Historia klasa 2

Wymień 3 przyczyny wielkich odkryć geograficznych

-brak szlachetnych kruszców w Europie

-poszukiwanie nowych dróg handlowych

-poszukiwanie źródeł utrzymania dla młodej szlachty

Kiedy Portugalczyk Bartłomiej Diaz odbył podróż dookoła Afryki?

W 1488 r.

Kiedy Krzysztof Kolumb odkrył Amerykę?

W 1492 r.

Kiedy odbyła się pierwsza podróż dookoła świata?

1519-1522 r.

Wymień 5 skutków Wielkich odkryć geograficznych.

-Poszerzenie wiedzy Europejczyków

-Potwierdzenie hipotezy o kulistości Ziemi

-Wzrost pragnienia poznania nowych lądów

-Wzbogacenie się państw europejskich

-Ekspansja kolonialna i powstanie pierwszych światowych imperiów

Kiedy portugalczyk Vasco da Gama odkrył drogę morską do Indii?

W 1498 r.

Na czym polegał zawarty w 1594r. traktak w Tordesillas?

Zatwierdzono w nim podział nowo odkrytych ziem między Hiszpanią i Portugalią.

Wymień nazwy 4 cywilizacji prekolumbijskich.

Majowie, aztekowie, olmekowie, inkowie

Czym była konkwista?

Były to hiszpańskie zbrojne wyprawy na nowo odkrytych terenach Ameryki.

Jak nazywał się hiszpański konfistador, który toczył wojny z Aztekami?

Hernan Cortes

Jakiego króla Azteków uwięził Cortes?

Montezumę II.

Wymień 4 przyczyny sukcesu hiszpańskiej konkwisty.

-Przewaga uzbrojenia

-Lepsza organizacja wojska

-Posiadanie broni palnej i koni

-Wykorzystanie podziałów wewnętrznych między plemionami indiańskimi

W jakich latach Hernan Cortes podbijał Meksyk?

Lata 1519-1521

Który Hiszpan i w którym roku wyruszył na imperium Inków?

Francisco Pizzaro w 1530 r.

Jak nazywał się ostatni władca Inków?

Tupac Amaru.

Który Portugalczyk w 1500 r. dopłynął do wybrzeża dzisiejszej Brazylii?

Pedro Cabal.

Jak nazywały się organizacje kupieckie monopolizujące od przełomu XVI i XVII w. handel dalekomorski?

Kompanie Handlowe.

Co robiono na giełdach towarowych?

Zawierano tam transakcje na dostawy towarów i surowców.

Czym był dualizm gospodarczy?

Podziałem Europy na 2 różne strefy ekonomiczne, ich symboliczną granicą była rzeka Łaba w Niemczech

Czym były manufaktury?

Zakładami produkcyjnymi grupującymi wielu rzemieślników

Czym był folwark?

Gospodarstwem ziemskim szlachty, w których wykorzystywano przymusową pracę chłopów.

Kiedy prawo hiszpańskie zakazało czynienia niewolników z Indian?

W 1543 r.

Wymień przyczyny reformacji. (6)

-Nepotyzm w kościele

-Łamanie zasady celibatu przez księży

-Symonia, czyli sprzedawanie stanowisk kościelnych

-Nadmierne bogacenie się kościoła

-Sprzedawanie odpustów

-Zakonnicy zastępujący księży w prowadzeniu liturgii i udzielaniu sakramentów

Kto zapoczątkował hustyzm?

Jan Hus.

Czym była reformacja?

Ruchem sprzeciwiającym się nadużyciom kościoła.

Na jaki język Marcin Luter przetłumaczył Biblię?

Na niemiecki.

Kto i kiedy sformułował główne zasady luteranizmu?

Filip Melanchton w 1530r.

Jak nazwano kościół, którego zasady zostały zawarte w Konfesji Augsburskiej?

Ewangelicko-augsburskim.

Jaki były główne zasady luteranizmu?

-Odrzucenie kultu Maryi i Świętych

-Udzielanie komunii pod postacią chleba i wina

-Podstawą zbawienia jest Boża łaska, a nie dobre uczynki

-Odrzucenie dotychczasowych komentarzy do Biblii

-Używanie języka narodowego podczas liturgii

-Uznanie dwóch sakramentów: Komunii i chrztu

-Zniesienie celibatu

Kto przewodził anabaptystom?

Thomas Müntzer.

Który cesarz niemiecki i kiedy zakazał rozprzestrzeniania luteranizmu?

Karol V w 1529r.

Jakie było zadanie związku Szmalkaldzkiego?

Bronili luteranizmu oraz grupowani protestanckie księstwa i miasta.

