Stoornissen + extra van samenvatting KB

Primaire consequenties CVA

Eenzijdig parese - contralateraal aan laesie

spasticieit/ spastitische parese

■ Een laesie aan de bovenste motorneuronen

■ Verstoort supraspinale inhibitie van reflexen

■ ⟶ netto disinhibitie van spinale reflexen

■ ⟶ overmatige rekreflexen

○ Verlies aan kracht

○ Verlies aan balans

Secundaire consequenties CVA

Contracturen

Non-use (aangeleerd - secundair / compensatie)

Deformiteiten

primaire onderliggende stoornis CP

Spasticiteit

Verstoorde aansturing

secundair onderliggende stoornis CP spieren

Zwakte

Verkorting

Stijfheid

secundair onderliggende stoornis CP botten

deformiteiten

gewrichtsbeperkingen

tertiar onderliggende stoornis CP

compensatie

balansproblemen

primaire stoornis

direct gevolg van de stoornis

secundair stoornis

indirect gevolg / reactie op de primaire stoornis

tertiar stoornis

langetermijns gevolgen op sociaal / maatschappelijk / relationeel vlak

consequenties polio

Virus infecteert de lagere motorneuronen: Alpha en gamma motoneuronen.

Herstel door de ontwikkeling van ‘giant motor units’: her-innerveren van spiervezels

door overgebleven motorneuronen

post-polio syndroom (PPS)

Post polio progressive muscular atrophy

20-30% van de patiënten met tekenen van paralyse

Spierzwakte

Pijn in spieren en gewrichten

Vermoeidheid

Ademhalingsproblemen

⟶ oorzaak ‘giant motor unit burn out’

consequenties polio en PSS op het lopen

Spierzwakte

Contracturen

Pijn

Verlies van balans

Vermoeidheid

Compensatoir looppatroon —> Kan leiden tot deformiteiten

consequenties artrose

pijn

verminderde gewrichtsfunctie

artofie en peesinfecties

Inverted pendulum model

het model van het gaan. Waarbij het standbeen een … … is, met de CoM dat rondom de voet zwaait en het zwaaibeen een … is waarbij de voet om de CoM zwaait. Met een klein beetje initial energy kan deze … ver komen.

spatiotemporele parameters

staplengte

staptijd

cadans (stappen/min)

snelheid —> staplengte / staptijd

temporele parameters

basiseenheid —> schredetijd (cadans)

Een schrede duurt van voetcontact van de ene voet tot het volgende voetcontact van dezelfde voet.

Vaak zie je dat die genormaliseerd is in de tijd (van 0-100%), zo kan je de ene schrede

vergelijken met de andere schrede.

opvangen van gewicht

initial contact

loading response

een ledemaat support

mid stance

terminal stance

pre swing

voortgang van ledematen

initial swing

mid swing

terminal swing

meten spatiotemporele parameters

stopwatch

voetdruksensoren / krachtenplatform

accelerometers/inertial measurement units (IMUs)

referentiewaarde comfortabele loopsnelheid

man: 1.3-1.6 m/s of 4.7-5.7 km/u

vrouw: 1.2-1.5 m/s of 4.3-5.4 km/u

referentiewaarde candans

man: 110 - 115

vrouw: 115 - 120

referentiewaarde schredelengte

man: 1.4-1.6

vrouw: 1.3-1.5

intern moment

geleverd door de spieren IN het lichaam, tegen overgesteld van externe moment

externe moment

moment van de grondreactiekracht

isometrisch = 0, concentrisch > 0, excentrisch <0

power

neurale stoornissen

spasticiteit

selectieve controle

zwakte (parese)

skeletaal stoornissen

botdeformiteiten

gewrichtscontractuur

musculaire stoornissen

zwakte (atrofie)

spiercontractuur

spasticiteit

Een stoornis in de motoriek

Waarbij er een snelheids-afhankelijke toename is van de rekreflex

Onderdeel van een bovenste motorneuron syndroom

Gevolg van supraspinale disinhibitie

selectieve controle

Onvermogen om spieren gecontroleerd, onafhankelijk van elkaar aan te sturen

Flexie synergie: alle flexoren actief

Extensie synergie: alle extensoren actief

zwakte

parese

spieratrofie

parese

Onvolledige verlamming van spieren

Gevolg van neurologische storingen in de bovenste of onderste motorische neuronen

spieratrofie

Afname van de spiermassa

Door spier- of zenuw-aandoening, gebrek aan beweging, rolstoelgebruik of immobiliteit

spiercontractuur

Verkorting van spier of peer ⟶ leidt tot verminderde range of motion

Gevolg van onvoldoende beweging (en dus onvoldoende rek op de spier

Secundair aan spasticiteit?

