1/62
Looks like no tags are added yet.
Name | Mastery | Learn | Test | Matching | Spaced | Call with Kai |
|---|
No analytics yet
Send a link to your students to track their progress
Zasoby energetyczne z biomasy:
-pierwotne surowce energetyczne:
drewno, słoma, wysuszone osady ściekowe, rośliny energetyczne
-przetworzone surowce energetyczne:
biogaz, gaz wysypiskowy, bioetanol, gaz pirolityczny
estry oleju rzepakowego
Biomasa jako paliwo
- słabo rozdrabnialna i ma włóknistą postać
-zostaje zmielona do rozmiarów zapewniających podobną do węgla charakterystykę spalania i całkowite wypalenie
-mała biomasa o wyższej reaktywności jest odpowiednia do spalania w dużych kotłach na pył węglowy
-duża biomasa o mniejszej reaktywności jest odpowiednia do spalania w kotłach fluidalnych lub rusztowych
-drewno, problemem jest wynoszenie niedopalonych cząstek następuje omijanie stref wysokich temperatur
Różnice między węglem a biomasą (z perspektywy biomasy):
-biomasa ma niską wartość opałową na jednostkę objętości (-)
-biomasa ma małą gęstość - utrudnia transport, magazynowanie i dozowanie do paleniska (-)
-biomasa (surowa) ma wysoką zawartość wilgoci (45 % - 60 %) (-)
-biomasa posiada niejednorodny skład chemiczny; tlen, azot, chlor prowadzą do emisji w procesie spalania furanów, dioksyn i chlorowodoru (-)
-biomasa ma małą zawartość siarki, azotu i chloru, mniejsze ryzyko występowania korozji urządzeń (+)
-biomasa ma wysoką zawartość części lotnych - utrudnia to kontrolę przebiegu procesu spalania (-)
-biomasa ma małą zawartość popiołu (+)
główne składniki popiołu dla: węgla kamiennego i biomasy:
1) SiO2, Al2O3, Fe2O3
2) K2O, SiO2, CaO
Najważniejsze operacje przetwarzania roślinnej biomasy:
płukanie:
-obniża korozyjność (+)
-obniża formowanie osadów (+)
rozdrabnianie:
-zwiększa gęstość nasypową (+)
-sprzyja samozapłonowi (-)
suszenie:
-zmniejsza koszty transportu (+)
-poprawia właściwości (+)
zagęszczanie:
-zwiększa wartość energetyczną (+)
-zwiększa cenę produktu (-)
rodzaje suszarek przemysłowych:
bęben obrotowy
bęben pneumatyczny
złoże fluidalne
bęben pierścieniowy
bęben mikrofalowy
metody zagęszczania biomasy:
prasowanie (bele, baloty)
granulowanie (pelety, granule)
brykietowanie (brykiety)
Produkcja energii odnawialnej w procesie współspalania biopaliw:
współspalanie bezpośrednie strumienia węgla i biomasy
współspalanie pośrednie:
-spalanie biomasy (ewentualnie biogazu) odbywa się w tzw. przedpalenisku
-zgazowanie biomasy zachodzi w gazogeneratorze RG
współspalanie w układzie równoległym; ze szczególnym przypadkiem - układem hybrydowym
Produkcja energii odnawialnej z biomasy
piroliza:
-temperatura: 600 °C - 1000 °C
-inertna
toryfikacja:
-temperatura: 200 °C - 300 °C
-inertna
zagęszczenie energii
polepszona przemiałowość
hydrofobowa natura
Jaka jest geneza kopalnych paliw stałych (kaustobiolitów): dwa stadia
stadium biochemiczne (mikroorganizmy, pH, reakcje redokx):
rozkład tlenowy -> humifikacja - torf
-
stadium geochemiczne (temperatura, ciśnienie, czas):
diageneza -z torfu w węgiel brunatny ( bitumizacja )
metamorfizm -z węgla br. w węgiel ka (grafityzacja)
Zastosowanie torfu:
-nawóz organiczny i środek poprawiający strukturę gleby
-jako środek do kąpieli i okładów (borowiny)
-jako paliwo
gdzie sa złoża torfu w polsce?
północ polski, troche na północnym wschodzie, i jakies skupiska na zachodzie i poludniowym wschodzi
Metody wydobycia torfu:
metoda warstwowa:
-powierzchniowa
-
metoda bloczkowa:
-ręczna
-półmechaniczna
-
metoda odwiertowa
hydrauliczne wypłukiwanie
eksploatacja górnicza
od czego zalezy wybor metody?
