AFP Periode 2 - Week 2 Skelet

Wat is de functie van het skelet (noem minimaal drie voorbeelden)

Beweging - bescherming van organen - steun - mineraalopslag - productie van bloedcellen

Hoe helpt het skelet bij beweging?

Spieren hechten aan op botten - bij contractie trekken ze aan de botten waardoor het lichaam beweegt

Hoe beschermt het skelet organen? Geef een voorbeeld

De schedel beschermt de hersenen - de ribbenkast beschermt hart en longen

Wat is steunfunctie van het skelet?

Het geeft het lichaam vorm en structuur - houdt het rechtop

Wat is mineraalopslag in het skelet?

Het skelet dient als reservoir voor mineralen zoals calcium en fosfor

Waarom is mineraalopslag belangrijk?

Mineralen kunnen vrijkomen in het bloed als het lichaam ze nodig heeft (bv. voor spieren en zenuwen)

Waar worden bloedcellen aangemaakt?

In het beenmerg (in bepaalde botten zoals borstbeen en heupbeen)

Wat is de naam van de bloedcelproductie?

Hematopoëse

Waarom is bloedcelproductie belangrijk?

Voor de aanmaak van rode bloedcellen (zuurstof) - witte bloedcellen (afweer) en bloedplaatjes (stolling)

Noem de drie soorten botten op vorm

Lang bot - plat bot - onregelmatig bot

Wat is een voorbeeld van een lang bot?

Dijbeen (femur) of opperarmbeen

Wat is een voorbeeld van een plat bot?

Schouderblad (scapula) of schedelbot

Wat is een voorbeeld van een onregelmatig bot?

Ruggenwervels (vertebrae)

Wat is een kenmerk van een lang bot?

Het is langer dan breed - heeft een holle schacht (diafyse) en twee uiteinden (epifysen)

Waarom worden wervels gezien als onregelmatige botten?

Omdat ze een complexe afwijkende vorm hebben die niet plat of lang is

Wat is een osteoblast?

Een botcel die nieuw bot aanmaakt (botopbouw)

Wat is een osteoclast?

Een botcel die bot afbreekt (botresorptie)

Wat is een osteocyt?

Een volwassen botcel die in het bot ligt en de botstofwisseling regelt

Wat is de functie van osteoblasten?

Botsynthese - aanmaken van botmatrix en kalkzouten

Wat is de functie van osteoclasten?

Botafbraak - vrijmaken van calcium en fosfor uit het bot

Wat is de functie van osteocyten?

Ze geven signalen aan osteoblasten en osteoclasten over waar bot versterkt of afgebroken moet worden

Hoe werken osteoblasten en osteoclasten samen?

Ze zorgen samen voor botbalans: opbouw en afbraak in evenwicht. Bij osteoporose is afbraak groter dan opbouw

Wat is botgenezing?

Het proces waarbij een gebroken bot weer herstelt (fractuurgenezing)

Noem de vier fasen van botgenezing in de juiste volgorde

1. Reactiefase (hematoom) - 2. Reparatiefase (zachte callus) - 3. Harde callus - 4. Remodelleringsfase

Wat gebeurt er in de reactiefase van botgenezing?

Er ontstaat een bloedstolsel (hematoom) rond de breuk - ontstekingscellen ruimen dood weefsel op

Wat gebeurt er in de reparatiefase?

Osteoblasten maken zachte kraakbeenachtige callus aan die de breuk verbindt

Wat is callus?

Nieuw gevormd weefsel op de breukplaats - eerst zacht kraakbeen - later verhardt tot bot

Wat is de harde callus fase?

De zachte callus wordt omgezet in hard (kalkhoudend) bot - na ongeveer 6 weken zichtbaar op röntgen

Wat is de remodelleringsfase van botgenezing?

Het overtollige callus wordt afgebroken door osteoclasten - normale botstructuur en mergholte worden hersteld

Wat is botremodellering?

Het voortdurende proces van botafbraak en botopbouw in gezond bot (niet alleen na een breuk)

Wat zijn de vier processen bij botremodellering?

1. Activatie (signaal) - 2. Resorptie (osteoclasten breken af) - 3. Reversie (overgang) - 4. Formatie (osteoblasten bouwen op)

Waarom is voortdurende botremodellering belangrijk?

Om beschadigd bot te vervangen

Wat is osteoporose?

Een aandoening waarbij de botdichtheid afneemt (poreus bot) door een disbalans: meer afbraak dan opbouw

Welke botcellen spelen een rol bij osteoporose?

Osteoclasten (te actief) en osteoblasten (onvoldoende actief) - netto botverlies

Waarom is bij osteoporose de kans op botbreuken groter?

Doordat de botten broos en zwak zijn kunnen ze bij een val of zelfs spontaan breken