islamiyet öncesi Türk tarihi 2

İlk Türk devletlerinde "Devlet" anlamına gelen kavram nedir?

İl (El)

Gök Tanrı'nın hükümdara ülkeyi yönetme yetkisini verdiğine inanılan anlayış nedir?

Kut anlayışı

İlk Türk devletlerinde yönetim anlayışını belirleyen üç temel unsur nedir?

Coğrafya şartları, Kut anlayışı, Türk Cihan Hâkimiyeti

Eski Türklerde kağanın yetkileri sınırsız mıdır?

Hayır (Töreye uymak zorundadır)

İlk Türk devletlerinde kut anlayışının sebep olduğu en olumsuz durum nedir?

Taht kavgaları ve devletlerin kısa ömürlü olması

İslamiyet öncesi Türk devletlerinde tahtın doğuda yer alması hangi siyasi anlayışla açıklanır?

İkili Teşkilat (Doğu-Batı)

Hunlarda "Tuku", Kök Türklerde "Aşina", Uygurlarda "Yağlakar" aileleri neyi simgeler?

Kut aldığına inanılan hükümdar ailelerini

İlk Türk devletlerinde siyasal yapı dine dayalı mıdır?

Hayır (Hükümdarın dinsel başkanlık görevi yoktur)

Hükümdarın üç temel yetkisini ifade eden Kut, Ülüg ve Küç kavramları neyi temsil eder?

Kut: Siyasi iktidar, Ülüg: Ekonomik güç, Küç: Askerî güç

İlk Türk devletlerinde hükümdar eşlerine verilen ad nedir?

Hatun (Katun)

Hatunların elçi kabul etmesi ve meclise katılması neyin göstergesidir?

Yönetimde söz sahibi ve yetkili olduklarının

İlk Türk devletlerinde kağanın erkek çocuklarına verilen isim nedir?

Tigin (Ellig)

Tiginleri devlet yönetiminde tecrübe kazandırmak için eğiten görevlilere ne ad verilir?

Ataman (İnal / İnanç)

Devlet meselelerinin görüşülüp karara bağlandığı meclise ne ad verilir?

Kurultay (Keneş / Toy)

Kurultayda son sözün kağana ait olması meclisin hangi özellikte olduğunu gösterir?

Danışma Meclisi

Kağanın olmadığı zamanlarda Kurultay'a kim başkanlık eder?

Aygucu (Başbakan)

Kurultay üyelerine verilen genel ad nedir?

Toygun

Kağanın toy (şölen) düzenleyip halkı doyurup giydirmesi hangi devlet anlayışını gösterir?

Sosyal Devlet anlayışı

Uygurların kurduğu şehirlere verilen isim nedir?

Balık

Kurultay kararlarının uygulanmasını sağlayan hükümete verilen isim nedir?

Ayukı

Hükümet başkanı (Başbakan) ve Hükümet üyeleri (Bakan) eski Türklerde nasıl adlandırılır?

Aygucu (Başbakan) - Buyruk (Bakan)

Eski Türklerde "Ağılığ" hangi görevden sorumludur?

Hazine görevlisi

Eski Türklerde sivil idareciye verilen isim nedir?

Apa

Eski Türklerde kâtip veya yazışma işlerinden sorumlu görevli kimdir?

Bitikçi

Eski Türklerde "Tamgacı" hangi görevden sorumludur?

Dış politikadan sorumlu bakan

Eski Türklerde "Todun" hangi görevden sorumludur?

Vergi memuru

Eski Türklerde "Tutuk" hangi görevden sorumludur?

Taşradaki askerî vali

Devletin ikiye ayrılarak (doğu-batı) yönetilmesi hangi idare anlayışının olduğunu gösterir?

Federal yönetim (Merkeziyetçi yapı zayıftır)

İlk Türk devletlerinde askerliğin özel bir meslek sayılmaması hangi anlayışla açıklanır?

Ordu-Millet anlayışı

Türk tarihinde ilk düzenli orduyu kuran hükümdar kimdir?

Mete Han (MÖ 209 - Onlu Sistem)

Türk ordusundaki keşif birliklerine veya öncü kuvvetlere verilen isim nedir?

Yelme

Kök Türklerdeki muhafız birliklerine verilen isim nedir?

Böri

Eski Türk toplum yapısının küçükten büyüğe sıralaması nasıldır?

Oguş (Aile) -> Urug (Sülale) -> Boy (Ok) -> Budun (Millet) -> İl (Devlet)

Eski Türklerde kölelik ve sınıf ayrımının olmamasının temel sebebi nedir?