rodzaju torfowiska (wysokie lub niskie)
przeznaczenia torfu (paliwo, ogrodnictwo, lecznictwo)
głębokości złoża
wymogów środowiskowych i ochrony przyrody
złoż wegla brunatnego w PL
zachód, srodek
Metody wydobycia węgla brunatnego:
metoda odkrywkowa:
system ciągły KTZ - koparka wielonaczyniowa, taśmociąg, zwałowarka
Zastosowanie węgla brunatnego:
elektrownie, elektrociepłownie (85 % zużycia)
przemysł
gospodarstwa domowe
produkcja węgli aktywnych
złożna wegla kanienengo w PL
Lubelskie, południe
Zastosowanie węgla kamiennego:
energetyka zawodowa (55 % zużycia)
produkcja koksu
zużycie bezpośrednie
produkcja węgli aktywnych
Metody wydobycia węgla kamiennego:
metoda podziemna (głębinowa):
-filarowa
-dwóch równoległych tuneli
metoda odkrywkowa
metody eksperymentalne:
-podziemne zgazowanie węgla
Metody określania stopnia uwęglenia:
zawartość pierwiastka Cdaf
zawartość części lotnych Vdaf
zdolność odbicia światła witrynitu
jak mozna sklasyfikowac węgiel?:
analiza chemiczna:
--analiza techniczna (W, A, V, Q)
--analiza elementarna (C, H, O, N, S)
analiza technologiczna:
--metoda Rogi (0 - 100) - zdolność spiekania
--metoda Gray-King - zdolność spiekania
--metoda SI (1 - 9) - właściwości wydymania
analiza petrograficzna:
--określenie ilości i jakości macerałów
składniki analityczne torfu
wilgoć 70-90%
sub. mieralna 2-10%
sub. org. < 30
składniki analityczne wegla brunatnego
wilgoć 15-70%
sub. mieralna 1-25%
sub. org. 25-89
składniki analityczne wegla kamiennego
wilgoć < 15 %
sub. mieralna 2-30%
sub. org. 50-98
Woda i wilgoć w węglu rodzaje:
-wilgoć przemijająca (woda nadmiarowa): [suszenie w temperaturze pokojowej na powietrzu]
-wilgoć w stanie powietrzno-suchym (woda związana fizykochemicznie): [suszenie w 110 °C; do stałej masy]
-woda krystalizacyjna
Wpływ wilgoci na wartość użytkową węgla:
obniża opłacalność transportu (-), wartość opałową (-)
wymaga stosowania suszenia w pobliżu miejsca wydobycia (-)
z jej wzrostem rośnie podatność przemiałowa surowca (+)
w węglach o dużej zawartości części lotnych przedłuża okres odgazowania węgla (+)
Podział substancji mineralnej:
wewnętrzna:
-tworzy z substancją organiczną homogeniczną mieszaninę
-pochodzi z organicznych roślin węglotwórczych
-nie może być usunięta w procesach fizycznych
zewnętrzna:
-tworzy z substancją organiczną niejednorodną mieszaninę
-tworzy osobne skupiska substancji różnej wielkości w postaci poziomych warstw
-może być ona w dużym stopniu usunięta w procesach wzbogacania węgla
ze względu na czas powstawania:
syngenetyczna
epigenetyczna
Wpływ substancji mineralnej na procesy przeróbki węgla:
-wzrost jej zawartości obniża wartość opałową (-)
-pogarsza właściwości koksotwórcze (-)
-zwiększa ilość składników szkodliwych takich jak siarka, fosfor, chlor, tlenki azotu (-)
-w procesach zgazowania może działać katalitycznie, wpływając pozytywnie na reaktywność substancji organicznej (+)
Przecietny sklad pierwiastkowy dla paliw stałych (torf, wegiel brunatny, ortokoks, plomienny i antracyt)
Generalnie masowy węgiel rośnie w tabeli od 60 do 92, wodór spada, tak samo tlen, azot generalnie niski, a siarka niska dla każdego w podobny sposób. Niżej jest tabelka, ale nie wiem, czy ktoś to zapamięta.
