rekstra og markaðsfræði próf 18%

hvað er vörumerki?

Vörumerki samanstendur af þáttum eins og nafni, eiginleikum, ávinningi, gildum, þjónustuþáttum, viðhorfum, skilaboðum og sérstöðu. Saman mynda þessir þættir heild sem gerir vörumerkið aðlaðandi fyrir viðskiptavini.
Vörumerki er í raun huglægt fyrirbæri sem býr í huga fólks. Persónulegt vörumerki endurspeglar upplifun annarra af einstaklingnum (McNally og Speak, 2002).
Aldur, staða eða starf skipta ekki máli — mikilvægt er að einstaklingur geri sér grein fyrir því að hann sé í raun stjórnandi eigin vörumerkis, „Ég ehf.“, og að markmiðið sé að efla og auka verðmæti þess með markvissri sjálfsauðkenningu.

hvað er vörumerki (einfalt)

Vörumerki er samsett úr nafni, eiginleikum, gildum og því sem gerir það sérstakt. Allt þetta saman gerir vörumerkið áhugavert fyrir fólk.
Það lifir í huga fólks — vörumerki er það sem aðrir hugsa og finna fyrir. Persónulegt vörumerki er því hvernig aðrir upplifa þig.
Það skiptir ekki máli hvað þú ert gamall eða hvað þú vinnur við — þú stjórnar þínu eigin „Ég ehf.“ og átt að reyna að gera þig og þitt vörumerki eins verðmætt og mögulegt er.

Vörumerki eru margskonar!

Vörumerki geta verið mismunandi að gerð og notkun.
Fjölskyldumerki eru þegar sama heiti er notað á allar vörur fyrirtækis.
Regnhlífavörumerki, sem er undirtegund fjölskyldumerkis, er notað til að vernda og styrkja vörumerkið, til dæmis Sony – PlayStation.
Sérstakt vörumerki notar ekki nafn fyrirtækisins sem framleiðir vöruna, eins og Procter & Gamble (P&G) sem framleiðir mörg sjálfstæð vörumerki.

Vörumerki eru margskonar! ( einfalt)

Það eru til mismunandi gerðir af vörumerkjum.
Fjölskyldumerki þýðir að allar vörur bera sama nafn.
Regnhlífavörumerki er svipað, en notað til að vernda vörumerkið, eins og Sony – PlayStation.
Sérstakt vörumerki hefur eigið nafn og er ekki tengt fyrirtækisheiti, eins og P&G sem á mörg mismunandi vörumerki.

Að setja vörumerki á almenna vöru

Að setja vörumerki á almenna vöru felur í sér að breyta venjulegri vöru, eins og kaffi, sápu eða vatni, í eitthvað sem fólk lítur á sem sérstakt.
Markmiðið er að sannfæra neytendur um að varan sé ekki bara almenn, heldur einstök.
Sérstaðan er lykilatriði – að vörumerkið sé auðþekkjanlegt og aðgreinanlegt frá öðrum svipuðum vörum.
Það skiptir einnig máli að neytendur geti þekkt, munað eftir og tengt vörumerkið við aðra jákvæða þætti eða tilfinningar.

Að setja vörumerki á almenna vöru (einfalt)

Þegar setja á vörumerki á venjulega vöru, eins og kaffi, sápu eða vatn, þarf að gera hana sérstaka.
Það snýst um að láta fólk trúa því að hún sé öðruvísi og betri en aðrar.
Sérstaðan er það mikilvægasta – að fólk þekki vöruna, muni eftir henni og tengi hana við jákvæða hluti.

Ímynd fyrirtækja

Ímynd fyrirtækja tengist því hvernig neytendur skynja vörumerki.
Vörumerki er safn skynjana og tilfinninga í huga neytandans og virkar sem táknmynd sem hefur sína sérstöðu.
Fólk hefur tilhneigingu til að muna eftir vörumerkjum sem eru stílhrein og vel hönnuð.
Sterkt vörumerki styrkir ímynd fyrirtækisins og getur aukið sölu þar sem neytendur muna frekar eftir því.

Ímynd fyrirtækja (einfalt)

Ímynd fyrirtækis snýst um hvernig fólk sér og finnur fyrir vörumerkinu.
Vörumerki er sérstakt tákn sem fólk tengir við ákveðna tilfinningu eða upplifun.
Þegar merkið er flott og auðvelt að muna, eykur það líkurnar á að fólk kaupi vöruna.

Hvað getur góð ímynd vörumerkis gert fyrir fyrirtækið?

