fil 3 yunit 4 prefi

Tauhan

nagpapagalaw at nagbibigay buhay sa kwento.

Tauhan

tauhan batay sa kanyang anyo, ugali paraan kung paano ipinakita ang kagandahan ng isang kwento

Tagpuan

lugar at panahon ng mga pinangyarihan

Banghay

pagkakasunod-sunod ng mga pangyayari sa kwento

Tunggalian

tao laban sa tao, tao laban sa sarili, tao laban sa lipunan, tao laban sa kapaligiran o kalikasan

Magagandang Kaisipan

mga pahayag na nagbibigay mensahe o aral sa mga mambabasa

Simula at Wakas

paraan ng mga manunulat kung paano niya sinimulan at winakasan ang kwento. Ito’y maaaring may magandang simula ngunit may malungkot na katapusan

Kwento ng Tauhan

inilalarawan ang mga pangyayaring pangkaugalian ng mga tauhang nagsisiganap upang mabigyan ng kabuuan ang pag unawa sa kanila ng isang mambabasa

Kwento ng Katutubog Kulay

ipinapakita nito ang kulturang kinagisnan ng isang lugar, kasama na ang mga tradisyon, pananamit, pamumuhay, at kapaligiran

Kwentong Bayan

nilalahad ang mga kuwentong pinag-uusapan sa kasalukuyan ng buong bayan

Kwentong Bayan

ito'y salaysay ng mga alamat, at mga kwento ng bayan na nagmula sa isang komunidad

Kwento ng Kababalaghan

pinag-uusapan ang mga salaysaying hindi kapanipaniwala

Kwento ng Kababalaghan

tumatalakay sa mga kwentong hindi pangkaraniwan, katatakutan, at misteryo

Kwento ng Katatakutan

naglalaman ng mga pangyayaring kasindak sindak

Kwento ng Katatakutan

layunin nitong takutin ang mga mambabasa sa pamamagitan ng mga nakakatakot na eksena o pangyayari

Kwento ng Madulang Pangyayari

binibigyang diin ang kapanapanabik at mahahalagang pangyayari na nakapagpapaiba o nakapagbago sa tauhan

Kwentong Sikolohiko

ipinadarama sa mga mambabasa ang damdamin ng isang tao sa harap ng isang pangyayari at kalagayan. Ito ang uri ng maikling kuwentong bihirang isulat sapagkat may kahirapan ang paglalarawan ng kaisipan

Kwento ng Pakikipagsapalaran

Ito'y mga kwento ng paglalakbay, pakikibaka, at mga paghahanap ng pangunahing tauhan sa kanyang paglalakbay.

Kwento ng Pakikipagsapalaran

Pagsubok ng tauhan sa isang misyon o layunin.

Kwento ng Katatawanan

Layunin nitong patawanin ang mga mambabasa sa pamamagitan ng mga kwentong nakakatawa at nakakatawang pangyayari

Bisang Pandamdamin

tumutukoy ito sa naging epekto o pagbabagong naganap sa iyong damdamin matapos mabasa ang akda

Bisang Pangkaisipan

tungkol naman ito sa pagbabago sa kaisipan dahil sa natutunan sa mga pangyayaring naganap sa binasa

Bisang Pangkaasalan

may kaugnayan naman ito sa pagkakaroon ng pagbabago sa iyong pananaw sa mga kaisipang nakapaloob sa akda matapos itong mabasa

Uri ng Kwento

alamin kung anong uri ng maikling kwento ito napapabilang

Pamagat

dito nakasaad ang pinapaksa ng kwento

Tauhan

iniisa-isa ang mga nagsiganap sa kwento

Tagpuan

pinapakita kung saan ang pinangyarihan ng mga kaganapan sa kwento

Galaw ng Pangyayari o Banghay

dito ibinibigay ang sunod-sunod na pangyayari sa kwento

Pangunahing Pangyayari o panimulang aksyon

matatagpuan ang tauhan, tagpuan, panahon at posibleng simula ng suliranin at problema

Pasidhi o Pataas na Pangyayari

pagkakaroon ng saglit na kasiglahan sa mga pangyayari sa kwento

Karurukan o Kasukdulan

pinakamahalagang bahagi ng kwento, pinakahinhintay ng mga mambabasa, dito nagaganap ang pinakamatinding problema