Göçebe yaşam ve toprak mülkiyetinin olmaması

Eski Türklerde çadırlara verilen isimler nelerdir?

Yurt, Alalık veya Keregü

Türklerde ilk serbest ticaret pazarı hangi devletler arasında kurulmuştur?

Asya Hun Devleti ile Çin arasında

Hun ve Kök Türklerin tarımla uğraştığına kanıt olan sulama kanalları hangileridir?

Tötö ve Aktura kanalları

Eski Türklerde "Yarmak" nedir?

Kök Türk madeni parası

Eski Türklerde "Çav" nedir?

Uygur kâğıt parası

Eski Türklerde "Böz / Kuanpo" nedir?

Mühürlenmiş bez/kumaş para

Eski Türklerde borç karşılığı her ay faiz ödenmesi (Uygurlarda) neyin temelini oluşturur?

Bankacılık işlemlerinin

Eski Türklerde törenin değişmeyen 4 temel ilkesi nedir?

Könilik (Adalet), Tüzlük (Eşitlik), Uzluk (İyilik), Kişilik (İnsanlık)

Eski Türklerde ağır suçlara verilen idam dışındaki hafif suçların cezası en fazla kaç gündür?

10 gün (Göçebe yaşam nedeniyle)

Eski Türklerde yüksek devlet mahkemesine ve adli suçlara bakan mahkemeye ne ad verilir?

Yargu (Devlet mahkemesi) - Yargan (Adli mahkeme)

Eski Türklerde yöneticiler ile yönetilenler arasındaki sözlü anlaşmaya ne denir?

Tüz

Eski Türklerde doğa olaylarına ve varlıkların ruhu olduğuna inanılmasına ne ad verilir?

Yer-Su inancı (Tabiat kuvvetleri)

Eski Türklerde ölmüş ataların ruhlarına saygı gösterilmesi anlayışına ne denir?

Atalar Kültü

Gök Tanrı inancında din adamlarına ne ad verilir?

Kam veya Baksı (Ruhban sınıfı yoktur)

Ölen savaşçının sağlığında öldürdüğü düşman sayısı kadar mezarı başına dikilen taşlara ne denir?

Balbal

Balbal dikilmesi, kurganlar ve mumyacılık eski Türklerde neyin açık kanıtıdır?

Ahiret inancının (Öldükten sonra yaşama olan inanç)

Manihaizm dinini kabul ederek yerleşik hayata geçen Türk devleti hangisidir?

Uygurlar

Uygurlarda Buda heykellerine ve tapınaklara verilen isimler nelerdir?

Burkan (Heykel) - Stupa (Tapınak)

Museviliği kabul eden tek Türk devleti hangisidir?

Hazarlar

Eski Türklerde cennet ve cehennem kavramları nasıl adlandırılır?

Uçmağ (Cennet) - Tamu (Cehennem)

Eski Türklerde ölen kişi için düzenlenen cenaze törenine ne ad verilir?

Yuğ

Eski Türklerde mezarlara verilen ad nedir?

Kurgan

Eski Türklerde yuğ törenlerinde okunan ağıtlara ne ad verilir?

Sagu

Eski Türklerde atasözüne verilen isim nedir?

Sav

Eski Türklerde şölenlerde ve av törenlerinde kopuz eşliğinde söylenen şiirlere ne ad verilir?

Koşuk

İranlıların Firdevsi'ye ait Şehname eserinde "Afrasiyab" olarak geçen Türk hükümdarı kimdir?

Alp Er Tunga

Alp Er Tunga ve Şu destanları hangi Türk topluluğuna aittir?

İskitler (Sakalar)

Oğuz Kağan Destanı hangi devlete aittir?

Asya Hun Devleti

Bozkurt ve Ergenekon destanları hangi devlete aittir?

Kök Türkler

Türeyiş ve Göç destanları hangi devlete aittir?

Uygurlar

Dünyanın en uzun destanı olan Manas Destanı hangi Türk topluluğuna aittir?

Kırgızlar

Rusların Igor Destanı'na ve Dede Korkut Hikayelerine konu olan Türk topluluğu hangisidir?

Kıpçaklar (Kumanlar)

Bizans ordusunda paralı askerlik yaparken Malazgirt Savaşı'nda Büyük Selçuklu tarafına geçen Türk toplulukları hangileridir?

Peçenekler ve Uzlar Türklerin ilk yazılı edebiyat ürünlerine genel olarak ne ad verilir?

Türklere ait tespit edilen ilk yazıt hangisidir?

Bugut Yazıtı (I. Kök Türk Dönemi - Soğdça/Sanskritçe)

En eski Türkçe yazılı belge ve Kök Türk harfli ilk yazıt hangisidir?