Góð ímynd vörumerkis getur haft veruleg jákvæð áhrif á fyrirtæki.
Fyrirtæki með sterkt vörumerki hafa oft hærra bókfært virði og skýrari heildarsýn í rekstri.
Sterkt og áberandi vörumerki eykur traust neytenda og styrkir ímynd fyrirtækisins.
Vörumerkið getur einnig virkað sem gæðastimpill sem sýnir gildi, ábyrgð og það sem fyrirtækið stendur fyrir. „Við erum það sem við stöndum fyrir“ endurspeglar mikilvægi þess að vörumerkið passi við ímyndina sem fyrirtækið vill miðla.

Hvað getur góð ímynd vörumerkis gert fyrir fyrirtækið? (einfalt)

Sterkt vörumerki hjálpar fyrirtæki að verða meira virði og sýna betri ímynd.
Það skapar traust, lætur fólk sjá fyrirtækið sem áreiðanlegt og getur verið eins og gæðastimpill.
Vörumerkið sýnir hvað fyrirtækið stendur fyrir og hverju það trúir á.

Ávinningur af sterku vörumerki!

Sterkt vörumerki hefur margvíslegan ávinning fyrir fyrirtæki.
Það getur minnkað kynningarkostnað, þar sem vörumerkið er þegar vel þekkt.
Sterk ímynd bætir samningsstöðu við birgja og gerir kleift að setja hærra verð á vörur.
Slík vörumerki eru einnig auðveldari að útvíkka í nýjar vörulínur og veita vörn gegn verðstríði.
Sterkt vörumerki getur hindrað ný fyrirtæki í að koma inn á markaðinn og veikja stöðu samkeppnisaðila.
Að lokum festir það sig betur í huga neytenda og byggir upp langtíma tryggð

Ávinningur af sterku vörumerki! (einfalt)

Sterkt vörumerki sparar pening í auglýsingum og gefur fyrirtækinu betri samningsstöðu.
Það gerir kleift að selja vörur á hærra verði og bæta við nýjum vörum auðveldlega.
Sterk merki vernda gegn verðstríði, gera samkeppnisaðila veikari og hjálpa vörunni að sitja fast í huga fólks

Vörumerkjastefna

Fyrirtæki leggja í auknum mæli áherslu á að þróa skýra vörumerkjastefnu til að styrkja stöðu sína á markaði.
Slík stefna felur í sér mismunandi leiðir til vaxtar, meðal annars:
Útvíkkun vörulínu, þar sem nýjar útgáfur eru settar á markað undir sama merki;
Útvíkkun vörumerkis, þegar vörumerkið er notað á nýjar vörur í öðrum flokkum;
Fleiri vörumerki innan sömu línu, til að ná til ólíkra markhópa;
Ný vörumerki, sem eru þróuð frá grunni;
og Co-brands, þar sem tvö eða fleiri vörumerki vinna saman að sameiginlegri vöru.

Vörumerkjastefna (einfalt)

Fyrirtæki huga meira að vörumerkjastefnu til að styrkja sig á markaði.
Hún getur falist í því að bæta við nýjum tegundum af sömu vöru, nota sama merki á nýjar vörur, búa til fleiri merki í sömu línu, eða koma með alveg ný vörumerki.
Stundum vinna tvö merki saman að einni vöru – það kallast co-branding.

Hvernig byggjum við upp vörumerki?

Uppbygging vörumerkis byggist á skýrri sýn á hlutverk og gildi þess.
Markmiðið næst ekki fyrr en allir viðskiptavinir skynja hlutverk og gildi vörumerkisins í gegnum öll skilaboð og öll samskipti við fyrirtækið.
Þetta tryggir samræmda ímynd og styrkir tengsl við neytendur, sem er grundvöllur fyrir sterkt og áreiðanlegt vörumerki.

Hvernig byggjum við upp vörumerki? (einfalt)

Til að byggja upp vörumerki þarf að vita skýrt hvað það stendur fyrir og hver tilgangur þess er.
Viðskiptavinir ná ekki að sjá þetta fyrr en þeir finna hlutverk og gildi vörumerkisins í öllum skilaboðum og samskiptum við fyrirtækið.
Þetta gerir vörumerkið sterkt og áreiðanlegt í augum fólks.

8 mistök markaðsfólks sem geta laskað/skemmt ímynd vörumerkisins!

1. Endalaus útvíkkun

2. Mikil notkun verðsamkeppni

3. Mútur til smásala

4. Skortur á samfellu og skilningi

5. Skammtímasjónarmið

6. Ofurást á smart auglýsingagerð!

7. Áætlanir byggðar á fortíðinni

8. Illa skilgreindur tilgangur markaðsrannsókna

8 mistök markaðsfólks sem geta laskað/skemmt ímynd vörumerkisins! (einfalt)

• Að bæta stöðugt við vörum án skýrra ástæðna.

