economie trap 3

zakgeld

het geld dat je zonder tegenprestatie per week of per maand krijgt van je ouders of verzorgers en dat je vrij mag besteden

giraal geld

geld op een bankrekening

chartaal geld

contant geld

zwart werk

betaald werk waarvan de inkomsten niet opgegeven worden bij de belastingdienst

budgetlijn

geeft alle mogelijke combinaties die iemand met zijn inkomen kan aanschaffen en wordt getekend in een grafiek

nibud

een onafhankelijke stichting die informatie en adviezen geeft over financien aan huishoudens en bedrijven

begroting

een overzicht van alle inkomsten en uitgaven die je verwacht te hebben voor de komende periode

kasboek

hier noteer je een overzicht in van alle uitgaven die je de gedurende periode doet

sluitende begroting

als een begroting in evenwicht is

huishouden

als je alleen of samen met anderen gezamenlijk economische beslissingen neemt

huishoudelijke uitgaven

het geld dat je dagelijks of wekelijks uitgeeft om boodschappen te doen

vaste lasten

regelmatig terugkerende uitgaven die een huishouden als verplichting is aangegaan

reserveren

geld opzij leggen voor grotere uitgaven die een huishouden niet wekelijks of maandelijks doet

sparen

een deel van je inkomen dat je overhoud nadat je al je uitgaven voor consumptie hebt gaan

begroting van een huishouden

bestaat uit een overzicht van alle ontvangsten die in de komende periode te verwachten zijn met een lijst van alle uitgaven die kunnen worden voorzien om te weten of er voldoende geld is voor de komende periode

rijksbegroting

hierin staan de plannen van de regering uitgebreid beschreven in en er staat precies in wat al die plannen gaan kosten en wat de regering aan inkomsten verwacht te ontvangen

miljoenennota

een algemene toelichting op de rijksbegroting

directe belastingen

worden geheven over de inkomens van burgers en bedrijven.

inkomstenbelasting (directe belasting)

burgers betalen inkomstenbelasting over hun inkomen en vermogen

vennootschapsbelasting (directe belasting)

de belasting op de winst van bedrijven

indirecte belastingen

de belastingen op goederen en diensten

belasting op de toegevoegde waarde (btw) (indirecte belasting)

een vast percentage dat word berekend over de door de ondernemer vast gestelde prijs

accijnzen (indirecte belasting)

een belasting op producten waarvan de overheid het gebruik wil afremmen door deze producten duurder te maken.

primair inkomen

krijg je als je een bijdrage levert aan het productieproces

nationaal inkomen

het totale primaire inkomen van een land in een jaar

overdrachtsinkomen

een inkomen dat je krijgt zonder een bijdrage te leveren aan het productieproces

productiefactoren

factoren die productie mogelijk maken

arbeid (productiefactoor)

het werk dat mensen verrichten

kapitaal (productiefactoor)

alle goederen die worden gebruikt om andere goederen te produceren

natuur (productiefactoor)

alles wat niet door de mens is geproduceerd

ondernemerschap (productiefactoor)

het combineren van de productiefactoren in het productieproces

beleggingsrekening

hiermee kunnen mensen hun spaarbedrag omzetten in beleggingen zoals aandelen van bedrijven

collectieve goederen

voorzieningen zoals wegen en straatverlichting, ze kunnen niet aan individuele personen geleverd worden

individuele goederen

tegen betaling van een individuele prijs leverbaar

quasi-collectieve goederen

individuele goederen die de overheid levert

ambtenaren

mensen die in loondienst werken bij de overheid

semi-ambtenaren

mensen in dienst van instellingen of bedrijven die dankzij de overheid kunnen bestaan, omdat de volledige kosten door de overheid worden betaald

collectieve sector

alles wat de overheid doet en regelt in de economie.

particuliere sector

alles in de economie dat niet van de overheid is.

inkomensoverdrachten

hier ontvang je een inkomen zonder een tegenprestatie in te leveren.

omslagstelsel

de mensen die nu werken, betalen voor mensen die nu geld krijgen

kapitaaldekkingsstelsel

hier betalen werkenden premie aan een particuliere verzekeringsmaatschappij of een pensionfonds

progressieve belastingheffing

als iemand meer verdient moet die ook meer belasting betalen