Modeli predškolskog vaspitanja i obrazovanja (Model A i Model B)

Flashcards covering the key concepts of Model A (open system) and Model B (structured system) in Serbian preschool education, including the roles of educators, types of motivation, and developmental goals.

Model A

Otvoreni sistem vaspitanja koji podrazumeva otvorenost predškolske ustanove prema spolja i prema unutra, zasnovan na holizmu, autonomiji i unutrašnjoj motivaciji.

Holizam (celovitost pristupa)

Ključna ideja Modela A prema kojoj se dete, čovek i obrazovna ustanova posmatraju kao otvoreni i celoviti sistemi.

Učenje kao aktivna konstrukcija

Proces u kojem dete ne usvaja gotova znanja, već samostalno gradi i rekonstruiše znanje na osnovu sopstvenih akcija i istraživanja.

Unutrašnja motivacija

Osnov učenja na ranim uzrastima pokretan radoznalošću, igrom, ljubavlju i avanturom, a ne strahom, nagradama ili pohvalama.

Individualizacija rada

Pristup u kojem vaspitač radi sa svakim detetom individualno kroz interakciju sličnu mentorstvu, što povećava efikasnost učenja i angažuje lične procese.

Uloga vaspitača kao 'kormilara'

Posrednička i pomagačka uloga u kojoj vaspitač prati, prepoznaje i otkriva dečja interesovanja i potrebe, stvarajući fleksibilne situacije za učenje.

Model B

Strukturirani tip programa koji se zasniva na unapred definisanim vaspitno-obrazovnim ciljevima, sadržajima rada i planiranim aktivnostima usmerenim na razvoj deteta.

Principi sistematičnosti i postupnosti

Pedagoški principi Modela B koji podrazumevaju planirano i postepeno napredovanje deteta kroz organizovane aktivnosti.

Oblasti vaspitno-obrazovnog rada u Modelu B

Obuhvataju razvoj govora i komunikacije, matematičke pojmove, upoznavanje okoline, likovno, muzičko i fizičko vaspitanje.

Pripremni predškolski program

Deo vaspitno-obrazovnog rada sa naglaskom na grafomotorici, početnom čitanju i pisanju, matematičkim operacijama i socijalizaciji radi pripreme za školu.

Evaluacija

Konstantno praćenje i vrednovanje postupaka i postignuća deteta, čiji se rezultati saopštavaju detetu i roditeljima.

Koncepcija detinjstva

Osnovna ideja programa koja određuje kako se dete posmatra, pri čemu se naglašava prirodna potreba deteta da razume sebe i svet putem igre.

Sredina za učenje

Okruženje bogato podsticajima koje treba da liči na dom, omogućava slobodu kretanja, socijalne interakcije i angažuje različita čula.

Interaktivan način razvijanja programa

Koncept gde program ne postoji unapred zadat, već nastaje u živoj interakciji vaspitača sa decom i realnim životnim situacijama.