Kakalasan o Pababang Aksyon

bahagi bago magwakas ang kwento

Wakas

matatagpuan ang pangunahing aral o mensahe sa kwento, dito na wawakasan ang mga pangyayari

Taglay na Bisa

alalamin kung anong pagbabago sa sarili ang iyong naramdaman

Kamalayang Panlipunan

alamin kung ano ang ipinapakita o inilalarawan ng akda sa ating Lipunan

Teorya

sa pagsusuri mahalagang alam mo ang teoryang ginamit sa akda

Humanismo

binibigyang-diin ang kakayahan, dignidad, at halaga ng tao

Feminismo

sinusuri ang papel ng kababaihan sa akda at ang representasyon ng kasarian

Marxismo

tinutukoy ang tunggalian ng uri, kapangyarihan, at ideolohiya sa Lipunan

Eksistensyalismo

pinapansin ang kalayaan, pagpili, at responsibilidad ng tauhan

Historikal at Sosyolohikal

iniuugnay ang akda sa kasaysayan at kalagayang panlipunan

Tradisyonal

ito ay isang anyo ng tula na may sukat, tugma, at mga salitang may malalim na kahulugan

Malayang Taludturan

isang tula nang walang sinusunod na patakaran kung hindi anumang naisin ng sumusulat

Berso Blangko

ito’y tula na may sukat ngunit walang tugma

Sukat

ito ay tumutukoy sa bilang ng pantig ng bawat taludtud na bumubuo sa isang saknong

Saknong

isang grupo sa loob ng isang tula na may dalawa o maraming linya (taludtud)

Persona

tumutukoy sa nagsasalita o nagsasalaysay ng tula. Ito ang "boses" na nagpapahayag ng damdamin, saloobin, at pananaw sa loob ng tula

Tugma

ang huling pantig ng huling salita ng bawat taludtud ay magkasintunog

Kariktan

ito ay ang maririkit na salita na pumupukaw sa damdamin at kawilihan

Talinghaga

ito ay tumutukoy sa mga pahayag na hindi direktang sinasabi o nagbibigay ng kahulugan, kundi gumagamit ng mga simbolo, talinghaga, o metapora upang maipahayag ang isang mas malalim na kahulugan

Tulang Liriko o Tulang Pandamdamin

nagtataglay ng mga karanasan, kaisipan, guniguni, pangarap at iba’t-ibang damdaming maaaring madama ng may akda o ng ibang tao

Tulang Pasalaysay (Narrative Poetry)

naglalahad ng makukulay at mahahalagang tagpo sa buhay tulad ng pag-ibig, pagkabigo at tagumpay

Tulang Patnigan

tulang nagbibigay aliw sa mga taong namatayan, at nagbibigay pagpapahalaga sa taong pumanaw

Tulang Pantanghalan

binibigkas ng mga tauhan ang kanilang diyalogo sa paraang patula

Melodrama

ito’y nagwawakas sa kasiyahan bagama’t ang uring ito ay may malulungkot na sangkap na kung minsan ay may labis na pananalita at damdamin ang ginamit

Melodrama

matinding emosyon, madalas umiikot sa pag-ibig, sakripisyo, o pamilya

Komedya

gumagamit ng kaugaliang marcha para sa pagpasok at pag alis sa entablado, labanan na may koreograpiya at madyik o mga mahihiwagang epekto sa palabas

Katatawanan

uri ng maikling kwento na layuning magpatawa, magbigay-aliw, at magaan ang damdamin ng mambabasa. Karaniwan itong gumagamit ng mga nakakatawang sitwasyon

Trahedya

kabaliktaran ng komedya ang trahedya sapagkat ang dulang ito ay nauuwi sa pagkatalo o pagkamatay ng bida o pangunahing tauhan

Parsa

mga magkakabit- kabit o magkadugtong- dugtong na mga pangyayari ng isang dulang nakakatawa.

Parsa

eksaherado ang kilos at emosyon ng mga tauhan

Parsa

madalas ay may maling pagkakakilanlan, pagkakamali, o gulo

Saynete

dula tungkol sa lugar kung saan nagsimula ang kwento ng pangunahing tauhan at ang kanyang pakikipagsapalaran