--------------C H O N S
torf--------- 60 5,4 33 3
wegiel b. ---70 5,4 23 1
wegiel
płomienny -80 4,7 17 1,6 0,3-2
wegiel
ortokoks. --88 4,7 4,5 1,9
antracyt ----92 3,2 2 1,5
Ugrupowania tlenowe w węglu:
grupy metoksylowe (-OCH3)
grupy karboksylowe (-COOH)
grupy hydroksylowe (-OH)
grupy karbonylowe (-C(O)-)
niereaktywne:
ugrupowania eterowe
ugrupowania heterocykliczne (na bazie furanu)
Ugrupowania azotowe w węglu:
aminowe (białkowe)
heterocykliczne (niebiałkowe):
pirydynowe
pirolowe
czwartorzędowe
Ugrupowania siarkowe w węglu:
nieorganiczne:
pirytowe
siarczanowe
elementarne
organiczne:
tiolowe (-SH)
sulfidowe (-S-)
disulfidowe (-S-S-)
ugrupowania heterocykliczne (na bazie tiofenu)
Związki chloru i fosforu w węglu:
organiczne
nieorganiczne
Właściwości związane z zastosowaniem węgla:
ciepło spalania
wartość opałowa
właściwości koksownicze:
właściwości plastyczne
zdolność spiekania
własności wydymania (SPIECZONY WYDYMANY KOKSIK!)
czym jest ciepło spalania?
ilość ciepła wydzielona podczas całkowitego spalania w bombie kalorymetrycznej próbki paliwa z utworzeniem CO2, SO2, N2 i skroplonej pary wodnej, pomniejszona o ilość ciepła wydzielonego przy syntezie kwasu siarkowego i azotowego
czym jest wartość opałowa
ciepło spalania pomniejszone o ciepło parowania wody wydzielonej z paliwa podczas jego spalania
Przebieg wydzielania się lotnych produktów w procesie koksowania węgla:
80 °C - 100 °C:
odparowanie wody
350 °C - 550 °C:
odgazowanie pierwotne - intensywne wydzielanie się smoły
700 °C:
odgazowanie wtórne - intensywne wydzielanie się wodoru
czym jest zdolność spiekania
właściwość, która powoduje, że przy odgazowaniu w wysokich temperaturach z rozdrobnionego węgla tworzy się stopiony i zlany koks
wymień najważniejsze parametry paliw stałych:
reakcyjność
ciepło spalania
zawartość wilgoci
zawartość popiołu
zawartość siarki, chloru
podatność na przemiał
Technologie chemicznej przeróbki węgla
Wegiel kamienny -> przeróka mechaniczna (rozdrabnianie, sortowanie, suszenie) -> przeróbka chemiczna
opisz i wymień różne przeróbki chemiczna
1) odgazowanie: ogrzewanie bez udziału czynników zewnętrznych czyli KOKSOWANIE
2) upłynnianie: ogrzewanie w obecności źródła wodoru
3) zgazowanie: ogrzewanie w warynkach umiarkowanie utleniających
4) spalanie: ogrzewanie w nadmiarze powietrza (tlenu)
wymień paliwa bezdymne:
antracyt
węgiel chudy
węgiel błękitny
koks
paliwa koksopochodne:
brykiety
koks formowany
Czy wszystkie węgle można (powinno się) koksować?
nie, ponieważ
a) węgle niskouwęglone: dają mechanicznie słaby, rozsypujący się koks
b) węgle chude i antracyt: dają zwarty, niewytrzymały mechanicznie koks
c) węgle koksujące: dają błyszczący, porowaty i spieczony koks (supi)
Podział węgli koksujących według typów: (1:1 jak z instrukcji na laby)
typ 33 - węgiel gazowy
typ 34 - węgiel gazowo-koksowy
typ 35 - węgiel ortokoksowy
typ 36 - węgiel metakoksowy
typ 37 - węgiel semikoksowy
schemat technologiczny koksowni
Wchodzi węgiel, jest składowany i przygotowywany -> jest bariera koksownicza i z niej na lewo wychodzi koks do sortowni koksu, a na dół wychodzi surowy gaz koksowniczy, który musi być oczyszczony. Wraz z oczyszczonym gazem koksowniczym i gazem nadmiarowym po prawej stronie wychodzi energia.
zastosowanie koksu
koks wielkopiecowy:paliwo, reduktor
koks do produkcji żelazostopów (Fe + Si, Mn, Cr)
koks odlewniczy:
koks do wytopu metali nieżelaznych (Zn, Pb, Cu):
koks opałowy
koks do produkcji karbidu
koks do produkcji wapna palonego (CaO)
Technologia produkcji koksu:
przygotowanie wsadu: węglownia
->
koksowanie mieszanki: piecownia
->
produkcja węglopochodnych: wydział węglopochodnych
->
chłodzenie i sortowanie: sortownia
Jaki jest dobór mieszanki węglowej w zależności od koksowania?
zwiększenie ciśnienia rozprężania: dodatek typów 35 i 36
zmniejszenie ubytku masy: dodatek składników schudzających, typów 37 i 38, koksiku, półkoksiku
zwiększenie lepkości ciała plastycznego:
dodatek typów 31 i 32, smoły, olejów
Co powodują dodatki schudzające?
zmniejszają własności plastyczne
opis piecowni (?)
