Czynniki rozwoju psychomotorycznego i zasady pracy wychowawczej

Zestaw fiszek pojęciowych dotyczących czynników rozwoju psychomotorycznego dziecka, celów i organizacji wychowania zbiorowego oraz zasad i metod pracy wychowawczej.

Czynnik organiczny rozwoju

Jeden z czterech głównych czynników kształtujących jednostkę, obejmujący układ nerwowy, temperament oraz ogólne wyposażenie biologiczne, z jakim dziecko przychodzi na świat.

Własna aktywność dziecka

Czynnik rozwoju jednostki przejawiający się poprzez energiczne, ruchowe działania oraz jasne i konkretne zainteresowania dziecka.

Środowisko wychowujące

Czynnik rozwoju obejmujący rodzinę, miejsce pobytu, wyposażenie (np. zabawki) oraz atmosferę panującą w domu (w tym ewentualne negatywne zjawiska, takie jak awantury, alkohol czy przemoc).

Placówki wychowania zbiorowego

Placówki przeznaczone dla zdrowych dzieci do lat 3, których zadaniem jest zorganizowanie okresowej opieki, zapewnienie fachowego personelu oraz stworzenie warunków do prawidłowego rozwoju fizycznego i psychicznego.

Główny cel wychowania zbiorowego

Kształtowanie u dziecka ogólnej sprawności fizycznej, sprawności ruchu, myślenia konkretnego oraz dążenie do jego usamodzielnienia.

Zasada bezpieczeństwa zdrowotnego

Zasada pracy wychowawczej obejmująca działania z zakresu profilaktyki, leczenia (w tym higienę osobistą) oraz oddziaływanie lecznicze.

Zasady bezpieczeństwa psychicznego

Zbiór zasad pracy wychowawczej obejmujący eliminację bodźców męczących (hałas, pośpiech, wrzawa), właściwą organizację pracy, stałość dnia, stosowanie naprzemienności zabaw, budowanie więzi emocjonalnych oraz uszanowanie dotychczasowych przyzwyczajeń dziecka.

Stosowanie naprzemienności zabaw

Element bezpieczeństwa psychicznego polegający na przeplataniu odmiennych form aktywności, np. zajęć stolikowych i aktywności ruchowej (biegania).

Zasady bezpieczeństwa fizycznego

Działania polegające na stałej analizie pomieszczeń oraz terenu przyplacówkowego pod kątem zagrożeń, takich jak popsute zabawki, uszkodzone meble, małe elementy, ostre przedmioty, mokre podłogi, brak osłon na kaloryfery czy brak zabezpieczeń szczelin między drzwiami a framugą.

Zasada indywidualizacji

Podejście wychowawcze polegające na traktowaniu każdego dziecka w sposób indywidualny, m.in. przy użyciu kart rozwoju psychomotorycznego dziecka.

Metoda dowolności

Metoda wychowawcza, w której inicjatywę w działaniu przejmuje dziecko.

Metoda rozgraniczenia

Metoda wychowawcza polegająca na celowym rozdzieleniu i odseparowaniu od siebie uczestników konfliktu lub bójki.

Zasada konkretu

Wartościowa metoda pracy wychowawczej umożliwiająca sprawne i skuteczne prowadzenie zajęć z dziećmi.

Inwentarz rozwojowy

Pojęcie obejmujące wiedzę o dziecku oraz o wszystkim, co je bezpośrednio otacza.

Metoda zabaw kontaktowych

Metoda służąca budowaniu akceptacji i dobrych relacji w grupie, realizowana poprzez zabawy w grupach lub w parach.

Metoda zapobiegania

Metoda pracy wychowawczej polegająca na aktywnym unikaniu powstawania konfliktów.