• Að keppa alltaf á verði, sem lækkar gildi merkisins.

• Gefa smásölum mútur eða sérstaka hvata.

• Skortur á stöðugleika og skilningi á merkinu.

• Horfa bara á skammtímamarkmið.

• Of mikið á auglýsingastíl frekar en innihald.

• Nota aðeins gömul gögn til áætlanagerðar.

• Markaðsrannsóknir án skýrs tilgangs.

Sterk vörumerki standa fyrir ávinning sem viðskiptavinurinn sækist eftir

Sterk vörumerki byggjast á því að standa fyrir ávinning sem viðskiptavinir meta.
Til að þróa sterkt vörumerki þarf að spyrja:

• Hverjir eru styrkleikar fyrirtækisins?

• Hvaða ávinning er fyrirtækið best í að veita viðskiptavinum?

• Hvað getur fyrirtækið gert betur en samkeppnisaðilar?
  Mistekst fyrirtækinu að aðgreina sig frá öðrum, stefna þau að meðalmennsku, sem enginn viðskiptavinur sækist eftir.

Sterk vörumerki standa fyrir ávinning sem viðskiptavinurinn sækist eftir (einfalt)

Sterk vörumerki gefa viðskiptavinum það sem þeir vilja fá.
Til að byggja upp slíkt merki þarf að vita:

• Hvað fyrirtækið gerir vel.

• Hvernig það hjálpar viðskiptavinum best.

• Hvað það gerir betur en aðrir á markaðinum.
  Ef fyrirtækið skortir aðgreiningu endar það í meðalmennsku, sem enginn vill.

Sterk vörumerki eru ,,rétt” staðsett með tilliti til samkeppnisstöðu og sérstöðu

•       Hvað greinir okkur frá samkeppninni?

•       Hvaða ávinning ætlum við að veita?

•       Í hvaða þáttum ætlum við að vera betri en samkeppnisaðilinn?

•       Í hvaða þáttum er nægilegt að vera jafn góður samkeppnisaðilanum?

•       Hvaða þættir skipta ekki máli?

Sterk vörumerki eru ,,rétt” staðsett með tilliti til samkeppnisstöðu og sérstöðu (einfalt)

Sterk vörumerki standa á réttum stað miðað við samkeppnina og sína sérstöðu.
Þetta krefst þess að spyrja:

• Hvað gerir okkur öðruvísi en samkeppnin?

• Hvað ætlum við að gefa viðskiptavinum?

• Hvar viljum við vera betri en aðrir?

• Hvar er nóg að vera jafn góð/ur?

• Hvað skiptir ekki máli?

Sterk vörumerki eru sjálfum sér samkvæm

•       Halda sig við það sem þau eru best í

•       Láta sérstöðu keppinautarins ekki koma sér úr jafnvægi

•       Rugla ekki viðskiptavinina

•       Halda sér í fremstu víglínu, fylgjast með tíðaranda, viðhorfum, tísku, framþróun og tækni án þess að missa sjónar á sérstöð sinni!!!

Sterk vörumerki eru sjálfum sér samkvæm (einfalt)

Sterk vörumerki eru trúr sjálfum sér og einbeita sér að því sem þau gera best.
Þau láta samkeppnina ekki trufla sig og rugla ekki viðskiptavini.
Á sama tíma fylgjast þau með tísku, nýjungum og þróun, en missa aldrei sjónar á því sem gerir þau sérstök.

Nýta sér fjölbreyttar markaðsaðferðir við að styrkja stöðu sína

•       Gildum og hugmyndafræði vörumerkisins komið til skila með fjölbreyttum hætti

•       Auglýsingar / kynningarefni

•       Útlit / hönnun

•       Umbúðir

•       Innréttingar

•       Klæðnaður starfsfólks

•       Samskipti / Viðmót

•       Aðgengi að þjónustu

Slagkraftur nýsköpunar

Nýta sér fjölbreyttar markaðsaðferðir við að styrkja stöðu sína (einfalt)

Fyrirtæki nota margar leiðir til að gera vörumerkið sitt sterkara.
Gildi og hugmyndafræði merkisins þarf að sjást í:

• Auglýsingum og kynningu

• Útliti og hönnun

• Umbúðum

• Innréttingum

• Klæðnaði starfsfólks

• Samskiptum við viðskiptavini

• Aðgengi að þjónustu
  Nýsköpun gefur vörumerkinu aukinn kraft og sérstöðu.

