HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ

Mục tiêu 

mở rộng thị trường tiêu thụ, khai thác hiệu quả các nguồn lực như lao động, vốn, đất đai, công nghệ, thông tin và các yếu tố sản xuất khác. Ngoài ra còn nhằm đa dạng hóa nguồn cung ứng, kể cả hàng hóa dịch vụ và yếu tố sản xuất, nhờ đó giảm thiểu những rủi ro trong cạnh tranh.

Thành tựu

1. mở rộng và đưa quan hệ của nước ta với các đối tác đi vào chiều sâu, giữ vững độc lập, chủ quyền, nâng cao uy tín và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế

   • phát triển quan hệ với hầu hết quốc gia, tổ chức trên toàn thế giới; từng bước đưa quan hệ đi vào chiều sâu, hiệu quả, nhất là 8 đối tác chủ chốt, bao gồm Trung Quốc, Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, Nga, ASEAN, Liên minh châu  u (EU). 

   • DTCLTD: Trung Quốc (2008), Liên bang Nga (năm 2012), Ấn Độ (2016), Hàn Quốc (2022), Mỹ (9/2023), Nhật Bản (11/2023) và Australia (2024) - 7

Thành tựu

thúc đẩy tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thu hút đầu tư nước ngoài, tăng kim ngạch, mở rộng thị trường và chuyển dịch cơ cấu hàng hóa xuất khẩu

• Vốn FDI vào Việt Nam chiếm 22,87% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, đóng góp 18,16% GDP và 54,82% kim ngạch xuất khẩu hàng hóa.

• HNKTQT đã thúc đẩy xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam phát triển mạnh mẽ: cán cân thương mại theo hướng gia tăng trị giá mức xuất siêu.

• thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu hàng hóa xuất khẩu theo hướng tích cực: Tăng tỷ trọng nhóm hàng công nghiệp chế biến chế tạo

Thành tựu 3

đã tận dụng, khai thác có hiệu quả các cam kết mở cửa thị trường từ các FTA để phát triển xuất nhập khẩu hàng hóa.

• xóa bỏ hàng rào thuế quan

• tiếp nhận kịp thời thông tin về thị trường, khoa học và công nghệ, hưởng các ưu đãi, được bảo vệ lợi ích chính đáng

• nắm bắt các cơ hội để đẩy mạnh xuất khẩu sang thị trường các nước tham gia hiệp định. 

  • 16 FTA đã ký kết và thực thi và 3 FTA đang đàm phán (u được hưởng ưu đãi từ 60 quốc gia (bao gồm hầu hết các đối tác thương mại lớn của Việt Nam)

  • tỷ lệ tận dụng ưu đãi cao: AIFTA (66,85%),VCFTA (64,57%), VN-EAEU FTA (54,44%), AFTA (39,21%), ACFTA (29,34%), AJCEP (26,93%)… Các mặt hàng giày dép, nhựa và sản phẩm nhựa, hàng dệt may, thủy sản, cao su và sản phẩm từ cao su, hạt tiêu, cà phê… 

thành tựu 4

hoàn thiện cơ sở hạ tầng pháp lý của Việt Nam, giải quyết hiệu quả nhiều vấn đề xã hội và môi trường.

hạn chế 1

quá trình đổi mới ở trong nước, nhất là đổi mới, hoàn thiện thể chế, trước hết là hệ thống luật pháp, chính sách chưa được thực hiện một cách đồng bộ, chưa gắn chặt chẽ với yêu cầu hội nhập 

hạn chế 2

năng lực thực thi HNKTQT của Việt Nam còn hạn chế, hiệu quả HNKTQT chưa cao 
- mức tận dụng ưu đãi thuế quan từ các FTA để đẩy mạnh xuất khẩu hàng hóa chiếm 33,61% kim ngạch xuất khẩu sang các thị trường có FTA, trong khi tỷ lệ này của Nhật Bản và Hàn Quốc khoảng 80%, của Trung Quốc và các nước ASEAN-6 khoảng 70%

hạn chế 3

Thứ ba, việc ứng phó với những biến động và xử lý những tác động từ môi trường khu vực và quốc tế còn bị động, lúng túng và chưa đồng bộ;  nhiều doanh nghiệp, tổ chức và địa phương vẫn còn lúng túng trong việc nhận thức sâu sắc nội dung của các điều khoản mà Việt Nam đã cam kết, các quy định, quy tắc của các FTA cả thế hệ cũ và thế hệ mới

nguyên nhân hạn chế 1

• Kinh tế thế giới và liên kết kinh tế quốc tế diễn biến phức tạp, nhiều rủi roL

• iên kết kinh tế quốc tế chịu ảnh hưởng mạnh từ điều chỉnh chính sách của các nước, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn và sự phát triển của khoa học công nghệ. 

