MOD1 HC4

specificiteit

1 b/t-cel = 1 receptor heel groot repetoir

waar ontwikkelen

b en t in beenmerg t daarna naar thymus voor genenherschikking en training

b en t voor welk type pathogeen

b bij extracellulair t bij intracellulair

wat gebeurt er bij infectie

vooraf al groot repetoir alleen juiste lymfocyten geactiveerd -> profileren + differentieren tot effectorcellen = klonale selectie

klonale selectie principe

• groot repetoire
• lymfocyt met juiste specificiteit uitgebreid

BCR

= membraangebonden immunoglobuline als B cel plasmacel wordt: als antilichaam uitgescheiden

onderdelen BCR

zware ketens lichte ketens (kappa of lambda) alleen uiteinde variabel

hoe kan b cel zo veel variatie hebben, ondanks beperkte genen

VJD gen-segmenten lichte ketens: komen van VJ genen zware ketens: komen van VJD genen somatische recombinatie: willekeurig samenvoegen, onafhankelijk voor de lichte en zware ketens junctional diversity: nucleotiden erbij of eraf bij gensegmenten samenvoegen

in welke cellen wat

somatische recombinatie: b en t cel junctional diversitie: b en t cel B: 2 bindingsplaatsen, T: 1 bindingsplaats

alternatieve splicing

vanuit gen kan BCR en immunoglobuline gevormd worden uiteinde hetzelfde, achterkant bepaalt immunoglobuline of BCR

onderdelen T cel receptor

alfa en beta keten

verschillen TCR tov BCR

TCR kan niet worden uitgescheiden kan vrij antigeen niet direct herkennen, alleen als peptide aan MHC (afgebroken tot kleinere peptiden): MHC rectrictie

somatische recombinatie t cellen

alfa keten: VJ beta keten: VJD

TREC's

bij herschikking TCR-genen stukken DNA verwijderd -> circulair -> TRECS te laag -> te weinig vorming van nieuwe t-cellen -> mogelijk SCID

SCID

primaire (dus genetische) immunodeficiëntie geen functionele T-cellen, soms ook geen B of NK ernstige infecties, levensbedreigend

hielprik

TREC's meten mbv PCR = SCID screening

behandeling SCID

hematopoetische stamceltransplantatie

HLA

MHC wordt bij mensen ook HLA genoemd op chromosoom 6

MHC klassen

MHC-1: herkend door CD8 van Tcytotoxisch MHC-2: herkend door CD4 van Th alleen geactiveerd als juiste peptide en juiste MHC-molecuul

wat gebeurt er in thymus

genen herschikking selectie T cellen

selectie T cellen

death by neglect: onvoldoende binding aan lichaamseigen MHC positieve selectie: wel MHC binden: MHC-restricted negatieve selectie: te sterk op lichaamseigen peptide

centrale tolerantie

T cel selectie mbv positieve en negatieve selectie

AIRE

auto immuun regulator eiwit
zorgt ervoor dat epitheel in medulla thymus weefselspecifieke antigenen tot expressie brengen -> klonale deletie T cellen

tekort AIRE

klonale deletie verstoord -> meer auto reactieve T cellen

hoe groot is diversiteit

BCR: 10^13
TCR: 10^18

germinal centers

lymfoide weefsels waar B cellen verder ontwikkelen na activatie
hier somatische hypermutatie en selectie

somatische hypermutatie

extra mutaties -> verschillende affiniteiten voor hetzelfde antigen
is dus al geactiveerd voor bepaald antigen, nu affiniteit verbeteren
die met beste affiniteit: affiniteitsmaturatie

affiniteitsmaturatie

overleven en verder profileren
hierdoor tijdens respons steeds betere affiniteit voor antigen

secundaire lymfoide organen

lymfeknopen
milt
MALT

somatische hypermutatie en affiniteitsmaturatie

alleen bij b cellen: antilichamen

primaire adaptieve immuunrespons

1e keer bij dit pathogeen: duurt nog lang
geheugencellen gevormd

secundaire immuunrespons

sneller, krachtiger, hogere affiniteit antilichamen
-> vaccinatie