Viðhalda vitund neytenda yfir lengri tíma!

•       Vörumerki er fasteign sem getur borið arð en þarfnast einnig viðhalds

•       Styrkur vörumerkis getur dvínað ef slagkraftur skilaboða minnkar eða ef skilaboð eru útþynnt

•       Halda þarf grunngildunum og hugmyndafræðinni á lofti

•       Stjórnendur þurfa að skilja getu og takmörk vörumerkisins

•       Stjórnendur þurfa að vita hver viðhorf viðskiptavina til vörumerkisins eru á hverjum tíma

•       Aðgerðir sem eru í mótsögn við viðhorf viðskiptavina til vörumerkisins grafa undan trúverðugleika

Viðhalda vitund neytenda yfir lengri tíma! (einfalt)

Til að neytendur muni vörumerkið þarf að viðhalda því stöðugt.
Vörumerki er eins og fasteign – það getur skilað ávinningi, en þarf umhyggju.
Styrkur merkisins minnkar ef skilaboð veikjast eða verða óljós.
Hald þarf áfram grunngildum og hugmyndafræði, og stjórnendur verða að vita hvað vörumerkið getur og hvað ekki.
Fylgjast þarf með viðhorfum viðskiptavina svo aðgerðir skaði ekki trúverðugleika merkisins.

Fylgjast með hvaða áhrif vörumerkið hefur á viðhorf og væntingar viðskiptavina.  Gera ímyndakannanir!

•       Mikilvægt að fylgjast með hvernig vörumerkið er að standa sig

•       Til þess að geta metið frammistöðuna þarf skýr skilgreining á því hvað er góð frammistaða að liggja fyrir

Fylgjast með hvaða áhrif vörumerkið hefur á viðhorf og væntingar viðskiptavina.  Gera ímyndakannanir! (einfalt)

Það er mikilvægt að fylgjast með hvernig vörumerkið hefur áhrif á viðskiptavini, til dæmis með könnunum.
Þannig getur fyrirtækið séð hvernig það stendur sig.
Fyrst þarf að ákveða hvað góð frammistaða merkir, svo hægt sé að sjá hvort markmiðum er náð.

Heiti

•       Vísa til ávinnings

•       Leggja áherslu á gæðaþátt

•       Auðvelt að bera fram, muna og þekkja

•       Vel aðgreinanlegt frá öðrum

•       Forðast óheppilegar merkingar eða samhengi

Tákn vörumerkisins (symbol/logo)

•       Lögun

•       Leturgerð

•       Læsileiki skiptir öllu máli!

•       Litur

•       Hægt er að heimfæra liti á ýmsar tilfinningar

•       Grænt – umhverfi, heilsa

•       Blátt – voldugt, stöðugleki

•       Rautt – rótækt, órólegt, líflegt

Nauðsynlegt að staldra við og spyrja - lífstímakúrfa

Líftímakúrfa vörunnar krefst þess að staldra við og greina stöðu vörunnar á þróunarskeiðinu.
Spurt er: Hvar er varan stödd á líftímakúrfunni?
Ýmsar aðferðir og líkön nýtast til að greina þessa stöðu á markaðnum á hverjum tíma, sem hjálpar fyrirtækjum að taka upplýstar ákvarðanir um markaðssetningu, þróun og framtíðarstefnu vörunnar.

Nauðsynlegt að staldra við og spyrja - lífstímakúrfa (einfalt)

Líftíma vörunnar þarf að skoða vel.
Spurt er: Hvar er varan á líftímanum?
Það eru til mörg líkön og aðferðir sem hjálpa til við að sjá stöðu vörunnar á markaðnum svo hægt sé að taka góðar ákvarðanir um markaðssetningu og framtíð hennar.

Þróunarskeið vöru

Eftir að vara er sett á markað fer hún í gegnum ákveðið þróunar /ævi -skeið sem er mislangt eftir vörum

Líftími vöru

Líftími vöru lýsir hvernig vörur þróast í gegnum fjögur meginstig: fæðingu, vöxt, fullþroska og hrörnun.
Hugmyndin byggir á eftirfarandi forsendum:

• Vörur hafa takmarkaðan líftíma.

• Þær fara í gegnum mismunandi stig sem bjóða upp á ýmsa markaðsmöguleika.

• Hagnaður er breytilegur eftir æviskeiði vörunnar.

• Vörur þurfa mismunandi markaðs-, fjármála- og framleiðsluaðgerðir á hverju stigi.

