veilig orthopedagogisch werken medicatie

welzijn

welbevinden, geluk

het gaat goed met een persoon zowel lichamelijk, geestelijk als sociaal

een geneesmiddel

een chemische stof die een bepaalde werking op het lichaam uitoefent

farmacologie/ geneesmiddelenleer

wetenschap van de geneesmiddelen

plantaardige of biologische oorsprong, maar tegenwoordig synthetisch

4 doelstellingen van geneesmiddelen

• ziektes of aandoeningen voorkomen of preventief werken

• pijn of ongemakken van een aandoening of ziekte verlichten of verzachten

• ziekte genezen of curatief werken

• (neven) werkingen bijsturen of opvangen

bijwerking

ongewenst effect van het geneesmiddel

• misselijkheid meest voorkomende

wat is psychofarmaca

groep van medicijnen die aangrijpt op het centrale zenuwstelsel en werkzaam is tegen psychische aandoeningen, zoals angst, depressie,… Ze zijn enkel op voorschrift van een arts of psychiater te verkrijgen

• dragen bij aan vermindering van klachten en symptomen, vaak naast behandeling door psycholoog

• antipsychotica, antidepressiva, stemmingsstabilisatoren en anxiolytica (slaap- en kalmeringsmiddel)

bijwerkingen psychofarmaca

• bijsluiter raadplegen

• droge mond, overgewicht, hoge bloeddruk, apathie, slaperigheid, sufheid,…

• wisselend afhankelijk van geneesmiddel, dosering en gevoeligheid

risico langdurig gebruik psychofarmaca

• gewenning of afhankelijkheid, cognitieve schade, seksuele problemen en/ of gewichtstoename

• ingezet als kortdurende interventie

• alerte observerende houding

• zo laag mogelijke dosis, evalueren en proberen afbouwen

gereed maken van medicatie

• volgens geldende voorschriften

• geconcentreerd en niet gestoord worden

• in een geneesmiddel-distributiesysteem zoals medicatierol, herkenbaar tot moment van toedienen aan cliënt, pillendozen

• malen= arts of apotheek moet bepalen of je het mag malen of capsule openbreken

klaarzetten, aanreiken en toedienen

• duidelijke afspraken

• leg ze vast in zorgdossier

• teken per keer vervolgens af op toedienlijst

• observeren of afgesproken hulp nog passend is

wijzigingen in medicatie

• voorschrijver kan wijzigen

• in losse medicatie= verwerkt volgens procedure organisatie= samen afspreken hoe doorgegeven

• geen medicatie bijschrijft op toedienlijst= foutgevoelig en risicovol= wachten op etiket

• wijzigingen in medicatierol= verantwoordelijkheid van apotheek, in uitzonderingssituaties kan zorgmedewerker dit wijzigen

voorbereiding

• als je bekwaam bent, bevoegd medicijn toedienen

• op basis van actuele medicatiefiche

• bij toedienen alert op losse medicatie, ‘ zo nodig’ medicatie, wijzigingen en afwijkende tijden

• aparte kaarten met hoeveelheid= snel wisselende hoeveelheden

• werk bij voorbehouden en risicovolle handeling op basis van schriftelijke opdracht van arts

• observeer voor toediening situatie c

controleren

• controleer bij losse medicatie

• in medicatierol

• onjuiste inhoud en bij twijfel bellen apotheek of arts

• dubbele controle de afspraken binnen organisatie

toedienen en registratie

• vergeet handhygiëne niet

• dien toe zoals voorgeschreven

• teken af op tekenlijst

• geef aan als het niet is toegediend of ingenomen

• bewaar aftekenlijst in overeenstemming met afspraken voorziening

• signaleer en registreer bijwerkingen

• adviseer c om bijwerkingen te melden

• meld incidenten

medicatiefouten

= elke fout in het proces van voorschrijven, afleveren, bewaring, gereedmaken, toedienen/ registreren en evalueren, ongeacht of er schade is opgetreden

• noteren op registratiefiche

• netwerk op de hoogte brengen

• analyseren waar en hoe gebeurd

• oplossingen en preventieve maatregelen

voorbeelden van medicatiefouten

• vergeten

• verkeerde persoon

• verkeerde dosis

• verkeerde tijdstip

oorzaken medicatiefout

• geen medicatiefiche

• geen duidelijke afspraken

• storingen tijdens werken met medicatie

• instructie niet gekend of niet duidelijk

• geen goede toedieningsregistratie

• is medicatieontrouw= niet op tijd, vergeten, overzicht kwijt

als professional nemen we onze verantwoordelijkheid

• alerte houding

• kritische zin en alertheid

• evalueren regelmatig geneesmiddelengebruik

• kritische vragen durven stellen

• streven naar wederzijdse open communicatie binnen multidisciplinaire samenwerking met aandacht voor privacy