Thema 6 - Borst & Nier | Quizlet

Wat zijn de soorten dyspneu

Dyspneu d'effort --> dyspneu in inspanning

Dyspneu de repos --> dyspneu in rust

Orthopneu --> wordt erger bij platliggen en verbeter bij zitten/staan

Platypneu --> wordt beter bij platliggen

Wat is tachypneu

Ademfrequentie > 20/min

Wat is hyperpneu

Hyperpneu: diepere en/of snellere ademhaling dan normaal leidend tot een toename van het ademminuutvolume

Wat is een normale ademfrequentie

12 /min

Wat is hyperventilatie

Toename in ademinuutvolume door hyperpneu met een daling van de PCO2 kan primair en secundair zijn

Wat is hyperventilatiesyndroom

Hyperventilatie zonder somatische noozaak (paniekstoornis)

Wat gebeurt en in de cortex met de ademhaling

in de cortex vind de adembeoordeling plaats. Is de ademhaling in verhouding tot de inspanings

Hoe wordt de ervaring van dyspneu gemaakt

afferente input (sensorische signalen uit het lichaam)

Cognitieve interpretatie (in de hersenen)

Emotionele reacties

Wat zijn de 4 pathologische mechanismen achter dyspneu

Luchthonger: vaak bij hypoxemie, bijvoorbeeld bij pneumonie of interstitiele longziekten, extra zuurstof kan helpen

Ademarbeid: het kost zichtbaar moeite om te ademen, bijvoorbeeld bij pleuravocht, COPD, fibrose of restrictieve aandoeningen

Chest tightness: een drukkend of beklemmend gevoel op de borst, bijv astma of hyperreactieve luchtwegen

Tachypneu: snelle ademhaling, bijv metabolie acidose, longembolie of sepsis. Door rek op de alveoli worden pulnoale C-vezels geactiveerd die via de n. vagus signalen naar de hersenen sturen.

Wat zijn de twee obstructieve longziekten

COPD en astma

Hoe ontstaat dyspneu bij astma

Door bronchoconstrictie dit ontstaat door een stimulatie van irritantreceptoren, dit gevoel wordt versterkt door een hoge ademarbeid --> oppervlakkige ademhaling

Hoe ontstaat dyspneu bij COPD

Er is bronchocontrictie en een verhoogde ademarbeid. Emfyseem (samenvallen van luchtwegen) zorgt voor deze verhoogde ademarbeid. Door de hyperinflatie van de longen, is er meer tijd nodig voor optimale expiratie, maar tijdens expiratie wordt alweer inspiratie stimulus gegeven --> neuro-ventilaire dissociatie --> oppervlakkige ademhaling

Wat zijn restrictieve longziektern

ILD, diafragma aandoeningen, fibrose

--> verminderde longcompliantie --> verhoogde ademarbeid, snelle oppervlakkige ademhaling

Wat zie je bij een ILD flare en wat is de behnadleing

toegenomen dyspneu, begonnen met verkoudheid en progressief verergerd, vermoeidheid, koorts

CT-scan --> matglasfenomeen

Hypoxemie

MIC --> geen verwekker

B/ corticosteroiden (prednison)

Wat zijn de klachten bij pleuravocht en wat is de behandeling

dyspneu, vol zitten, ademt oppervlakkig (pleuravocht)

Wat zijn de klachten bij astma exacerbatie

benauwd strak gevoel op de borst, tachypneu, auscultatie: hoogfrequente expiratoire rhonchi

Wat zijn de klachten bij hartfalen

bijv verminderde linkerventrikel functie. progressief dyspneu en oedemen. Saturatie is laat.

Auscultatie: crepitaties en licht piepende ademhaling.

Door het longoedeem komt er rek op de alveoli waardoor C-vezels worden geactiveerd. De afferente signalen lopen via de nervus vagus en geven gevoel van luchthonger en verhoogde ademarbeid

Wat zijn acute oorzaken van dyspneu

Bovenste luchtweginfectie

Pneumonie

Longaanvallen door bjiv astma of COPD.

Pneumothorax

Wat zijn chronische oorzaken van dyspneu

COPD, astma, hartfalen, interstitiele longziekten (fibrose of sarcoidose)

Diafragmaparalyse

waar wijst een verhoogde NT-proBNP op

boven de 125 pg/ml --> schade aan het hart en hogere kans op hartfalen

Wat zijn risicofactoren voor een longembolie

Roken, gebruik van orale anticonceptie, eerder doorgemaakt trombo-embolie, oudere leeftijd, immobilisatie, erfelijke aanleg

Wat is de behandeling van hartfalen

Lisdiureticum en zuurstof indien nodig . Indien acute decompensatie kijken of pt ABCDE instabiel is

hoe wordt een longembolie behandeld

antistolling

Wat is TV

Tidal volume, ademvolume bij rustige ademhaling

Wat is IRV

Inspiratoire reserve volume, extra volume dat na normale inspiratie kan worden ingeademd

Wat is ERV

Expiratoir reserve volume, extra volume dat na normale expiratie kan worden uitgeademd

