Hoofdstuk 2= De zuivere waarheid van het idealisme

Correspondentie theorie (Aristoteles)

• stroming= Naturalisme/positivisme

• waar= Frankrijk

• Wanneer= 19e eeuw

• definitie= kunstwerk lijkt op de werkelijkheid maar is nooit identiek maar toch is het overtuigend. Imitatie van de werkelijkheid

• voorbeeld= zegelring van de koning

Coherentie theorie (Plato)

• stroming= Idealisme/symbolisme

• waar= Duitsland

• Wanneer=

• definitie= we zien slechts een schaduw van de werkelijkheid, niet het volledige idee. Maar door de interne samenhang van alle elementen in het kunstwerk creëer je een nieuwe werkelijkheid die suggesties geeft naar de feitelijke

• voorbeeld= zegelring van de koning

Besitzburgertum

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Wanneer=19e eeuw

• definitie=rijke burgers zoals bankiers, fabrikanten…

• voorbeeld=

Bildungsburgertum

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Wanneer=19e eeuw

• definitie=opgeleide burgers zoals leraren, kunstenaars…

• voorbeeld=

Bildungsidealisme

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Wanneer=1870

• definitie= de mens en de samenleving kun je verbeteren door innerlijke, morele en culturele vorming niet door politieke of sociale revolutie. De focus op orde, rust en eenheid

• voorbeeld=

Gesamtkunstwerk

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsalnd

• Wanneer=1849

• Maker= Wagner

• definitie=alle kunstvormen samensmelten tot één harmonisch geheel.

  Het doel is dat geen enkel onderdeel overheerst, maar dat alles samenwerkt om één totale emotionele en artistieke ervaring te creëren.

• voorbeeld=muziekdrama

Freie künstlerische genossenschaft

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Wanneer=19e eeuw

• Maker= Wagner

• definitie=kunstenaarsgemeenschap waarin alle kunstvormen gelijkwaardig samenwerken aan één gemeenschappelijk kunstwerk, los van commerciële of hiërarchische belangen.

• voorbeeld=muziekdrama

muziekdrama

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Wanneer=1851

• Maker= Wagner

• definitie= opheffen van de grens tussen opera en theater. Muziek verteld mee het verhaal in plaats van dat het simpelweg een leidraad is

leidmotief

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Wanneer=1851

• Maker= Wagner

• definitie= Een bepaald muziekinstrument of muziekstuk is gelinkt aan een personage. Wanneer het personage zich ontwikkelt doorheen het verhaal doet de muziek dat ook maar het deuntje blijft wel herkenbaar. De muziek is dus een dramatisch element dat meespeelt en niet alleen begeleiding 

Entfremdung

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Wanneer=1849

• Maker= Wagner

• definitie= De toeschouwers opnemen in het theater. Ze worden uit het dagelijkse leven gehaald om achteraf er met een vernieuwde blik op terug te kijken.

Festspiehaus

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Wanneer=1875

• Maker= Wagner

• definitie= Festivalprogramma zoals Atheense festivaltheater. Als de toeschouwer de moeite neemt om de stad te verlaten en tot het theater te komen, dan wordt hij daar ook ondergedompeld voor een langere periode. Niet meer 1 avond voor het programma, wel gedurende verschillende dagen.

• Voorbeeld= Bayreuth 

Musealiseren

• stroming=Idealisme

• waar=Duitsland

• Maker= Cosima Wagner

• definitie= De voorstellingen van Wagner worden origineel behouden. Er worden geen vernieuwingen of experimenten op toegepast.

Wort-Tondrama

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia

• definitie= een alternatief voor het muziekdrama van Wagner. idee van een totaalkunstwerk waarin woord (tekst), toon (muziek) en handeling (toneel) volledig samensmelten tot één eenheid om een diepe emotionele en spirituele ervaring te creëren.

• voorbeeld= Parsifal 

principe régulateur

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia

• definitie= muziek als leidende kracht, stuurt de beweging, emotie en ritme van het theater

• voorbeeld= Parsifal 

praktikabels

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia

• definitie=een verhoogd, verplaatsbaar podiumelement dat in het theater wordt gebruikt om hoogteverschillen of speelvlakken te creëren op het toneel.

• voorbeeld= parsifal, tristan en isolde 

voyance 

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia

• definitie= helderziendheid. een innerlijke verbeelding samen met het personage. Dan zien en kijken wij door de ogen van het personage en dan voelen wij mee.

• voorbeeld= tristan en isolde 

hiëratische stijl

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia

• definitie= acteurs bewegen en spelen als in een ritueel, met sobere, expressieve gebaren in een abstract, lichtgericht decor

• voorbeeld= Der ring des nibelungen 

eurythmiek

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia, Dalcroze

• definitie= de kunst van bewegingsuitdrukking waarbij muziek of spraak door het lichaam zichtbaar wordt gemaakt, zodat ritme, toon en emotie lichamelijk ervaren en waargenomen kunnen worden.

• voorbeeld=Orphee et Eurydice 

la conscience du rythme

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia, Dalcroze

• definitie= Het lichaam die de innerlijke kracht van de muziek gaat vertalen. Het bewustzijn van het ritme door 'le sens musculaire'.

• voorbeeld= Orphee et Eurydice 

le sens musculaire

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia, Dalcroze

• definitie= het bewust zijn van de werking van de spieren 

• voorbeeld= Orphee et Eurydice 

espaces Rythmiques

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia,

• definitie=  ritmische ruimten door gebruik van horizontalen, verticalen, trappen en zuilen. Wordt pas een geheel in combinatie met de beweging van de danser 

• voorbeeld= Orphee et Eurydice 

L’Oeuvre d’art vivant

• stroming= idealisme 

• waar= Zwitserland

• maker= Adolph Appia

• definitie= het toneel als een organisch geheel, waarin acteur, muziek, licht en decor één dynamische, levende compositie vormen. Nieuwe versie van het gesamtkunstwerk van Wagner

Uber marionette

• stroming= idealisme 

• waar= Groot-Brittanië

• wanneer= 1907

• maker=Gordon Craig

• definitie=een ideale, gestileerde acteur die als een marionet volledig het personage en geheel uitbeeldt, zonder eigen emoties of interpretatie.

• voorbeeld= Conflict met persoonlijkheidscultus van praalzieke acteurs (bv Eleonora Duse in Rosmersholm)

psychologisch realisme

• stroming= idealisme 

• waar= Moskou

• wanneer= 1912

• maker=Stanislavski

• definitie=theatermethode waarbij acteurs vanuit echte innerlijke gevoelens en motieven spelen, zodat hun gedrag natuurlijk, geloofwaardig en emotioneel authentiek overkomt.

• voorbeeld= Hamlet in Moskou kunsttheater