middelbare volwassenheid

Erikson

Generativiteit vs stagnatie

Generativiteit

Zich openstellen voor anderen op manieren die de volgende generatie helpen en begeleiden Engagement reikt verder dan de eigen zelf Typisch gerealiseerd door opvoeden kinderen Andere familierelaties, mentor-relaties op werk, creativiteit zijn ook generatief Doel: symbolische onsterfelijkheid

Stagnatie

Plaatst eigen comfort en zekerheid boven uitdaging en opoffering Op zichzelf gericht, genot-zuchtig, opgeslorpt door zichzelf Gebrek aan betrokkenheid op bezorgdheid voor jonge mensen Weinig interesse voor productiviteit op werk, aan zichzelf werken

Mensen met een grote generativiteit

Zijn goed aangepast Staan meer open voor verschillende standpunten Zijn politiek actief/proberen de wereld te verbeteren

Levinson: overgang middelbare leeftijd

Gevoel dat tijd opraakt in het leven Evalueren vroege volwassenheid Ingrijpende of kleine veranderingen

Vier taken van middelbare volwassenheid

Jong-oud: Nieuwe manieren vinden om tegelijk jong en oud te zijn Vernietigen-scheppen: erkennen dat mensen veel stuk maken, proberen om nieuwe waardevolle producten te creëren mannelijk-vrouwelijk: evenwicht tussen mannelijke en vrouwelijke aspecten van het zelf Binding-afzondering: evenwicht tussen betrokkenheid op externe wereld en daarvan afgescheiden zijn

levensstructuur in sociale context

Armoede, werkloosheid, gebrek aan respect: eerder overleven dan bevredigend leven nastreven Teveel klemtoon op productiviteit en winst: weinig kansen voor persoonlijke ontplooiing

Midlife crisis

Twijfel aan zichzelf, evaluatie en stress erg uitgesproken in 40iger jaren en leiden tot belangrijke herstructureringen van de persoonlijkheid

Mogelijke zelven

Wat men hoopt of vreest te worden, worden met de leeftijd minder in aantal, bescheidener en concreter en worden aangepast om mentaal gezond te blijven

Omgaan met problemen

Toename effectieve coping-strategieën door een verbeterde zelfkennis en een groter zelfvertrouwen

Geslachtsidentiteit

Vrouwen nemen toe in mannelijke trekken en mannen nemen toe in vrouwelijke trekken: de ouderlijke imperatief, daling in rol geslachtshormonen en leeftijdsgebonden vereisten

Big five persoonlijkheidstrekken

Neuroticisme Extraversie Openheid Vriendelijkheid Gewetensvolheid

Neuroticisme

Hoog: zich zorgen maken, emotioneel en kwetsbaar Laag: rustig, niet emotioneel en kan tegen een stootje

Extraversie

Hoog: actief, houdt van plezier, gepassioneerd Laag: passief, nuchter en emotioneel niet‐reactief

Openheid

Hoog: creatief, origineel, progressief Laag: niet‐creatief, conventioneel, conservatief

Vriendelijkheid

Hoog: genereus, lief, goed van nature Laag: antagonistisch, kritisch, irriteerbaar

Gewetensvolheid

Hoog: werkt hard, goed georganiseerd, ambitieus Laag: lui, niet georganiseerd, zet niet door

Leeftijdstrends in persoonlijkheidstrekken

(Gemiddelde) Neuroticisme, extraversie, openheid: lichte daling van adolescentie naar middelbare leeftijd (Gemiddelde) Vriendelijkheid en gewetensvolheid: stijging In zeer verschillende culturen; vandaar mogelijk genetische basis