonu olan hücre.

Pseudo-unipolar sinir hücresi nasıldır?

Bipolar hücreye benzer.

Uzantıları asimetrik hücre gelişimini takiben oluşur.

Multipolar sinir hücresi nedir?

En sık rastlanan.

Motor nöronları.

Çok dentrik ve bir akson içerir.

Fonksiyonel olarak nöronlar kaça ayrılır?

Duyu

Motor

İnternöron

Duyu nöronları nedir?

Dentritle gelen uyarıları alır.

Dış çevre ile iletişimi sağlayacak yerleşim gösterir.

Afferent nöron da denir.

Motor nöron nedir?

Efferent nöron da denir.

MSS orijinli

Uyarıları diğer nöronlar ile kaslara ve bez yapılarına iletir.

İnternöron nedir?

Duyu, motor ve diğer internöronlar arasındaki bağlantıyı sağlar.

MSS’de yerleşik sinir hücresi.

Nörogliyal hücrelerin fonksiyonu nedir?

Nöronları koruma

Sinir impulslarını hızlı iletmeyi kolaylaştırma

Nöronal hasar onarımı

MSS iç sıvı ortamını düzenleme

Nörotransmitterleri uzaklaştırma

Vasküler sistem ve sinir sistemi nöronları arasında metabolik değişim

Astrosit nerede bulunur?

MSS boz maddesinde

Nöronlarla birlikte bulunan en büyük boyutlu glia hücresi

Astrosit uzantılarını nereye gönderir?

Pia mater’e

Bazıları da kan damarlarından nöronlara uzatırlar.

Uzantılarının uçları son ayakları oluşturur.

Astrositler miyelin oluşturur mu?

Hayır.

Astrositlerin tipleri nelerdir?

Protoplazmik astrosit → boz maddede

Fibroz astrositler → ak maddede

Oligodendrosit nerede bulunur?

Boz madde → perinöral satellit hücresi olarak

Ak madde → sinir fibrilleri arasında

Oligodendrositin işlevi nedir?

MSS’deki aksonları saran miyelin kılıfı sentezler.

Miyelin kılıf nedir?

Aksonları korur.

Miyelini hangi hücreler oluşturur?

MSS → oligodendrosit

PSS → Schwann

Nörogliyal hücrelerin en küçüğü nedir?

Mikrogliya

Mikrogliya hücrelerinin görevi nedir?

Artıkları temizler.

Fagositiktir. → mononuklear fagositik sistem elemanı

Mikrogliya hücreleri ne salgılar?

Sitokin

Mikrogliya hücreleri hangi embriyolojik tabaka kökenlidir?

Mezoderm

Ependim hücreleri nerede bulunur?

Nöral borunun ergindeki yapısı içinde:

• Beyin ventrikülleri

• Omuriliğin merkezi kanalı

gibi boşluklu kısımları döşer.

Epitel karakterli.

Schwann hücreleri nelerdir?

PSS’de → aksonlarda miyelin kılıf oluşturur

Miyelinsiz sinirlerde → devamlı bir örtü oluşturur

Sinir impulslarının hızlı iletimini garanti altına alır

Aksonları saran hücreler MSS’de mi daha fazla PSS’de mi?

MSS

Miyelinli sinirler nasıldır?

Sıçrayıcı, kesintili, hızlı

Miyelinsiz sinirlerde impuls iletimi nasıldır?

Kesintisiz, yavaş

Mezakson ne zaman oluşur?

Akson Schwann hücre membranıyla tamamen sarıldığında oluşur.

Miyelin kılıf neyden gelişir?

Schwann Hücresi ile Miyelin Kılıf Oluşumu (Adım Adım)

1⃣ Aksonun yerleşmesi
Başlangıçta akson, Schwann hücresinin yüzeyinde oluşan bir oluk içinde uzanır.

2⃣ Mezaksonun oluşması
Akson, Schwann hücre zarının tamamen çevrelemesiyle sarılır.
Bu zar bağlantısına mezakson adı verilir.