Jaki jest najsłynniejszy cytat podpisanego w 1555r. Pokoju augsburskiego?

Czyja władza, tego wyznanie.

Który szwajcarski kaznodzieja chciał stworzyć rygorystyczne protestanckie wyznanie?

Ulrich Zwingli.

Na czym polegała zasada predestynacji?

Zakładała ona, że Bóg z góry wyznacza człowiekowi, czy zostanie zbawiony, czy też nie.

Wymień następstwa reformacji.

-Trwały rozłam w chrześcijaństwie

-Wojny i konflikty religijne

-Tumulty, czyli zamieszki na tle wyznaniowym

-Sprzedaż dóbr kościelnych świeckim nabywcom (sekluryzacja)
-Powstanie etyki protestanckiej

Czym była pańszczyzna?

Darmową, przymusową pracą chłopów na rzecz szlachty.

Kiedy upadł Konstantynopol i bizantyjscy uczeni przybyli do Włoch?

W 1453 r.

Kiedy Jan Gutenberg wynalazł druk?

ok. 1450 r.

Kiedy Mikołaj Kopernik wydał O obrotach sfer niebieskich?

W 1543 r.

Czym był mecenat?

Finansowaniem twórczości pisarzy i artystów.

Jakich trzech włoskich twórców wskazuje się jako prekursorów idei renesansowych?

Francesco Petrarca, Dante Alighieri, Giovanni Boccaccio.

Na czym polegała idea humanizmu?

Skupianie uwagi na człowieku i uważanie go za najwyższy byt ziemski, chwalenie jego możliwości.

Który Holenderski uczony zjednoczył idee antyczne z chrześcijańskimi i spopularyzował renesans?

Erazm z Rotterdamu.

Jaki jest tytuł i autor politycznego traktatu, opisującego uprawnienia i obowiązki władcy?

Książę, Niccolo Machiavelli.

Który Francuski renesansowy pisarz propagował władzę absolutną?

Jean Bodin.

Kto przedstawił wizję państwa idealnego w renesansowym utworze Utopii?

Angielski myśliciel Thomas More.

Jak nazywali się dwoje najsłynniejszych renesansowych malarzy?

Donatello i Michał Anioł Buonarroti.

Wymień czterech najsłynniejszych artystów późnego renesansu.

Leonardo Da Vinci, Rafael Santi, Tycjan i Sandro Botticelli.

Kiedy założono zakon Jezuitów?

W 1534 r.

Kiedy odbyły się obrady soboru trydenckiego?

1545-1563r.

Kiedy wprowadzono kalendarz gregoriański?

1582r.

Kiedy odbyła się noc św. Bartłomieja?

W 1572r.

Gdzie znajdował się Trydent?

Północne Włochy.

Jakie były główne ustalenia soboru Trydenckiego?

-potwierdzono rolę papieża jako głowy kościoła

-potępiono sprzedaż odpustów

-potępienie wyznań protestanckich

-Uznano, że poza samą Biblią równie ważne są też tradycje i dopiski do niej

-Spisanie doktryny katolickiej w Katechizmie trydenckim

-Pozostawiono łacinę jako język liturgiczny

-Zwiększono dyscyplinę i poziom edukacji wśród duchownych

-Biskupi i proboszcze musieli stale przebywać w swoich placówkach i się nimi interesować

-Proboszcze musieli prowadzić ksiąg metrykalnych, w których informowali o działalności parafii

-Biskupi mieli corocznie zwoływać synody i wizytować swoje diecezje

Czym była inkwizycja papieska?

Instytucją, odnowioną w 1542r., mającą na celu walczenie z herezją.

Kim byli hugenoci?

Francuska odmiana kalwinistów.

Co się stało w noc św. Bartłomieja?

Zamordowano we Francji niemal 3 tys. hugenotów.

Kto i kiedy wydał Edykt Nantejski, mający na celu zakończyć spory religijne we Francji.

Henryk Burbon w 1598r.

Towarzystwo Jezusowe, to inaczej…

Jezuici.

Kto założył zakon jezuitów?

Ignacy Loyola.

Kim był Andrzej Bobola?

Jezuitą, który zginął podczas działań na Ukrainie.

Czym był Akt Supremacji?

Ogłoszonym w 1534r. przez Henryka VIII dokumentem, który czynił go głową nowego Kościoła Anglikańskiego.

Wymień trzech renesansowych artystów z Niderlandów.

Hieronimus Bosch, Albrecht Dürer, Hans Memling (twórca Sądu Ostatecznego), Hans Holbein.

Kto odkrył mały płucny obieg krwi?

Miguel Servent.

Kto był autorem pierwszego podręcznika anatomii?

Andreas Vesalius.