renesans 7

Leonardo da Vinci (?)

Salvator Mundi ok. 1500,

własność prywatna

Kupiona w 2017 r. za ponad

450 mln d

Leonardo da Vinci, Studium doliny Vinci, rysunek, 5 VIII 1473

Michał Anioł,

Porta Pia

w Rzymie

(po 1562).

Michał Anioł, rysunki projektowe z ostatnich 10 lat życia:

z lewej rzut poziomy kościoła San Giovanni dei Fiorentini

we Florencji (ok. 1560, Casa Buonarroti we Florencji), pośrodku

i z prawej rysunki projektowe Porta Pia w Rzymie (1560-1561,

Casa Buonarroti we Florencji).

Michał Anioł,

Kopuła Basilica

di San Pietro w Rzymie

(1564,1585-1590).

Budowę dokończyli Giacomo

della Porta i Domenico Fontana.

Michał Anioł, wnętrze kopuły Basilica

di San Pietro w Rzymie (1564).

Michał Anioł,

pierwszy projekt (1547)

i model drewniany (1560)

kopuły Basilica

di San Pietro w Rzymie

(Musei Vaticani).

Palazzo dei Conservatori na Kapitolu,

zbudowany w 60. latach XVI w.

według projektu Michała Anioła

(Giacomo della Porta).

Palazzo Senatorio na Kapitolu,

przebudowany w 60. latach XVI w.

według projektu Michała Anioła

(Giacomo della Porta, Girolamo

Rainaldi).

Palazzo Nuovo na Kapitolu,

zbudowany 1603-1654

według projektu Michała Anioła.

Michał Anioł,

przebudowa Wzgórza

Kapitolińskiego w Rzymie (1548): w

centrum pomnik konny cesarza Marka

Aureliusza, przeniesiony

w 1538 r. z Lateranu.

Michał Anioł, westybul

Biblioteki św. Wawrzyńca

we Florencji (1530).

patronat papieża Klemensa VII (Giulio di

Giuliano de' Medici, pan.: 1523-1534)

Michał Anioł, Biblioteka św. Wawrzyńca

[Biblioteca Medicea Laurenziana] we Florencji (1530).

patronat papieża Klemensa VII (Giulio di Giuliano de' Medici, pan.: 1523-1534)

Michał Anioł i uczniowie, Capella Medicea [Sagrestia Nuova] przy kościele

San Lorenzo we Florencji (1526-1533; rzeźby wykonywane od 1520).

Michał Anioł, górą: projekt i model

fasady kościoła San Lorenzo

we Florencji (ok. 1517, Casa

Buonarroti we Florencji), dołem: studium fortyfikacji

przy Porta al Prato d’Ognissanti we Florencji (ok.

1525, Casa Buonarroti we Florencji).

Michał Anioł, fresk Męczeństwo św. Piotra w Capella Paolina

(1546-1550) – wybrane fragmenty.

Michał

Anioł,

fresk

Nawrócenie

Szawła

w Capella

Paolina

(1542-1545).

Capella Paolina w Pałacu Watykańskim, zbudowana na zlecenie papieża Pawła III

w latach 1537-1540 przez Antonia da Sangallo Mł., dekorowana freskami

przez Michała Anioła w latach 1542-1550.

Michał Anioł,

Sąd Ostateczny

na ścianie ołtarzowej

Kaplicy Sykstyńskiej

(1537-1541).

Michał Anioł,

malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

z lewej – antenaci Chrystusa

(1509-1511), z prawej –

medalion z przedstawieniem

Zniszczenia posągu Baala

(1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej: przedstawienia antenatów

Chrystusa na trójkatnych polach sklepienia (1509-1511).

Michał Anioł,

przedstawienia antenatów Chrystusa

w lunetach Kaplicy Sykstyńskiej

(1511-1512).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Wywyższenia Węża Miedzianego (1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Stracenia Hamana (1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Zabójstwa Goliata (1509).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Zabójstwa Holofernesa (1509).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

Sybilla Perska (1511) i Sybilla Libijska (1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

Sybilla Erytrejska (1509) i Sybilla Kumejska (1

Michał

Anioł,

malowidła

w Kaplicy

Sykstyńskiej:

Sybilla

Delficka

(1509).

Michał

Anioł,

malowidła

w Kaplicy

Sykstyńskiej:

prorok

Jeremiasz

(1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

prorok Daniel (1511) i prorok Jonasz (1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

prorok Izajasz (1509) i prorok Ezechiel (1510).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

prorok Zachariasz (1509) i prorok Joel (1509).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Oddzielenia światła od ciemności (1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Stworzenia słońca, księżyca i roślin (1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Oddzielenia lądów i mórz (1511).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Stworzenia Adama (1510).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Stworzenia Ewy (1509-1510).

