ap

hamon

suliranin o sitwasyon na nangangailangan ng solusyon o pagtugon

pangkasarian

ito'y tumutukoy sa mga isyu pangyayari na may kinalaman sa diskriminasyon kaharasan at kawalan ng pantay na uportunidad batay sa kasarian

kontemporaryong isyu

mga kasalukuyang suliranin o usapin na may epekto sa lipunan

kontemporaryo

tumutukoy sa mga bagay o pangyayaring nagaganap sa kasalukuyang panahon

isyu

mahalagang paksa o suliraning pinag-uusapan sa lipunan

mga apat na kinakaharap ng isyu at hamong panlipunan

pangkapaligiran, pang ekonomiya, pangkasarian, pagkamakabayan

pangkapaligiran

ito'y tumutukoy sa mga isyu pangyayari na may kinalaman sa kapaligiran

pagkamakabayan

ito ay tumutukoy sa mga isyu pangyayari na may epekto sa damdaming makabansa ng mga mamamayan

pang ekonomiya

ito ang mga isyu pangyayari na may kinalaman sa kabuhayan negosyo at pangkalahatang pang-unlad

likas na yaman

mga yaman na nagmumula sa kalikasan tulad ng lupa, tubig, kagubatan at mineral

mga bagay o pangyayaring ginawa o dulo ng gawain ng tao

man made

over mining

sobrang pagkuha ng mineral sa lupa na maaaring magdulo ng pinsala sa kapaligiran

man made

mga bagay na nilikha ng tao o pag gumamit ng iba't ibang layunin tulad ng, industriya, transportasyon o agrikultura

mga gusali at imprastruktura, makinarya at kagamitan, fabrika at planta

mga halimbawa ng man made

likas na yaman

mga bagay na matatagpuan sa kalikasan na hindi gawa ng tao

yamang tubig, gubat, lupa, mineral at enerhiya

mga halimbawa ng likas na yaman

yamang tubig

mga ilog, lawa, karagatan at talon

yamang dagat tulad ng isda perlas at seaweed

yamang mineral

ginto, pilak, tanso at bakal

carbon, natural gas at langis

yamang gubat

mga punong kahoy

mga halamang gamot at prutas mula sa kagubatan

mga hayop tulad ng usa, baboy ramo

solar power

enerhiya mula sa araw

wond power

yamang enerhiya sa hangin

hydroelectric power

yamang enerhiya sa tubig

geothermal

energy mula sa init ng ilalim ng lupa

illegal logging

ay ang pag-aabuso sa pagputol ng mga punong kahoy sa mga protektadong kagubatan

over mining

ang labis na pagmimina sa isang lugar o isa-isang mapagkukunan ng mineral

deforestation

proseso ng pagkakalbo ng kagubatan sa pamamagitan ng pagputol pagsunog o pagsira ng mga puno

forest degradation

proseso kung saan ang isang kagubatan ay unti-unting nawawalan ng natural na kapasidad na magbigay ng mahalagang serbisyo at produkto

illegal fishing

tumutukoy sa mga gawi na pangingisda na labag sa batas

illicit wildlife trade

ay ang ilegal na kalakalan ng mga ligaw na hayop at halaman, n kabilang ang kanilang mga bahagi at produkto

man made the yaman

ang banaue rice terraces ay isang

likas na yaman

ang tubbataha reef natural park ay isang

climate change

pang matagalang pagbabago sa temperatura at panahon ng daigdig

greenhouse gases

mga gas at sa atmosphera na nagkukulong ng init at nagdudulot ng pag-init ng mundo

global warming

patuloy na pagtaas ng temperatura ng mundo dahil sa pagdami ng greenhouse gases

natural or anthropogenic

mga sanhi ng climate change

greenhouse gases at deforestation

mga sanhi ng anthropogenic

carbon monoxide at carbon dioxide

mula sa pagsunog ng fossil fuel stored ng langis, coal at natural gas industriya transportasyon at mga planta ng kuryente

methane

mula sa natural na proseso sa kapaligiran taon ng mga nabubulok na bagay tulad ng mga basura dumi ng hayop at dami ng palay

nitrous oxide

mula sa paggamit ng mga pataba sa agrikultura at iba pang prosesong industriyal