• Hagnaðarvon og aðgerðir breytast eftir æviskeiði.
  Skilgreining á æviskeiði vörunnar gerir fyrirtækjum kleift að stýra markaðsaðgerðum sínum betur.

Líftími vöru (einfalt)

Líftími vöru sýnir hvernig hún þróast í fjögur stig: fæðingu, vöxt, fullþroska og hrörnun.

• Vörur endast ekki að eilífu.

• Á hverju stigi eru mismunandi tækifæri fyrir fyrirtækið.

• Hagnaður breytist eftir því hvar varan er á líftímanum.

• Vörur þurfa mismunandi aðferðir í markaðssetningu, fjármálum og framleiðslu.
  Með því að vita á hvaða stigi varan er, geta fyrirtæki gert betri markaðsáætlanir.

Líftímakúrfa

Líftímakúrfan hjálpar til að sjá fyrir breytingar á vörumerkjum og vörum yfir tíma. Hefðbundin kúrfa hefur 4 stig:
1.Fæðing (kynning)
2.Vöxtur
3.Þroski
4.Hnignun

Líftímakúrfan leggur áherslu á það að ekkert varir að eilífu. Hvert stig hefur sín einkenni.

Fæðing / Kynning

Þegar varan kemur fyrst á markað þá er lang oftast lítil sala og tapið er oft mikið vegna mikils þróunarkostnaðar og upphafskostnaðar.

Fyrirtækið fylgist með hversu vel varan aðlagast og ef það þykir mislukkað er oft hætt við og ekki farið lengra með vöruna

Vöxtur

Salan er farin að aukast og hagnaður farinn að myndast. Markaðurinn er búinn að taka við vörunni.

Á seinni stigum vaxtarinns gæti hagnaðurinn verið farinn að minnka vegna samkeppni

Þroski

Að lokum mun salan ná hámarki og verður reglulegri. Keppt er nú um markaðshlutdeild með því að kynna til leiks ýmsar betrumbætur á vörunni sjálfri.

Notast er við auglýsingar, tilboð og afslætti.

Áhersla er lögð á það að byggja upp vörumerkið

Hnignun

•       Þegar eitthvað gerist sem verður til þess að þörfin fyrir vöruna minnkar þá hrapar salan og hagnaðurinn líka.

•       Ef til vill er allri framleiðslu hætt eða hún er minnkuð til muna, t.d. verða tölvur og tölvukerfi fljótt úreldþegar eitthvað nýtt kemur til leiks.

Notendur oft fljótir að skipta vörum út sem verður til þess að salan hríðfellur og hagnaður minnkar umtalsvert

Bostonlíkanið - skilgreining

Bostonlíkanið er gagnlegt tæki til að flokka vörur eftir markaðshlutdeild og vaxtarmöguleikum.
Það var þróað af ráðgjafafyrirtækinu Boston Consulting Group í Bandaríkjunum.
Í líkaninu eru vörum gefin sérkennileg nöfn, oft dýraheiti, til að auka skilning og auðvelda greiningu á stöðu þeirra á markaði.

Bostonlíkanið - skilgreining (einfalt)

Bostonlíkanið hjálpar til við að flokka vörur eftir markaðshlutdeild og vexti.
Það var búið til af Boston Consulting Group í Bandaríkjunum.
Vörunum eru gefin sérstök nöfn, oft dýraheiti, til að auðvelda að skilja stöðu þeirra á markaðnum

Bostonlíkanið - dýr

•       Stjörnur

•       mikill vöxtur – mikil markaðshlutdeild

•       Spurningarmerki (villikettir)

•       mikill vöxtur – lítil markaðshlutdeild

•       Mjólkurkýr

•       lítil söluaukning – mikil markaðshlutdeild

•       Hvolpar/Hundar

•       lítil söluaukning -  lítil markaðshlutdeild

Bostonlíkanið - dýr (einfalt)

Bostonlíkanið skiptir vörum í fjóra hópa eftir vexti og markaðshlutdeild:

• Stjörnur: Vaxa mikið og eru stórar á markaði.

• Spurningarmerki: Vaxa mikið en eru lítil á markaði.

• Mjólkurkýr: Vaxa lítið en eru stórar á markaði.

• Hvolpar: Vaxa lítið og eru litlar á markaði.

Bostonlíkanið hjálpar okkur til að taka ákvarðanir

Bostonlíkanið hjálpar fyrirtækjum að taka upplýstar ákvarðanir með því að greina vörur eftir markaðshlutdeild og vaxtarmöguleikum.
Það er einnig mikilvægt að hafa vörur á mismunandi þróunarstigum.
Mjólkurkýr eru nauðsynlegar til að viðhalda arðsemi og afla lausafjár sem hægt er að nýta til að fjármagna vörur á fyrri þróunarstigum.
Greiningar má framkvæma bæði fyrir einstakar vörur og deildir fyrirtækisins.
Eftir slíka greiningu getur komið í ljós að best sé að leggja ákveðna deild niður til að hámarka nýtingu og árangur.

