Bouw en functie van mannelijke en vrouwelijke voortplantingsorganen - Primaire geslachtsorganen: reeds aanwezig vanaf de geboorte

Eierstokken

= geslachtslieren/gonaden (primaire organen die verantwoordelijk voor de productie van gameten (= geslachtscellen) en geslachtshormonen)

• Productie eicellen

• Aanmaak geslachtshormonen → geslachtsklieren/gonaden

Merg (binnenkant) = rijk aan bloedvaten, die zich vertakken tot de schors

Schors (buitenkant) = locatie van de follikels

Eileiders

Trechter met franjes → opvangen eicel

Ampulla (= verwijding in de eileider) → locatie bevruchting

Opgebouwd uit lengte- & kringspieren → peristaltiek (= ritmische, golvende samentrekking en ontspanning van spieren in de wanden van holle organen)

Trilhaarepitheel (= type dekweefsel gekenmerkt door cilindervormige cellen met beweeglijke trilharen) → trilhaarwerking

Baarmoeder (uterus)

Slijmbekercellen (= gespecialiseerde epitheelcel die slijm (mucus) produceren en afscheiden) & sterke doorbloeding → vorming van baarmoederslijmvlies

Productie slijmprop (= taaie, geleiachtige afscheiding die de baarmoedermond tijdens de zwangerschap afsluit om de baby tegen de infecties te beschermen)

Opgebouwd uit lengte- & kringspieren → contracties

Vagina

= laatste deel van het geboortekanaal

Slijmvliesepitheel bevat veel glycogeen → voeding melkzuurbacteriën → zuur milieu → bescherming tegen infecties

Bindweefsel = rekbaar → bevalling

Schaamlippen

Grote schaamlippen = bescherming

Kleine schaamlippen = slijmafscheiding voor penetratie

Clitoris

Genotsorgaan

Teelballen (testes) & zaadbuisjes

• Productie zaadcellen en spermatozoïden

• Aanmaak geslachtshormonen

Teelbaltussenschotten → verdeling 200 teelballobjes → zaadbuisjes → teelbalnetwerk opgebouwd uit trilhaarcellen en kliercellen

Zaadbuisjes:

→ Wand: kiemcellen & cellen van Sertoli

→ Bindweefsel: cellen van Leydig

Bijballen

• Reservoir voor rijpende zaadcellen in zaadvloeistof

6m gekronkeld kanaal dat overgaat in de zaadleider

Balzak (scrotum)

Indaling testes = laatste weken voor de geboorte → buiten lichaam = 2°C lager

Zaadleiders

• Snel transport

30 cm lang kanaal met gespierde wand → peristaltiek

Zaadblaasjes

Zaadvloeistof met fructose = energiebron voor de zaadcellen

Prostaat

= klier → productie zaadvloeistof

Kringspier die de urinebuis net onder de urineblaas kan afsluiten → verhindert gelijktijdige urine- en spermalozing

Klier van Cowper

Levert voorvocht → neutraliseert pH in urinebuis

Penis

Erectie → noodzakelijk voor copulatie

Urinebuis, omgeven door sponsachtig weefsel en zwellichamen

Sperma

Zaadvloeistof v/d bijballen, zaadblaasjes en prostaat + rijpe zaadcellen van teelballen