Wat is RV

Residual volume, volume dat achterblijft na maximale expiratie

Wat is IC

Inspiratory capacity, maximaal in te ademenen volume na normale expiratie (TV + IRV)

WAt is FRC

Volume aanwezig na normale expiratie (ERV + RV)

Wat is VC

Vital capacity, maximaal uitadembaar volume na maximale inspiratie (IRV + TV + ERV)

Wat is TLC

Total lung capacity, totale longinhoud na maximale inspiratie (VC + RV)

Wat zijn de formules van IC, FRV, VC, TLC

IC = TV + IRV

FRC = ERV + RV

VC = IRV + TV + ERV

TLC = VC + RV = IRV + TV + ERV + RV

Wat is astma

Astma is een resersibele obstructie hierbij is FEV1 verlaagd TOV FVC. Dus FEV1/FVC is verlaagd.

K: dyspneu, benauwdheid, hoesten, piepende ademhaling

D: spirometria, histamine provocatietest (histamine zorgt voor bronchoconstructie)

PF: prikkel --> beschadiging epitheel --> Th2 respons --> mestcellen/eosinofielen --> histamine --> bronchoconstrictie en slijm

Wat is COPD

COPD is een niet-reversibele longziekte waarbij er luchtwegscahde is door roken of andere factoren

K: dyspneu, chronisch hoesten, slijmproductie, klachten

D: combinatie van klachten, spirometrie, GOLD classificatie

B: puffers, bij ernstig emfyseem LVR, bij frequente exacerbatie biologicals.

wat zijn de stappen bij COPD diagnose

Diagnose bevestigen --> post bronchodilator FEV1/FVC < 0,7 --> COPD

Luchtwegonstructie beoordelen --> FEV1 (voorspeld) --> GOLD1-4

Symptomen en exacerbaties beoordelen: mMRC, CAT, exaverbaties --> GOLD A, B, E

Wat zijn de waarden van FEV1 voorspeld bij GOLD1-4

GOLD1 > 80%

GOLD2 50-79%

GOLD3 30-49%

GOLD4 < 30%

Wat zijn de criteria voor de GOLD groepen A, B, E

A: 0-1 matige exacerbaties geen hospitalisatie. mMRC 0-1 en CAT < 10

B: 0-1 matige exaverbaties, geen hospitalisatie. mMRC > 2 of CAT > 10

E: > 2 matige exacerbaties of > 1 hospitalisatie

Wat zie je bij obstructie ziektes

FEV1/FVC verlaagd

Wat zie je bij restrictieve ziektes

FVC verlaaggd, bijvoorbeeld veroorzaakt door ILD, uitwendige druk of thorax problemen zoals diafragma paralyse

Wat zijn ILD

ILDs zijn aandoeningen waarbij het interstitium dikker wordt of fibrotiseert waardoor de ujitwisseling van O2 verslechtert.

Oorzaken: zoeken naar expositie, auto-immuunziekten

Waardoor kan druk van buitenaf ontstaan bij restrictieve longziekten

Toegenomen pleuravocht, vergroot hart of door ascites in de buik

Welke problemen van de thorax kunnen zorgen voor restrictieve longziekten

Verzwakt diafragma --> minder ademminuutvolume --> anchtelijke dyspnoe, hypercapnie, infecties

B/ eventueel operatie of beademing

wat zijn tekenen van ernstige dyspnoe

angst, hoge ademfrequentie, cyanose

Wat is het klinisch beeld van een astma aanval

Inspiratie met intrekkingen en gebruik van hulpademhalingsspieren, diffuus rhonchi (vooral expiratoir)

Verlengd expirium

Ernst: verwakt ademgeruis, cyanose, pulsus paradoxus

Wat is een pulsus paradoxus

Pulsus paradocus NORMAAL is een bloeddrukvariatie van 5-10 mmHg met lagere arteriele bloeddruk tijdens inspiratie als gevolg van afname slagvolume.

PATHOLOGISCH: Bij instroombelemmering in eht hart kan er aan de veneuze kant niet meer geneog bloed worden aangezogenwat leidt tot een bloeddrukdaling van > 10 mmHg

Hoe wordt de diagnose astma gesteld

Bloedgas + spirometria, lage pO2 zonder hypoventilatie wijst op ernstige bronchobstructie/uitputting

Wat is de behandeling voor astma

Bronchusverwijders, prenison, mogelijk 02

Wat is S3

Dit is een extra harttoon net na S2 deze is fysiologisch bij jongeren bij ouderen altijd pathologisch. Toon ontstaat door snelle ventrikelvulling of hartfalen

Wat is de behandeling voor longoedeem

IV furosemide, morfine, O2

Bij infarct ook acetylsalicylzuur en heparine om trombusvorming te voorkomen

Wat is de diagnostiek bij longembolie

D-dimeer en voor bevestiging/lokalisatie CT

Wat is een spanningspneumothorax

spanningspneumothorax is een levensbedreigende vorm van een pneumothorax (klaplong) waarbij lucht in de ruimte tussen de long en de borstwand terechtkomt en daar niet meer uit kan ontsnappen.