komora koksownicza:
sposoby napełniania komór koksowniczych:
system ubijany
system nasypowy
bateria koksownicza:
zespół komór (30 - 80) wraz z osprzętem (maszynami piecowymi):
płyta fundamentowa
regeneratory
piece koksownicze:
ceramiczne komory rozdzielone ścianami grzewczymi
czas koksowania: 17 godz. - 32 godz.
wieża węglowa:
służy do magazynowania mieszanki węglowej w ilości zapewniającej ciągłą pracę piecowni
Przemiany zachodzące w procesie koksowania (ogrzewanie do 1000 °C bez dostępu powietrza):
200 °C - 350 °C:
wydzielają się CO2, H2S oraz niewielkie ilości gazów palnych
350 °C - 500 °C:
Intensywnie wzrasta rozkład termiczny, wydzielają się smoła i gazy, węgiel mięknie i przechodzi w stan plastyczny!
500 °C - 550 °C:
zachodzi resolidacja - zestala się masa węglowa z utworzeniem półkoksu
powyżej 550 °C:
dalej zachodzi odgazowanie, wzrasta gęstość masy węglowej, koks się kurczy
600 °C - 700 °C:
intensywnie wydzielają się wodór i metan
jakie sa metody gaszenia koksu?
na mokro:wodą
na sucho:gazem inertnym
napisz ideowy schemat ciągu chłodzenia i oczyszczania surowego gazu koksowniczego
Surowy gaz kosowniczy
|
Kondensacja -> smoła
|
usuwanie NH3 -> N2, NH3
|
usuwanie H2S -> H2SO4
|
usuwanie benzolu -> benzol
|
oczyszczony gaz koksowniczy
|
powstaje:
gaz na potrzeby koksowni (40,50%)
gaz nadmiarowy
przypomnijscie sobie jak wyglajdaja zwiazki organiczne bo nie moge wstawic zdjecia
naftalen, fenantren, fenol, tiofen, pirydyna, cyklopentadien
składniki smoły koksowniczej
Surowce do zgazowania:
węgiel kamienny
węgiel brunatny (węgle ogólnie : 55 %)
torf
biomasa
biokarbonizat
pozostałości (ciężkie frakcje) z przerobu ropy naftowej: 33 %
odpadowe tworzywa sztuczne
Czynniki zgazowujące:
powietrze
tlen
para wodna
dwutlenek węgla
mieszanina tych gazów
Gazy otrzymywane w wyniku zgazowania:
gazy palne:
CO
H2
CH4
gazy niepalne:
N2 (to tak w cudzysłowie chyba)
CO2
Korzyści ze zgazowania węgla:
-metoda wytwarzania energii elektrycznej i ciepła z kopalnych paliw stałych przy zredukowanej emisji zanieczyszczeń
-źródło gazu syntezowego do wytwarzania paliw silnikowych i surowców przemysłu chemicznego
-droga do redukcji emisji CO2 przy wykorzystaniu paliw kopalnych jako energetycznych
-źródło wodoru dla przemysłu chemicznego i rozproszonej energetyki
Skład gazu w zależności od czynnika zgazowującego:
Gaz powietrzny [3,8 MJ/Nm³] - powietrze ok.30% CO
gaz wodny [11 MJ/Nm3] - para wodna ok 40% CO
gaz generatorowy [4,8 MJ/Nm3] - para wodna i powietrze 40% CO
para woda+tlen [8,8 MJ/Nm3] - ok.35% CO i 1% CH4
wodór [30 MJ/Nm3] -0% CO i 100% CH4
Oczyszczanie gazu:
oddzielenie cząstek stałych (pyłów, popiołów):
usunięcie smoły i lotnych zanieczyszczeń organicznych:
odsiarczanie gazu:
usuwanie H2S i innych związków siarki metodą Clausa
usuwanie CO2 i NH3:
Kondycjonowanie i dostosowanie składu gazu:
wzbogacanie w H2 lub w CO:
regulacja ciśnienia i temperatury:
przygotowanie do przesyłu lub bezpośredniego wykorzystania
Koncepcje wykorzystania technologii zgazowania węgla do produkcji energii elektrycznej, wodoru i produktów chemicznych:
wytwarzanie energii elektrycznej w kombinowanym układzie gazowo-parowym - IGCC (ang. integrated gasification combined cycle)
wytwarzanie energii elektrycznej (IGCC) i wodoru
wytwarzanie energii elektrycznej (IGCC) i paliw węglowodorowych (synteza Fischera-Tropscha)
wytwarzanie energii elektrycznej (IGCC) i metanolu (i / lub eteru dimetylowego)