DEEL I: H1: een inleiding in de criminologische psychologie

Criminologische psychologie

Psychologie als één van de mogelijke invalshoeken om crimineel gedrag te bestuderen en te verklaren

Verschillende vormen (psychologie)

• Forensische psychologie

• Rechtspsychologie

• Investigativepsychology

• Police psychology

• Correctional psychology

• Criminologische psychologie (criminal/ criminological psychology)

Wat is criminologische psychologie?

• verklaring wrm mensen crimineel gedrag plegen

• psychologische verschillen & processen

Rechtspsychologie

• focus: ‘de anderen dan de daders’

• + burgerrechtelijke problemen

Forensische psychologie

• = psychologie in gerechtelijke context

• toepassing op individuele casussen

gemene deler voor allemaal

onderzoek naar daders & verdachten van criminele feiten in strafrechtelijke zaken

overlap forensische- & rechtspsychologie

naast daders & verdachten, ook slachtoffers

overlap rechts- & criminologische psychologie

• groepsniveau

• grote datasets

• + investigative psychology: daderprofilering

overlap criminologische en forensische psychologie

correctional psychology

= psychologische inzichten over gevangenissen

police psychology

• gedrag van politiemensen onderzoeken

Cesare Lombroso (19e E)

• (één vd) grondleggers criminologische psychologie

• biologische insteek

  • geboren misdadiger

Raffaele Garofalo (19e E)

• criminaliteit is aangeboren/fysiologische oorzaken, maar ook beïnvloeding van sociale factoren

• mensen met geen/ een tekort aan emoties (empathie)

William Stern (19e E)

• rechtpsycholoog

• impact geheugen (verklaringen)

• heel praktisch gericht de rol van het geheugen onderzocht

• als specialist in RB

Hugo Münsterberg (19e E)

• coppycate Stern

Hans Gross (19e E)

• ‘Kriminalpsychologie’

  • verklaringen crimineel gedrag

  • brede toepassing psychologische inzichten + wettelijke uitspraken

• in Europa als founding father van criminologische psychologie

Hilde Kaufmann & Erich Wuffen

Invloed mentale gezondheid op bestraffing daders

Gustav Aschaffenburg (19e E)

• Wat speelt er zich af in het hoofd van zware misdadigers?

Louis Braffort (20e E)

• ° Leuvense school voor Criminologie (1929)

• jurist

• psy crimi in opleiding

• * WOI en II

Etienne Degreeff (20e E)

• opvolger Braffort

• stage en werk en (psychiatrisch)ziekenhuis

• ontwikkelingspsychologie

• passionele moorden

• ° criminogenese

  • techniek om in kaart te brengen hoe iemand delict heeft gepleegd

René Dellart (20e E)

• ook voorzitter Leuvense school voor Criminologie

• arts, opvoedkunde en psycholoog

• interdisciplinaire visie

• focus op straffen

Steven De Batsellier (20e E)

• kritische criminologie (>< klinische psychologie)

  • = breder kijken dan enkel individuele factoren

  • interactie van persoon met omgeving

  • psychopathologie

Johan Goethals (20-21e E)

• biologische oorzaken & individuele factoren

• genetica, maar niet los van omgeving

• onderzoek naar recidive

• onderzoek over onveiligheidsgevoelens (interpretatie)

Geert Vervaeke (20-21e E)

• vooral rechtspsycholoog

• ook reactie en kennis criminaliteit

• hoe omgaan met interventies?

Klassieke benadering

• delinquent als rationale actor

  • Criminaliteit is een bewuste keuze

  • Kosten-batenanalyse & vrije wil

• Focus op straf

Neopositivistische benadering

• reactie op klassieke benadering

• vrije wil geldt voor veel delinquenten niet

• delinquent als ‘zieke’ of ‘afwijkende’ (deterministisch)

• criminaliteit is aangeboren of hebben een mentale afwijking

Labeling en kritische criminologie

• vooral focus op omgeving

• maatschappelijke reactie op ‘crimineel’ gedrag is problematisch & maatschappelijke machtsverhoudingen als belangrijkste factor voor criminaliteit

Mala in se vs. mala prohibita

Kijken naar wat we inherent slecht vinden vs focus verboden dingen

Crimineel gedrag

“Intentionele handelingen die schade berokkenen en veroordeeld worden door de omgeving en/of gestraft worden door de staat”

Verschillende benaderingen

• Recht

• Moraal

• Sociaal

• Psychologisch

Geïntegreerd verklaringsmodel

• complex samenspel van factoren

• biopsychosociaal verklaringsmodel