Bij elke ademhaling komt er meer lucht in de borstholte. De verhoogde druk duwt het hart en de grote vaten naar de andere kant, ernstige bloeddrukdaling

Wat zijn de symptomen van een spanningspneu

Ernstige dyspneu, scherpe pijn op de borst, tachypneu, tachycardie, hypotensie, angst, cyanose

Wat zijn oorzaken van een spanningspneu

Borstkastrauma, spontane klaplong, beademing met positieve druk

Wat is de behandeling van een spannningspneu

ontlasten druk met naald

Thorax drain plaatsen om de lucht te blijven afvoeren

Wat is het verschil tussen een gewone pneumothoarx en een spanningspneu

Gewone pneu zit er wel lucht tussen de long en de borstwand maar bouwt de druk zicht niet progressief op

Wat zijn de kenmerken van een bronchospasme

Verlengd experium en rhonchi (expiratoir)

Wat zijn de kenmerken van een stridor

Scherp hoogfrequent geluid en vaker inspiratoir

Wat zijn tekenen van respiratoire uitputting

diffuus verminderd ademgeruis, cyanose, paradoxe buikwandbewegingen, verlagen bewustzijn, verdwijnen van pulsus paradoxus

Wat is amyloidose

dit is een extracellulaire opstapeling van amyloid eiwitten in de organen

Oorzaken: mutatie, chronische ontsteking, plasmacellen in beenmerg make abnormale lichte ketenpeiwitten

K: oedeem, proteinurie, laag albumine passend bij nefrotisch syndroom

D: 24 uurs urine en nierbiopt

Wat is het klinisch beeld en behandeling bij COPD

Diffuus rhonchi eindinspiratoir, crepitaties, nauwelijks hoorbare tachycardie.

B: kortwerkend betamimeticum en bij aanhoudende klachten langwerkend betamimeticum

Wat is de behandeling van astmA

salbutamol, betamimeticum, prednisolon

Wat is hartfalen

Hartfalen is een toestand waarin het hart onvoldoende bloed kan leveren om de metabolen eisen van het lichaam te ondersteunen

Wat is systolisch hartfalen

de hartspiercellen zijn verzwakt waardoor het hart minder krachtig kan contraheren. De ventrikels raken verwijd terwijl de spier dunner wordt. CO verlaagd. Er is een mindere ejectiefractie van het hart als gevolg van een verzwakte hartspier

Wat is diastolisch hartfalen

De hartspier wordt dikker en stijver, waardoor de binnenruimte kleiner word. De CO verlaagd, want de kamers worden gevuld met minder bloed voordat de contractie plaats vindt

Wat is de klinische presentatie van een astma exacerbatie

Howesten, slijmvorming, verminderde inspanningstolerantie, recidiverend, piepend bij inspanning, kortademig, reactie op specifieke prikkels

Wat is linkszijdig hartfalen

Wanneer LV niet goed werkt ontstaat er stuwing richting de longen --> longoedeem (congestief hartfalen --> vaak progressief naar rechter ventrikel --> waardoor er stuwing onstaat in perifere vaten --> stuwing halsvenen en perifeer oedeemq

Wat is rechtszijdig hartfalen

Hierbij werkt het RV niet goed, er ontstaat stuwing in de perifere venen --> gestuwde halsvenen en perifeer oedeem

Wat is de formule voor de CO

CO = SV HR = (EDV - ESV) HR

Wat is compensatie bij hartfalen

Het hart gaat harder samentrekken om SV te verhogen of sneller kloppen --> hiermee wordt de zuurstof behoefte van de myocardcellen verhoogd --> onvoloende O2 zorgt voor meer beschadiging SV neemt af --> vicieuze cirkel

Wat is decompensatie

wanneer de compensatie mechanismen van het hart op CO te verhogen door de grenzen heen breekt en de negatieve effecten overheersen

Wat is het decompensatie mechanismen bij het verhogen van de preload

ADH en aldosteron veroorzaken vochtretentie --> meer ventrikelculling --> krachtigere contractie (Frank-starling) --> verhoogd SV --> hogere O2 behoefte --> cardiomyocytverlies --> dilatatie hart --> systolisch hartfalen

Wat is myocardhypertrofie en wat zijn de gevolgen

Myocardhypertrofie --> overlevende cardiomyocyten worden groter --> tijdelijk sterke contractie en behoud van pompfunctie --> maar wel verhoogde O2 behoefte --> ischemie --> celdood en kleinere ventrikels --> minder vulling (diastolisch hartfalen)

Wat heeft decompensatie met de sympatische activiteit te maken

Sympatische activiteit verhoogd de hartfrewquentie en contractie kracht --> door hoger hartminuutvolume leidt tot chronsiche downregulatie van adrenerge receptoren --> verminderde effectiviteit

uit welke drie mechanismen ontstaat decompensatie bij hartfalen

Verhoogde sympatische activiteit --> downregulatie

Verhoging preload --> aldosteron + ADH --> dilatatie ventrikel

Myocardiale hypertrofie --> diastolische hartfalen

Alle mechanismen zorgen eerst voor hoge output maar uiteindelijk voor structurele schade

Wat is het frank-starling mechanisme