Çoyr Yazıtı

Türk dilinin bilinen ilk yazılı belgeleri kabul edilen ve İsveçli subay Strahlenberg tarafından bulunan yazıtlar hangileridir?

Yenisey Yazıtları (Kırgızlara ait)

Türk tarihinin ve edebiyatının ilk millî ve siyasetname niteliğindeki yazılı eseri hangisidir?

Orhun Yazıtları (II. Kök Türk Dönemi)

Orhun Yazıtları kimlerin adına dikilmiştir?

Vezir Tonyukuk, Kül Tigin ve Bilge Kağan

Türk milletinin adının geçtiği ilk Türkçe metin hangisidir?

Orhun Yazıtları

Orhun Yazıtları'nı ilk çözen / okuyan bilim insanı kimdir?

Wilhelm Thomsen (Vilhelm Tomsen)

Orhun Yazıtları'nda okunan ilk kelime nedir?

Tengri (Tanrı)

İlk Türk tarihçisi ve yazarı kabul edilen devlet adamı kimdir?

Vezir Tonyukuk

Orhun Yazıtları'nı taşa kazıyan hattat/yazar kimdir?

Yolluğ Tigin

Manihaizm'e geçişi anlatan ve Uygurlara ait olan en önemli yazıt hangisidir?

Karabalgasun Yazıtı

İyi düşünceli şehzade ile kötü düşünceli şehzadenin hikâyesini anlatan Uygur eseri hangisidir?

Prens Kalyanamkara ve Papamkara Hikâyesi

Uygurlara ait olan falçılık kitabı hangisidir?

İrg Bitig

Türk tarihinin ilk şairi kim kabul edilir?

Aprın Çor Tigin

Türk edebiyatında ilk tiyatro örneği kabul edilen ve Uygur diliyle yazılan eser hangisidir?

Maitrisimit

Türklerin ilk millî alfabesi hangisidir?

Orhun Alfabesi (38 harfli, sağdan sola yazılır)

Türklerin ikinci millî alfabesi hangisidir?

Uygur Alfabesi (18 harfli, Soğd alfabesi kökenli)

Hazarların kullandığı alfabe hangisidir?

İbrani Alfabesi

Eski Türklerde okul dışı örgün eğitimin başladığı ve yaygınlaştığı dönem hangi devlettir?

Uygurlar (Manihaizm ve yerleşik hayat etkisiyle)

Eski Türk meclislerindeki "Kengeşçi" veya "Tayanç" adı verilen kişilerin görevi nedir?

Bilirkişi / Danışman

Kök Türklerde "pulluk" ve "kürek" gibi aletlerin bulunması ile sert/yumuşak çeliğin işlenmesi neyin kanıtıdır?

Demir işlemeciliğinde ileri düzeyde olunduğunun

Eski Türklerde hekimlere / doktorlara ne ad verilirdi?

Otacı veya Emçi

Türklerin astronomi ile ilgilendiğinin ve takvim yaptıklarının temel kanıtı nedir?

Kendilerine özgü On İki Hayvanlı Türk Takvimi'ni kullanmaları

Türklerin kullandığı takvimlerden hangisi Ay yılı esaslıdır?

Hicri Takvim

On İki Hayvanlı Türk Takvimi hangi hayvan ile başlar?

Sıçgan (Fare) yılı

Büyük Selçuklu Sultanı Celâleddin Melikşah adına Ömer Hayyam tarafından hazırlanan Güneş yılı esaslı takvim hangisidir?

Celali Takvim

Eski Türklerde göçebe yaşam tarzına bağlı olarak gelişen ve eşyalar üzerinde hayvan figürlerinin kullanıldığı süsleme tarzına ne ad verilir?

Hayvan Üslubu

Dünyanın bilinen en eski halısı olan ve Altaylardaki kurganlardan çıkarılan eser hangisidir?

Pazırık Halısı (MÖ IV. yüzyıl - Hun dönemi)

Türklerde balbal taşları hangi sanat dalının ilk örnekleri sayılır?

Heykel sanatı

Kazakistan'da çıkarılan ve Türklerin madencilikte ulaştığı en üst noktayı gösteren arkeolojik buluntu nedir?

Esik Kurganı - Altın Elbiseli Adam Zırhı

Türklerde mimari, saray, ev, tapınak ve kalıcı sanat eserleri ilk kez hangi devletle başlamıştır?

Uygurlar

Uygurlarda yaş sıva üzerine yapılan duvar resimlerine ne ad verilir?

Fresk

Uygurlarda ressamlara verilen isim nedir?

Bedizci