Bostonlíkanið hjálpar okkur til að taka ákvarðanir (einfalt)

Bostonlíkanið hjálpar til við að taka ákvarðanir með því að skoða markaðshlutdeild og vöxt vörunnar.
Það er líka mikilvægt að hafa vörur á mismunandi stigum þróunar.
Mjólkurkýr gefa tekjur og lausafé sem hjálpa við að fjármagna nýjar vörur.
Fyrirtæki geta greint bæði vörur og deildir.
Stundum sýnir greiningin að best sé að loka einhverri deild til að bæta árangur og nýtingu.

Dæmi um ákvarðanir sem þarf að taka!

Dæmi um ákvarðanir sem fyrirtæki þurfa að taka í ljósi Bostonlíkansins:

• Byggja upp: Á að þróa spurningarmerki (villiketti) til að gera þau að stjörnum?

• Halda: Á að viðhalda stöðu mjólkurkúa?

• Nýta til fullnustu: Á að nýta hvolpa/hunda sem mest á stuttum tíma, sem á einnig við um veikburða mjólkurkýr og spurningarmerki?

• Henda út: Á að losna við vöruna og nýta fjármuni í aðra vörur eða verkefni?

Dæmi um ákvarðanir sem þarf að taka! (einfalt)

Dæmi um ákvarðanir sem Bostonlíkanið hjálpar til við:

• Byggja upp: Breyta spurningarmerkjum í stjörnur.

• Halda: Halda mjólkurkúnum stöðugum.

• Nýta til fullnustu: Fá sem mest út úr hundum/hvolpum eða veikburðum vörum á stuttum tíma.

• Henda út: Losna við vöruna og nota peningana annars staðar

Þróun á nýrri vöru!

Hugmyndavinna ( brainstorming )
2. Síun hugmynda (henda út eða halda)
3. Prófun á grunnhugmyndum
4. Greining viðskiptahugmyndar
5. Eiginleg vöruþróun
6. Markaðprófun
7. Markaðssetning (sala)

Aðrir þættir sem þarf að hafa í huga :
Öryggi vörunnar:  Varan má ekki skaða neytendann
Skipulögð úrelding: Vörurnar eru ekki framleyddar til þess að endast. t.d. iphone.
Blekkingar í umbúðum

Þróun á nýrri vöru! ( einfalt)

Til að þróa nýja vöru fara fyrirtæki í þessi skref:

1. Finna margar hugmyndir (brainstorming).

2. Velja hvaða hugmyndir halda áfram.

3. Prófa grunnhugmyndir.

4. Meta markaðsmöguleika og hagnað.

5. Hönnun og þróun vörunnar.

6. Prófa vöruna á litlum markaði.

7. Kynna og selja vöruna.

Aðrir hlutir sem þarf að hafa í huga:

• Varan má ekki skaða neytendann.

• Sumt er gert til að varan endist ekki endalaust (t.d. iPhone).

• Umbúðir mega ekki villa um fyrir neytendum.

Sífellt meiri kröfur! - quote

It is no longer enough to satisfy

customers.  You must delight them”

Framleiðendur þurfa sífellt að svara spurningunum:

•       Hvernig afhendum við viðskiptavinum okkar virði?

•       Hvernig gerum við  viðskiptavinina okkar ánægða?

•       Hvernig  höldum við í viðskiptavinina?

Virði er Það sem viðskiptavinurinn fær í staðinn fyrir það sem hann lætur af hendi

•       Það sem ég fæ

•       Afurðin sjálf

•       Þjónustan sem fylgir henni

•       Starfsfólkið

•       Ímyndin

•       Það sem ég læt af hendi

•       Peningalegur kostnaður

•       Tími

•       Orka

•       Sálfræðilegur kostnaður (stress)

Mismunandi VIRÐI (Customer Value)

•       Bæjarins bestu

•       Ruby Tuesday

•       Holtið

Þegar afhent virði er neikvætt þá tapast viðskiptavinir

•       Hvað er þá til ráða

•       Laga vöruna

•       Breyta söluaðferð

•       Bæta þjónustu

•       Breyta ímyndinni

•       Einfalda kaupferlið

•       Lækka verðið

ÁNÆGJA viðskiptavina

Ánægja byggist fyrst og fremst á frammistöðu fyrirtækisins í samanburði við væntingar viðskiptavina

 Ánægja viðskiptavina fer eftir því hvort afurðin stenst væntingar þeirra eða ekki. Til þess að viðskiptavinurinn sé ánægður þarf því að fullnægja þörfum og óskum hans og standast væntingar. 

