Ekspansja Hitlera i Stalina (1939–1941)

Fiszki pojęciowe dotyczące wydarzeń II wojny światowej w latach 1939–1941, w tym ekspansji ZSRS, walk w Skandynawii, kampanii francuskiej oraz bitwy o Anglię.

Układ z 28 września 1939 r.

Porozumienie niemiecko-sowieckie przesuwające granicę stref wpływów obu państw na rzekę Bug oraz przekazujące Litwę do strefy wpływów ZSRS w zamian za korektę granic w Polsce.

Linia Mannerheima

Pas fińskich umocnień obronnych zbudowany wzdłuż granicy z ZSRS, stanowiący główną przeszkodę dla Armii Czerwonej podczas wojny zimowej.

Wojna zimowa

Konflikt zbrojny rozpoczęty 30 listopada 1939 r. atakiem ZSRS na Finlandię, zakończony pokojem 12 marca 1940 r., na mocy którego Finlandia utraciła 10% terytorium w rejonie Przesmyku Karelskiego.

Koktajle Mołotowa

Nazwa używanych m.in. przez armię fińską butelek z benzyną, przeznaczonych do skutecznego zwalczania czołgów sowieckich.

Pistolet maszynowy Suomi

Broń używana przez żołnierzy fińskich podczas wojny zimowej, na której wzór w ZSRS zaczęto produkować pistolety maszynowe PPSz (pepesze).

Dziwna wojna

Okres braku większych działań zbrojnych na lądzie oraz braku bombardowań Niemiec ze strony Francji i Wielkiej Brytanii, trwający od 3 września 1939 r.

Linia Maginota

System potężnych francuskich fortyfikacji wznoszony od lat 20. XX w. na pograniczu francusko-niemieckim.

Fall Gelb

Kryptonim niemieckiej ofensywy na Francję rozpoczętej 10 maja 1940 r., zakładającej atak dywizji pancernych przez zalesione pasmo Ardenów i rzekę Mozę.

Operacja „Dynamo”

Brytyjska akcja ewakuacji ponad 300 tys. żołnierzy alianckich z plaż pod Dunkierką na Wyspy Brytyjskie po klęsce we Flandrii.

Vidkun Quisling

Przywódca norweskich faszystów współpracujący z wojskami niemieckimi podczas agresji III Rzeszy na Norwegię w kwietniu 1940 r.

Państwo Francuskie (Vichy)

Kolaborujące z III Rzeszą państwo ze stolicą w Vichy, utworzone na nieokupowanej części Francji po podpisaniu rozejmu 22 czerwca 1940 r., rządzone dyktatorsko przez Philippe'a Pétaina.

Charles de Gaulle

Francuski generał, który po kapitulacji Francji stanął na czele Komitetu Wolnej Francji i od 1941 r. formował jej siły zbrojne na emigracji.

Enigma

Niemiecka przenośna maszyna szyfrująca, której kod został złamany w 1932 r. przez polskiego kryptologa Mariana Rejewskiego wspólnie z Henrykiem Zygalskim i Jerzym Różyckim.

Bomba kryptologiczna

Polskie urządzenie elektromechaniczne służące do automatycznego łamania zmienianych przez Niemców szyfrów Enigmy.

Betchley Park

Ośrodek dekryptażu utworzony pod Londynem na bazie polskich rozwiązań, zajmujący się odczytywaniem niemieckich depesz w trakcie II wojny światowej.

Winston Churchill

Premier Wielkiej Brytanii (1940–1945 oraz 1951–1955), odrzucający niemieckie propozycje pokojowe i organizujący obronę kraju w bitwie o Anglię.

Supermarine Spitfire

Brytyjski zwrotny i szybki myśliwiec jednosilnikowy używany przez RAF do odparcia nalotów Luftwaffe podczas bitwy o Anglię.

Eric Lock

Najskuteczniejszy lotnik brytyjski w trakcie bitwy o Anglię, mający na swoim koncie zestrzelenie co najmniej 21 maszyn niemieckich.

Bitwa o Flandrię

Starcia zbrojne z okresu 10–28 maja 1940 r., w których wojska niemieckie okrążyły siły alianckie, przesądzając o klęsce Francji.

Sowietyzacja krajów bałtyckich

Proces narzucony Litwie, Łotwie i Estonii po zajęciu ich przez Armię Czerwoną w czerwcu 1940 r., charakteryzujący się terrorem, rusyfikacją i masowymi deportacjami.