Michał Anioł,

malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

sceny Grzechu Pierworodnego

i Wygnania z Raju (1509-1510).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej: scena Ofiary Noego (1509).

Michał Anioł, malowidła w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Potopu (1508-1509).

Michał Anioł,

malowidła

w Kaplicy Sykstyńskiej:

scena Pijaństwa Noego

(1509).

Michał Anioł,

freski na sklepieniu

i w górnej części ścian

Kaplicy Sykstyńskiej

(1508-1512).

Wnętrze Kaplicy Sykstyńskiej:

z prawej rekonstrukcja stanu

z ok. 1480 r., z freskami

malarzy Quattrocenta,

z lewej stan aktualny

z freskami Michała Anioła

z lat 1508-1512 (na zlecenie

papieża Juliusza II)

i 1535-1541 (na zlecenie

papieża Pawła III).

Michał Anioł

„Teste divine” (idealne głowy)

•Rysunek sangwiną, ok. 1512-

1530, Florencja, Galleria degli

Uffizi

•Głowa Kleopatry, rysunek czarną

kredą, ok. 1533-1534,

Florencja, Galleria degli Uffiz

Szkice do fresku Bitwa pod Casciną, 1504-1505,

przeznaczonego do Palazzo Vecchio we Florencji

Michał Anioł, z lewej: Madonna z Dzieciątkiem, św. Janem Chrzcicielem

i aniołami (ok. 1497), z prawej: Złożenie Chrystusa do grobu (ok. 1510);

oba obrazy w zbiorach National Gallery w Londynie.

[Michał Anioł]

(1475-1564),

Tondo Doni: Święta

Rodzina z małym

św. Janem Chrzcicielem

Michał Anioł,

Pietà Rondanini

(1552-1564),

Castello Sforzesco

w Mediolanie.

Michał Anioł,

Pietà (ok. 1550),

Museo dell’Opera

del Duomo we Florencji.

Michał Anioł,

późne dzieła florenckie, od lewej:

Zwycięstwo (1532-1534,

Palazzo Vecchio we Florencji);

Dawid [Apollo] (1530, Museo Nazionale

del Bargello we Florencji); Popiersie

Brutusa (1540, Museo Nazionale

del Bargello we Florencji).

Michał Anioł, rzeźby z Capella Medicea,

od lewej: Kucający chłopiec (1530-1533,

obecnie w Ermitażu, St. Petersburg);

kandelabr ołtarzowy (ok. 1531, w kaplicy);

Madonna Medici (1521-1531, w kaplicy).

Michał Anioł,

Capella Medicea:

nagrobek Lorenza,

księcia Urbino (1524-1531):

personifikacje Zmierzchu

(z lewej) i Świtu (z prawej).

Michał Anioł, Capella Medicea: nagrobek Lorenza,

księcia Urbino (1524-1531).

Michał Anioł, Capella Medicea: nagrobek Giuliana, księcia Nemours

(1526-1533): personifikacja Dnia.

Michał Anioł, Capella Medicea: nagrobek Giuliana, księcia Nemours

(1526-1533): personifikacja Nocy.

Michał Anioł,

Capella Medicea: nagrobek

Giuliana, księcia Nemours

(1526-1533).

Michał Anioł, cztery postacie Niewolników, wykonane 1519-1536 dla nagrobka papieża

Juliusza II, od lewej: Atlas, Brodacz, Przebudzony, Młodzieniec; Galleria dell’Accademia we

Florencji.

Michał Anioł, dwie postacie Niewolników, wykonane ok. 1513 dla nagrobka papieża

Juliusza II, od lewej: Umierający (lub Śpiący), Buntownik; Musée du Louvre w Paryżu.

Michał Anioł, nagrobek papieża Juliusza II w kościele San Pietro in Vinicoli w Rzymie:

Mojżesz (1515), Rachela i Lea (1545).

Michał Anioł,

nagrobek papieża

Juliusza II (1545),

kościół San

Pietro in Vinicoli

w Rzymie

Michał Anioł, jeden z rysunków projektowych nagrobka papieża Juliusza II

(po 1505), Galleria degli Uffizi we Florencji.

Jedna z prób rekonstrukcji pierwotnie planowanego kształtu nagrobka

Michał Anioł,

figura Chrystusa Zmartwychwstałego,

z lewej: wersja pierwotna (ok. 1515, Monastero

San Vincenzo Martire w Bassano Romano), z prawej:

wersja ostateczna (1521, kościół Santa Maria sopra

Minerva w Rzymie).

Przepaska biodrowa dodana po 1546

(początkowo płócienna, później z brązu)

Św. Mateusz, 1506

Florencja, Galleria dell’Accademia

Rafael Santi, Studium figury św. Mateusza,

ok. 1507, Londyn, British Museum

Michał

Anioł,

Dawid

(1504),

Galleria

dell’

Accademia

we Florencji.