Hættan er að búa til of miklar væntingar sem fyrirtækið getur ekki staðið við!

Væntingar viðskiptavina

Væntingar byggjast á:

•       Kynningarstarfi og auglýsingum (ímynd)

•       Reynslu

•       Ráðleggingum vina og kunningja

•       Samkeppnisaðilum

Arðsemi viðskiptavina

•       Fyrirtæki ættu ekki að eltast við og uppfylla þarfir allra viðskiptavina

•       Fyrirtæki ættu að skoða hverjir eru arðvænlegustu viðskiptavinirnir og einbeita kröftum sínum að þeim.

•       Það er fimm sinnum dýrara að ná í nýja viðskiptavini en halda í þann gamla!

Með aukinni samkeppni hafa fyrirtæki innleitt altæka gæðastjórnun í auknum mæli

Altæk gæðastjórnun felur í sér að:

Allir í fyrirtækinu tileinki sér það viðhorf að bæta stöðugt vinnuferla og gæði vörunnar og þjónustu við viðskiptavini

Fyrir hvað stendur SVÓT?

•       Styrkleikar

•       Veikleikar

•       Ógnanir

•       Tækifæri

Hvað er SVÓT?

•       SVÓT er greiningaraðferð mikið notuð í fyrirtækjarekstri.

•       Í SVÓT greiningunni er upplýsingum safnað um innri (SV) og ytri (ÓT) þætti sem hafa, eða hafa ekki, áhrif á þróun fyrirtækis. 

•       Við greininguna verður til listi yfir styrkleika og veikleika (innri greining) sem koma fram við greiningu og einnig listi yfir  ógnanir og tækifæri (ytri greining) sem verður til við greiningu á umhverfinu.

Styrkleikar (horft innávið)

•       Hvaða góða eiginleika hefur fyrirtækið?

•       Hvað gerir fyrirtækið sérlega vel?

•       Hvaða úrræðum hefur fyrirtækið aðgang að?

•       Hvað sér fólk almennt sem helsta kost fyrirtækisins?

•       Þegar litið er á styrkleika er gott að hugsa um þá í tenglsum við samkeppnisaðila. Ef allir samkeppnisaðilar bjóða gæðavöru þá er gæðavaran þín ekki styrkleiki hjá þér heldur nauðsyn.

Veikleikar (horft innávið)

•       Hvað getur fyrirtækið bætt?

•       Hvað gerir fyrirtækið illa?

•       Hvað þarf fyrirtækið að forðast?

•       Hér þarf að velta fyrir sig innri og ytri sjónarhornum: Sjá aðrir veikleika sem við greinum ekki? Hér er best að vera raunsær og gera sér grein fyrir óþægilegum staðreyndum eins fljótt og hægt er.

Tækifæri (horft út)

•       Hvar eru góð tækifæri?

•       Hvaða góðu stefnur verðum við vör við?

•       Góð tækifæri geta orðið til vegna:

•       Tæknibreytinga

•       Breytinga í áherslum og stefnum ríkisstjórna

•       Samfélagslegra breytingar s.s. í mannfjölda, byggð, lífsstíll, o.fl.

•       Viðburðir og atburðir

Ógnanir (horft út)

•       Hvaða hindranir eru í veginum?

•       Hvað er samkeppnisaðilinn að gera?

•       Ógnar ný tækni stöðu okkar

•       Valda veikleikar alvarlegum vandamálum?

•       Að fara í gegnum svona greiningu varpar oft ljósi á hvað er nauðsynlegt að gera og gefur betri sýn á vandamál.

Til hvers að gera SVÓT greiningu?

•       SVÓT greiningu varpar oft ljósi á hvað er nauðsynlegt að gera og gefur betri sýn á vandamál.

•       SVÓT greining byggir á staðreyndum sem getur reynst tímafrekt og dýrt að safna og því þurfa þátttakendur að hafa góða þekkingu og yfirsýn á viðfangsefninu ásamt færni til greiningar.

Afrakstur – útkoma!  - svót

•       Útkoma SVÓT greiningar er tafla sem sýnir mikilvægustu styrkleika, veikleika, ógnanir og tækifæri fyrir það sem verið er að greina.