nguyên nhân hạn chế 2

• Chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về HNKTQT có nơi, có lúc chưa được quán triệt kịp thời, đầy đủ, chậm được cụ thể hóa và thể chế hóa.

nguyên nhân hạn chế 3

• Quy trình chính sách HNKTQT chưa được xây dựng và tổ chức thực hiện một cách khoa học dẫn đến tính khả thi thấp, trách nhiệm không rõ. Khả năng nhận đinh, đánh giá và dự báo xu thế HNKTQT chưa cao

nguyên nhân hạn chế 4

• Quan điểm và nhận thức về HNKTQT, tham gia các FTA ở các ngành, các cấp còn có sự khác nhau, chưa thống nhất; Nhiều địa phương chủ động, tích cực HNKTQT

nguyên nhân hạn chế 5

• Việc khai thác và tận dụng các cơ hội, thuận lợi từ HNKTQT và tự do hóa thương mại, đặc biệt là từ những cam kết trong các FTA Việt Nam đã ký kết để đẩy mạnh xuất khẩu của các doanh nghiệp trong nước còn hạn chế.

bối cảnh thế giới 1

thế giới đang đứng trước nhiều bất ổn khó lường. Việc thắt chặt chính sách tiền tệ sẽ khiến tăng trưởng kinh tế toàn cầu đứng trước nguy cơ suy giảm.

bối cảnh thế giới 2

thế giới đang hội nhập và chia tách đan xen.
- các FTA thế hệ mới, kết nối khu vực được đẩy mạnh
- xu thế chia tách cũng đang xuất hiện.
- yếu tố bất ổn xuất phát từ cạnh tranh quyết liệt giữa các siêu cường nhằm định hình trật tự thế giới, sự phân mảnh địa chính trị, chiến tranh Nga – Ukraine và bầu cử ở Hoa Kỳ

bối cảnh thế giới 3

Chuỗi cung ứng toàn cầu tiếp tục tái cấu trúc theo hướng chuyển hoạt động sản xuất sang các nước thân thiện, hay về gần thị trường tiêu dùng, sân nhà để quản lý rủi ro và giảm chi phí vận hành.
Châu Âu đang phải đối mặt với nguy cơ suy thoái kinh tế đang ngày một trầm trọng, kèm theo những thách thức của lạm phát. Trung Quốc cũng đang đối mặt với khủng hoảng bất động sản kéo dài và đang rất khó khăn trong việc tìm ra giải pháp tháo gỡ

Giải pháp 1

Hoàn thiện hệ thống pháp luật, chính sách: bổ sung các văn bản pháp quy hiện hành cần đảm bảo tính đồng bộ, hiệu quả, duy trì ổn định môi trường đầu tư, kinh doanh, không gây xáo trộn
Kịp thời rà soát, sửa đổi, điều chỉnh, xóa bỏ quy định không phù hợp với các cam kết quốc tế nhằm thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ trong các điều ước quốc tế song phương, khu vực và đa phương mà Việt Nam là thành viên

giải pháp 2

Tổ chức thực thi hiệu quả các cam kết hội nhập kinh tế quốc tế 

• Tiếp tục thực thi đầy đủ, nghiêm túc các cam kết gia nhập WTO và cam kết trong các FTA: Hỗ trợ doanh nghiệp trong nước chủ động khai thác tối đa thị trường nội địa, tận dụng tốt cơ hội mà việc tham gia WTO và các FTA đem lại để thâm nhập, khai thác thị trường ngoài nước.
  Thực hiện và khai thác hiệu quả các FTA có hiệu lực.

• Tăng cường hơn nữa sự phối hợp giữa các Bộ, ngành, địa phương trong quá trình xây dựng phương án và tổ chức thực thi các cam kết HNKTQT

giải pháp 3

Tăng cường hợp tác với các đối tác

• trong khuôn khổ hợp tác đa phương, khu vực và song phương, các khuôn khổ hợp tác quốc tế mà Việt Nam là thành viên như WTO, ASEAN, ASEM, APEC…

giải pháp 4

Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực xuất nhập khẩu, thuế, hải quan, hỗ trợ doanh nghiệp 

giải pháp 5

Tăng cường công tác thông tin hội nhập 

• Tăng cường tuyên truyền, phổ biến thông tin thông qua nhiều hình thức về các FTA thế hệ mới mà Việt Nam đang tham gia

• ẩy mạnh và nâng cao hiệu quả công tác thông tin về HNKTQT, tuyên truyền phổ biến các FTA, các cam kết hội nhập tới mọi thành phần trong xã hội, đặc biệt tới các hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp dưới nhiều hình thức khác nhau (Hội nghị, hội thảo, tập huấn, cổng thông tin điện tử, mạng xã hội, báo chí…)