Wykonanie

figury

zleciła 1501

gildia

kupców

wełnianych

(Arte

della Lana).

Michał Anioł,

L. Tondo Pitti (1504-1505),

Museo Nazionale del Bargello we Florencji.

p.: Tondo Taddei (1505-1506),

The Royal Academy of Arts, Londyn

Michał Anioł,

Madonna

z Dzieciątkiem

(1501-1505),

kościół Notre Dame

w Brugii (Belgia)

Michał

Anioł,

Pietà

(1499),

Basilica

di

San Pietro,

Watykan.

Michał

Anioł,

Bachus

(1497),

Museo

Nazionale

del

Bargello

we

Florencji.

Wykonany

dla

bankiera

Jacopo

Galli.

Michał Anioł,

figury św. Petroniusza i św.

Prokulusa z konfesji

św. Dominika w kościele San

Domenico w Bolonii (1494).

Anioły z kandelabrami z konfesji

św. Dominika w kościele San

Domenico w Bolonii: z lewej

autorstwa Niccolò dell’Arca (po

1473), z prawej autorstwa

Michała Anioła (1494-1495).

Michał

Anioł,

relief

Bitwa

(ok. 1492),

Casa

Buonarroti

we Florencji.

•relief Madonna przy schodach (1490-1492),

Casa Buonarroti we Florencji. Michał Anioł

Rafael jako

architekt:

Palazzo

Branconio

dell'Aquila,

Rzym, ok. 1518

(niezachowany)

Villa Madama,

Rzym, 1518-

dla kardynała

Giulio de Medici

późniejszego

papieża

Klemensa VII

(1523-1534)

Rafael jako architekt

Palazzo Pandolfini we Florencji, 1513-1514

(zleceniodawca: biskup Giannozzo Pandolfini)

Rafael jako architekt

Kaplica Chigi

przy kościele Santa

Maria del Popolo

w Rzymie, 1513-,

dla kupca

sieneńskiego

Agostino Chigi

Bazylika św. Piotra w Rzymie,

z lewej: plan Bramantego, 1506

z prawej: plan Rafaela, ok. 1514

u dołu: projekty Rafaela:

elewacje i przekrój

wg rysunku

Domenico Antonio de Chiarellis,

zw. Menicantonio,

Codex Mellon, 1513,

Nowy Jork, Pierpont Morgan Library

Freski Rafaela

w Villa Farnesina

w Rzymie:

Triumf Galetei,

1511.

Stanza dell’Incendio: fresk Pożar

Borgo, 1514

(w 847 r., za pontyfikatu papieża

Leona IV).

Stanza dell’Incendio: fresk Bitwa

pod Ostią, 1514-1515

(zwycięstwo floty papieża Leona

IV nad flotą arabską w 849 r.).

Stanza d’Eliodoro: fresk

Wypędzenie Heliodora ze

świątyni,

1511-1512.

Stanza d’Eliodoro: fresk

Uwolnienie św. Piotra z

więzienia, 1514

Stanza d’Eliodoro: fresk Msza

Bolseńska, 1512.

Stanza della Segnatura: fresk Parnas,

1509-1510.

Stanza della Segnatura: fresk Szkoła

Ateńska, 1510-1511.

Stanza della Segnatura: fresk Dysputa o

Najświętszym Sakramencie, 1508-1509.

Stanze Watykańskie Rafaela: Stanza della Segnatura (1508-1511).

Madonna della Rosa,

1518-1520, Museo del Prado;

Święta Rodzina króla

Franciszka I, 1517-1518,

Musée du Louvre w Paryżu.

Późne dzieła Rafaela: Przemienienie Pańskie, 1516-1520, Pinacoteca

Vaticana; Święta Rodzina (La Perla), ok. 1518-1520, Museo del Prado.

Portrety Margherity Luti:

z lewej La Donna Velata, 1513-1516, Palazzo Pitti; z prawej La Fornarina,

1518-1520, Galleria

Naz. dell’Arte Antica w Rzymie.

Madonny rzymskie

Rafaela:

Madonna Sykstyńska,

ok. 1512-1513.

Gemäldegalerie Alte Meister,

Drezno.

Madonny rzymskie Rafaela:

z lewej Madonna di Foligno,

1512, Pinacoteca Vaticana;

z prawej Madonna della seggiola,

1513-1514, Galleria Palatina

w Palazzo Pitti we Florencji.

Portrety rzymskie Rafaela: z lewej Papież Juliusz II, 1511-1512, National

Gallery w Londynie, z prawej Papież Leon X z dwoma kardynałami, 1518,

Galleria degli Uffizi we Florencji.

Rafael

Złożenie

Chrystusa

do grobu,

1507.