•        Tilgangurinn með töflunni er að gefa yfirlit yfir aðalmálin sem þarf að taka með í reikninginn þegar verið er að gera áætlanir fyrir fyrirtæki eða stofnun.

Ákvarðanir teknar - svót

•       Þegar upplýsingar úr SVÓT liggja fyrir er hægt að taka ákvarðanir – við þurfum að svara spurningum eins og…

•       Til hvaða aðgerða ætlum við að grípa til að verja styrkleika fyrirtækisins og einangra veikleika?

•       Til hvaða aðgerða ætlum við að grípa til að nýta ný tækifæri?

•       Hvaða mörkuðum ætlum við að þjóna?

•       Hvað ætlum við að ná mikilli markaðshlutdeild?

Markhópagreining

•       Það er misjafnt hvað hentar hverjum og einum og því krefst árangur á markaði þess að fyrirtæki þekki þann hóp eða hópa sem það vill ná til.

•       Þessi þekking gerir allt markaðsstarf hnitmiðaðra og hámarkar nýtingu þeirra fjármuna og þess tíma sem notaður er til að ná til hópsins.

•       Með því að greina markhópa er hægt að nálgast það hverjir eru móttækilegastir fyrir vörum eða þjónustu fyrirtækisins, hvað einkennir þann hóp, hefur hann sérstakan lífsstíl og hvar er hægt að ná til hans.

Hver er markhópurinn/markhóparnir?

•       Hvaða hópar eru móttækilegastir fyrir vöru eða þjónustu fyrirtækis?

•       Hvað vill markhópurinn?

•       Hvar má ná til hans og á hvaða hátt?

•       Hefur hann sérstakan lífsstíl?

•       Hver er ætlun hans, viðhorf og langanir?

Hvað er auglýsing?

•       Þegar tilkynningu er miðlað gegn endurgjaldi og hún felur í sér kynningu á ímynd, vöru eða þjónustu þá er hún auglýsing.

•       Mikið af því efni sem birtist í fjölmiðlum, bloggum og öðrum samfélagsmiðlum teljast því auglýsingar samkvæmt lögum um eftirlit með viðskiptaháttum og markaðssetningu nr. 57/2005. (Neytendastofa)

Duldar auglýsingar

•       Margir lesendur átta sig ekki á að bloggarar/áhrifavaldar fá gefins vörur eða fá greitt fyrir að fjalla um tilteknar vörur eða þjónustu. Það getur oft verið erfitt fyrir lesendur að átta sig á því hvenær greitt er fyrir umfjöllun og hvenær ekki.

•       Duldar auglýsingar eru bannaðar bæði hér á landi og á Evrópska efnahagssvæðinu.

Viðurlög við duldum auglýsingum

•       Neytendastofa getur gripið til aðgerða gegn viðskiptaháttum sem brjóta í bága við ákvæði laganna.

•       Aðgerðir Neytendastofu geta falið í sér bann, fyrirmæli eða heimild með ákveðnu skilyrði.

•       Neytendastofa getur líka sektað einstaklinga, félög og opinbera aðila sem eru í atvinnurekstri og brjóta gegn lögunum.

Ekkert er frítt eða ókeypis! - auglýsingar

•       Í auglýsingum er stundum notað orðalagið „ókeypis“ eða „frítt“ þegar í raun þarf að greiða fyrir aðra vöru til að fá fríu eða ókeypis vöruna.

•       Þegar orð eins og ókeypis er notað er kostnaður við ókeypis vöruna innifalinn í því verði sem  greitt er fyrir aðra vöru. Með því að auglýsa að vara fáist ókeypis er verið að gera lítið úr kostnaðarþætti í þeim tilgangi að hafa áhrif á eftirspurn eftir annarri vöru sem er villandi og því ekki leyfilegt. 

•       Hins vegar eru ekki gerðar athugasemdir við það þegar auglýst er að ein vara fylgi annarri, að eitthvað sé innifalið þegar vara er keypt eða að við kaup fáist tiltekinn kaupauki.

Börn og auglýsingar

•       Í lögum kemur fram að sýna þurfi sérstaka varkárni vegna trúgirni barna og unglinga. 

•       Bannað er að láta í auglýsingu felast beina hvatningu til barna um að kaupa auglýsta vöru eða telja foreldra þeirra eða aðra fullorðna á að kaupa auglýsta vöru handa þeim.

Dæmi um óréttmæta viðskiptahætti gagnvart börnum:

Ákvörðun nr. 58/2011, Auglýsingaherferð kvikmyndarinnar Algjör Sveppi og Töfraskápurinn

markaðsaðgerðir

kynning, viðskiptavinir, verð, dreifing og samkeppni