PFPL (LESSON 1)

Sining

Ang pintor may nais ipahiwatig hanggang maabsorb mo siya.

Disenyo

Interpretasyon sa output/sining.

Apo Wang-Od Oggay

• 105 taong gulang na pinakamatandang mambabatok mula Kalinga.

Mambabatok

Prosesong kinikilala bilang “rite of passage” sa kultura ng Kalinga.

• Kababaihan: symbolo para ikasal

• Lalakihan: symbolo ng katapangan

Ang Planting Rice with Mayon Volcano (1949)

• pinakasikat na painting ni Fernando Amorsolo

Ang pamumuhay at tanawin sa mayon.

Ang karaniwang tema ng mga pintura ni Fernando Amorsolo.

Ang Kiukok

Sino nilikha ang “The Crucifixion” at “Man on Fire”?

• isa ding bantog na pintor hinirang noong 2001

Samot-saring damdamin at emosyon: kawalang pag-asa at depresyon

Ang karaniwang tema ni Ang Kiukok

Crossroads to Nowhere (2014)

• Ang pintura na ito ay hango sa ritwal ng paghahagupit sa katawan o petiyensya tuwing Mahal na Araw.

Ronald Ventura

Sino gumawa ng Crossroads to Nowhere (2014)?

The Oblation

• Estruktura na makikita sa may sobrang dedma na pananaliksik (UP Diliman)

• Simbolo: Kalayaang pang-akademiko at kumakatawan sa pagkauhaw ng kalayaan.

Guillermo Tolentino

Sino gumawa ng “The Oblation”?

Leandro V. Locsin

• National Artist sa Arkitektura

• Estruktura niya ay nagpapakita ng pagsanib ng impluwensiyang Silanganin (Asia) at Kanluranin (Europa).

Forsaken House

• Inilathala ito sa librong 13 plays noong 1947

• Una-unang teatro noon

• Pinakatanyag na teatro

Wilfrido Maria Guerrero

• Pambansang Alagad ng Sining sa Teatro

Tinikling

• Katutubong Sayaw nagsimula noong Panahon ng mga pananakop ng mga Espanyol

Kundiman

• isang klasikong awitin na nagpapahayag ng pag-ibig

Nasaan ka, Irog?
Madaling Araw

Magbigay ng 2 halimbawa ng Kundiman

Francisco Santiago

Gumawa ng “Madaling Araw”

Tulang Liriko

Isang akdang patula na kung saan ipinapahayag nito ang kanilang damdamin at saloobin. Ito ay may apat na uri.

Soneto

Isang tulang liriko kung saan mayroong labing-apat (14) na may sinusunod na estriktong tugmaan.

Shakespeare

Unang gumawa/sikat gumawa ng Soneto

Oda

tulang liriko nagpapahayag ng pagdakila at pagpuri sa isang tao o sa isang bagay.

Elehiya

tulang liriko na isinusulat bilang paggunita sa isang taong sumakabilang buhay na.

• patula binibigkas

Nicanor Abelardo

Sino gumawa ng “Nasaan ka, Irog?”

Dalit

Binubuo ng apat na taludtod (4 line) na wawaluhin ang sukat. (8 total). Karaniwang inaawit noon sa simbahan at sa mga lamay.

• inaawit sa simbahan

Epiko

mahabang tulang pasalaysay na tumatalakay sa kabayanihan

Korido

may walong pantig sa isang taludtod

Awit

may labindalawang pantig sa bawat taludtod

Tulang Pasalaysay

Karaniwang ________ may kinalaman sa pang-araw-araw na pamumuhay.

Epiko

Anong uring tulang pasalaysay “Ang Biag ni Liam-ang” (Buhay ni Liam-ang)?

Ang Biag Ni Lam-Ang

• Isang bata na mayroong pambihirang lakas nakikipagsapalaran sa ibang lugar. Kinakalaban niya mga halimaw at hinirang bayani.

Tulang Patnigan

• Mayroong pagtatalo

• Ginagamit ang makabuluhang pangngatwiran

Balagtasan

• Tulang patnigan ipinangalan kay Francisco “Balagtas” Baltazar

• Makabayaning Pagsasalita/Pormal Pagsasalita

• Nagsasalitan ng mga salita

Karagatan

• Tulang patnigan na mayroong paligsahan sa patula na may kinalaman sa alamat tungkol sa singsing ng isang dalaga na nahulog sa dagat

Fliptop

• Impormal na tulang patnigan

Duplo

• Tulang patnigan na hango sa pangangatwiran sa Bibliya, mga salawikain at mga kasabihan

Tulang pantanghalan o padula

akdang patula karaniwang itinatanghal sa teatro na sinasaliwan ng ritmo o melodiya

Malayang Taludturan

Hindi sumusunod sa tradisyonal na tuntunin ng tugma at sukat

Alamat

Kuwento tungkol sa pinagmulan ng mga bagay-bagay sa daigdig.

Anekdota

Tungkol sa mga makatotohonang pangyayari sa buhay na ginagamit upang mangaral o mapaliwanag tungkol sa kalikasan o gawain ng isang tao.

• Nagbibigay inspirasyon

Nobela

Mahabang kwento piksiyonal na binubuo ng mga kabanata.

Ang Tsinelas

isang anekdota ginawa ni Jose Rizal

Pabula

Kuwentong ang pangunahing tauhan ay hayop

Parabula

Kuwentong may aral at hango sa Bibliya

Maikling Kuwento

Maikling salaysay na may isang kakintalan

Dula

Itinatanghal sa entablado na nahahati sa mga yugto

• sa mga teatro

Sanaysay

Maaring maikli o mahabang komposisyon.

Talambuhay

Nagsasaad ng kasaysayan ng buhay ng isang tao. talambuhay mo

Butch Y. Dalisay

“Nakapanlulumo ang kasalulukuyang kalagayan ng ating panitikan dahil sa kawalan ng mga mambabasa.”

T’nalak ng mga Tiboli

__________ sa Timog Cotabato ay gawa sa mga hibla ng abaka.

Damay ng mga Mandaya

_________ sa Davao Oriental ay gawa rin sa hibla ng abaka

1. T’nalak ng mga Tiboli sa Timog Cotabato

2. Damay ng mga Mandaya sa Davao Oriental

3. Ang Inabal ng mga Bagobo-Tagabawa ng Davao Del Sur

Mga tela na gawa sa abaka

Inaul ng mga tribung Maguindanao

Hinahabing tela na may iba’t ibang kulay na ginagamit sa mga espesyal na okasyon tulad ng kasal. (ginagawang palda o ikakasal)

Yoda Chair

• likha ni Kenneth Cobonpue na para sa lider ng mga kalahok sa APEC Summit noong 2015

Laminosa

Ano tawag sa banig ng mga taga Tawi-tawi na gawa sa dahon pandan?

Potograpiya

Maraming taong nahumaling ng maimbento at magmura yung kamera.

Animation

Binibigyan buhay ang mga bagay-bagay sa pamamagitan ng special effects.

Pelikula

Ito ang tambalan ng sunod-sunod na frames at tunog nalilikha ang ilusyon

Seremonyal

• espesipikong pangyayari sa isang panahon na nakapag-ambag sa kultura at tradisyon

Masining na Ekspresyon

• Upang malahad ang sarili, nadarama, o saloobin hinggil sa pananaw sa buhay.

Nanyang Technology

• Sa Singapore

• Bukod sa makalikasan, nakakatulong din sa pagkolekta ng tubig-ulan para sa patubig

Kenneth Cobonpue

Who made the Yoda Chair