Galleria

Borghese

w Rzymie

[wpływ

Michała

Anioła].

Rafael: Portrety Maddaleny i Agnola Donich, 1505,

Galleria Palatina w Palazzo Pitti we Florencji [wpływ Leonarda].

Rafael: z lewej Piękna Ogrodniczka (La belle Jardinière), 1507, Musée du Louvre w

Paryżu; z prawej Dama z jednorożcem, 1505-1506, Galleria Borghese w Rzymie.

Madonny Rafaela: z lewej Madonna ze szczygłem, ok. 1505-1506,

Galleria degli Uffizi we Florencji; z prawej Madonna w zieleni

(Madonna del Prato), 1506, Kunsthistorisches Museum w Wiedniu.

Madonny Rafaela:

z lewej Madonna Conestabile, ok. 1504-1505, Państwowy

Ermitaż w St. Petersburgu; z prawej Madonna Terranuova,

1504-1505, Gemäldegalerie w Berlinie.

studia rysunkowe Madonny z Dzieciątkiem, ok. 1507,

London, British Museum

Wczesne dzieła alegoryczne Rafaela:

Sen Rycerza, ok. 1504-1505, National Gallery w Londynie.

Trzy gracje, ok. 1504-1505, Musée Condé w Chantilly (Francja).

[prawdopodobnie dwa skrzydła dyptyku]

Zaślubiny Marii Rafaela, 1504, Pinacoteca di

Brera w Mediolanie.

Wczesne dzieła „w stylu Perugina”: Pala Odi (Koronacja Marii), ok. 1503,

Pinacoteca Vaticana; Pala Ansidei, ok. 1505, National Gallery w Londynie

Wczesne dzieła „w stylu Perugina”: Zmartwychwstanie Chrystusa,

1499-1502, Museu de Arte de São Paulo (Brazylia); Ukrzyżowanie,

ok. 1502-1503, National Gallery w Londynie.

ODDZIAŁYWANIE LEONARDA

na północ od Alp (Niderlandy)

l.: Quentin Massys

1465/1466, Leuven (BE) – 1530, Antwerpia

Madonna z Dzieciątkiem i barankiem na tle

krajobrazu, ok. 1520

Poznań, Muzeum Narodowe

p.: Jan Gossaert zw. Mabuse

(ok. 1478, Mabeurge, FR – 1 X 1532, Breda,

NL)

Madonna z Dzieciątkiem, ok. 1520-1530,

Haga, Mauritshuis

ODDZIAŁYWANIE LEONARDA – LEONARDYŚCI

•Francesco Melzi, właśc. Giovanni Francesco Melzi, (1492/1493, Mediolan – 1568),

Flora, ok. 1520, St. Petersburg, Ermitaż

•Marco d'Oggiono (ok. 1470 – ok. 1549), attryb. (wg innych: Ambrogio de Predis)

Dziewczyna z czereśniami, ok. 1491-1495, Nowy Jork, Metropolitan Museum of Art

•Ambrogio de Predis, właśc. Giovanni Ambrogio de Predis (1455-1508),

Św. Sebastian (portret Giana Galeazza Sforzy?), ok. 1485-1489,

Cleveland, OH, Cleveland Museum of Art

ODDZIAŁYWANIE LEONARDA – LEONARDYŚCI

Bernardino Luini (ok. 1480-1532): l.: Madonna z Dzieciątkiem, św. Katarzyną i św. Barbarą,

Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie, 20. lata XVI w.;

p.: Salome z głową św. Jana Chrzciciela, 20. lata XVI w. Kunsthistorisches Museum w Wiedniu.

ODDZIAŁYWANIE LEONARDA – LEONARDYŚCI

Giovanni Antonio Boltraffio (ok. 1467 – 1516): Madonny z Dzieciątkiem, ok. 1490. Muzeum Sztuk

Pięknych w Budapeszcie, Museo Poldi Pezzoli w Mediolanie.

Dzieła późne:

Święty Jan Chrzciciel,

1513-1516

(obraz ten Leonardo

zabrał do Francji,

razem z Moną Lisą

i Marią z Jezusem

i św. Anną).

Musée du Louvre

w Paryżu.

Dzieła drugiego okresu florenckiego:

Szkice do fresku Bitwa pod Anghiari przeznaczonego do Palazzo Vecchio we Florencji:

Studium głowy żołnierza, 1504-1505 (Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie);

szkic kartonu Bitwy pod Anghiari wykonany przez Rubensa, ok. 1603, Paryż, Musée du

Louvre.

Dzieła drugiego okresu

florenckiego:

Mona Lisa

(Mona Lisa del Giocondo,

z domu Gherardini),

1503-1506

(Leonardo nie rozstawał

się z tym dziełem i pracował

nad nim także w późniejszych

latach).

Musée du Louvre w Paryżu.