Pathofysiologie kan verschillen —>

• Minder sarcomeren in serie, Stijvere vezels

• Stijver bindweefsel

• Kortere peeslengte

• Stijver peesweefsel

skeletale deformiteiten

Rotatie afwijkingen

• Dijbeen: femorale anteversie —> Inwaarts draaien van de kop van het femur —> Zorg voor naar binnen draaien van de voet

• Scheenbeen: tibia torsie —> Naar binnen of buiten gedraaide tibia —> Gemeten a.h.v. dij-voet ho

hele indirecte relatie

wat voor soort relatie is er tussen kracht en EMG (er is altijd een tussenfactor tussen de twee)

1. elektrode locatie t.o.v motor eindplaat en vezelrichting

2. afstand van elektrode t.o.v actieve motor units (belangrijkst)

3. inter-elektrodenafstand

4. huid impedantie —> weerstand van de huid

5. overspraak —> komt het signaal van de juiste spier

EMG hangt af van

activatie dynamica

contractie dynamica

EMG amplitude en kracht worden beinvloed door

EMG

Semi-kwantitatief

Kan activiteit van individuele oppervlakkige spieren zichtbaar maken

Kan onderscheid maken tussen actieve en passieve krachten

Gevoelig voor ruis, artefacten en overspraak

inverse dynamica

Kwantitatief

Kan alleen netto effect van alle spieren (en andere structuren rondom het gewricht)

zichtbaar maken

Kan geen onderscheid maken tussen actieve en passieve krachten

Gevoelig voor ruis en fouten in kinematische en kinetische data

2D

3 vrijheidsgraden (DoF)

1 rotatie

2 markers nodig

3D

6 vrijheidsgraden (DoF)

3 rotaties

3 markers nodig

vrijheidsgraden

aantal dimensies/richtingen waarin een gewricht kan bewegen

vast gewricht

0 vrijheidsgraden

scharnier gewricht

1 vrijheidsgraad

kogel gewricht

3 vrijheidsgraden en 3 rotaties

vrij gewricht

6 vrijheidsgraden, 3 rotaties en 2 translaties (niet in de mens)

anatomische markers

Markers geplaatst op de botpunten en op specifiek bepaalde punten

eenvoudig, minder nauwkeurig

cluster markers

3 (of meer) willekeurige markers per segment

Zichtbaarheid markers beter

Meer vrijheidsgraden

Tijdsintensiever

conventional gait model (plug-in-gait)

Meest gebruikt wereldwijd voor klinische gangbeeldanalyse (GBA)

●Heup gemodelleerd als bol (3DOF)

●Knie gemodelleerd als bol (3DOF)

●Enkel gemodelleerd als bol (3DOF)

●Markers op gewrichtscentra en op stokjes op laterale zijde onder en bovenbeen

●Voet vereenvoudigd tot lijn segmen

human body model (HBM, GRAIL)

●Heup gemodelleerd als bol (3DOF)

●Knie gemodelleerd als scharnier (1DOF)

●Enkel gemodelleerd als twee scharnieren (2DOF)

●Mogelijkheid voor real-time analyse

●Mogelijkheid voor real-time schatten spieractiviteit

CAST model / calibrated anatomical system technique

●Veel gebruikt in wetenschappelijk onderzoek en biomechanica

●Clusters van minimaal 3 markers op segment

●Vooral bepalen van de positie van anatomische landmarks tov clusters

●Per gewricht 6 DOF (geen constraints) (3 rotaties + 3 translaties)

sneller (v)

sterker (F)

effect van meer vermogen (power)

geen kniestrekking in terminal swing

contractuur of spasticiteit van hamstrings

contractuur of spasticiteit van gastrocnemius

flexiesynergie

niet genoeg energie in zwaai

• zwakte heupflexoren

• zwakke afzet/kuitspieren

afgenomen heupextensie in terminal swing

contractuur of sapsticiteit in rectus femoris

spiercontractuur heupflexoren

gewrichtscontractuur

compensatie —> pelvic retractie

toegenome knieflexie in standfase

zwakte kuitspieren (soleus, gastrocnemius)

contractuur hamstrings

gastrocnemius spasticiteit

extensiesynergie

toegenomen enkel plantairflexie in zwaai

zwakte tibialis anterior

contractuur gastrocnemius/soleus

spasticiteit gastrocnemius/soleus

extensie synergie in terminal swing

toegenomen enkel plantairflexie in standfase

gastrocnemius spasticiteit

soleus spasticiteit

extensie synergie

vaulting als compensatie

toegenomen enkel dorsaalflexie in standfase

zwakte kuitspieren

synergetische aansturing

te lange achillespees

gevolg van knie flexie contractuur

toegenomen endorotatie in de heup

botdeformiteit femorale anteversie

spasticiteit endorotatoren of contractuur endorotatoren

zwakte exorotatoren

afgenomen knieflexie initial swing

spasticiteit rectus femoris

zwakte heup extensoren

zwakte kuitspieren

gaan thermodynamica

1e wet van thermodynamica:

• Verandering interne energie = mechanische arbeid (W) + warmte (Q)

in mensen: energie ‘verbranding’ eten = mechanische arbeid (bewegen) + warmte (zweet)

economie

De hoeveelheid metabole energie die je per afgelegde afstand verbruikt tijdens het lopen (J/kg/m)

12 maanden en met hersen ontwikkeling

welke leeftijd beginnen mensen te lopen en wat zet zorgt ervoor dat we überhaupt aupt in staat zijn om te lopen

herstel van mechanische energie

● There is an optimal speed (around 4-5 km/h)

● Here we recover the majority of energy by the pendulum mechanism (70-75%)

afwijkingen looppatroon cerebrale parese (CP)

Verkorte kuitspieren ⟶ lopen op de teen + gebogen knie

• Gastrocnemius

Anteflexie van heup

zwakke tibialis anterior