3⃣ Spiral sarılma başlar
Mezaksonun yaprak benzeri uzantısı, aksonun etrafında spiral şekilde dönerek sarılmaya başlar.

4⃣ Miyelin tabakalarının oluşması
Bu spiral sarılma sırasında Schwann hücre zarları üst üste konsantrik (halka halka) tabakalar oluşturur.
Bu tabakalar zamanla miyelin kılıfı meydana getirir.

5⃣ Sitoplazmanın dışarı itilmesi
Sarılma devam ederken, iki hücre zarı arasında kalan Schwann hücresi sitoplazması sıkışarak dışarı itilir.

6⃣ Miyelinin sıkılaşması
Sitoplazmanın uzaklaştırılmasıyla, miyelin tabakaları daha yoğun ve sıkı bir yapı kazanır.
Buna kompakt miyelin denir.

7⃣ Miyelin kalınlığını belirleyen faktör
Miyelin kılıfın kalınlığını Schwann hücresi değil, aksonun çapı belirler.
➡ Akson kalınsa miyelin de kalındır.

8⃣ Ranvier düğümünün oluşması
İki Schwann hücresi arasındaki miyelinsiz, çok kısa akson bölgesi
👉 Ranvier düğümü olarak adlandırılır.

Miyelinli bir nöronu gösteriniz.

Gangliyonlardaki nöronların gövdeleri neyle çevrilidir?

Satellit

Satellit hücresinin fonksiyonu nedir?

İzolasyon

Metabolik değişimlere yardım

gangliyondaki hücre kümelerinin mikroçevrelerinin kontrolü

Satellit ve Schwann hücrelerinin farkı nedir?

Satellik miyelin oluşturmaz ve hücre gövdesini sarar.

Nöroglial elemanları özetleyiniz.

Epineurium nerededir?

Sinir dıştan bağ doku ile sarılıdır. Bu örtünün dış kısmında epineurium tabakası bulunur.

Sinir demetlerini dıştan saran bağ dokuda hangi lif bol bulunur? Görevi nedir?

Kollajen

Fazla gerilmelere karşı dayanıklılık sağlar

Perineurium nerededir?

Epineuriumun altında.

Endoneurium nedir?

Tek fibrilin çevresindeki örtü.

Endoneuriumu hangi hücre sentezler?

Schwann hücresi.

İç organların çalışmasını ne düzenler?

Otonom sinir sistemi.

Otonom sinir sisteminin görevleri nelerdir?

İç organların çalışmasını düzenler

İç denge oluşumu

Refleks oluşumu

Ritmik hareketler

Otonom sistem ve sinirleri kaça ayrılır?

Sempatik sistem sinirleri

Parasempatik sistem sinirleri

Sempatik sistem sinirleri nelerdir?

Uyarıcı sinirler

Omuriliğin göğüs ve bel bölgesinden → iç organlara olan uzantıları

Sempatik sinirlerin etkisi nedir?

Artan solunum ile kalp hızı, kan akışı ve kan basıncının değişimlerine organizmayı hazırlar.

İç organların işleyişini yavaşlatır.

Hangi sinirler parasempatik sinirlerdir?

Beyin ve omuriliğin son kısmından çıkan (kranial) sinirler.

Parasempatik sinir sisteminin etkileri nelerdir?

Durdurucu etki.

Sempatik sinirlerle antogonist çalışır.

Gözde pupil daralması

Tükürük bezlerinde salınımın artırılması

İç organların çalışması

Solunum hızını düşürür

Kalp atışlarını yavaşlatır

Kan basıncını düşürür

Parasempatik sistem sinirleri arasında hangi sinirler var?

Sakral sinirler → mesane kaslarının kasılması - rektum kaslarının gevşemesi

Servikal sinirler → gözde pupilin gelişmesi - tükürük oluşumunun indirgenmesi

Torasik sinirler → mide özsuyu üretimi - sindirim olayının inhibasyonu - epinefrin ve nörepinefrin salınımı

Lumbar sinirler → mesane kaslarının gevşemesi - rektum kasılması