İlk Türk İslam Devletleri Kültür ve Medeniyeti

İlk Türk-İslam devletlerinde hükümdar için kullanılan unvanlar nelerdir?

Han, hakan, padişah, sultan, melik ve emir

İlk Türk-İslam devletlerinde hükümdarlık sembollerinden biri nedir?

Kılıç ve yay

İlk Türk-İslam devletlerinde otağ neyin sembolüdür?

Hükümdarlığın

İlk Türk-İslam devletlerinde nevbet nedir?

Hükümdar adına belirli zamanlarda çalınan davuldur

İlk Türk-İslam devletlerinde hilat nedir?

Hükümdar tarafından verilen şeref elbisesidir

İlk Türk-İslam devletlerinde çetr nedir?

Hükümdarın başı üzerinde tutulan hükümdarlık şemsiyesidir

İlk Türk-İslam devletlerinde tiraz nedir?

Hükümdarın adının veya unvanının işlendiği özel elbisedir

İlk Türk-İslam devletlerinde hutbe okutmak neyi gösterir?

Hükümdarın bağımsızlığını

İlk Türk-İslam devletlerinde hükümdar adına para bastırmaya ne ad verilir?

Sikke kestirmek

İlk Türk-İslam devletlerinde para bastırmak neyin göstergesidir?

Bağımsızlık ve egemenliğin

İlk Türk-İslam devletlerinde taht neyin sembolüdür?

Hükümdarlığın

İlk Türk-İslam devletlerinde mühür neyin sembolüdür?

Hükümdarın resmî yetkisinin

İlk Türk-İslam devletlerinde hükümdarın sarayına ne ad verilirdi?

Dergâh veya bârgâh

İlk Türk-İslam devletlerinde hükümdarın temel görevi nedir?

Devleti yönetmek, adaleti sağlamak ve halkı korumak

İlk Türk-İslam devletlerinde hükümdarın yetkisinin kaynağı nedir?

Kut anlayışı ve İslami meşruiyet

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın halifeden unvan alması neyi sağlamıştır?

Dinî meşruiyet

Abbasi halifesi tarafından Tuğrul Bey’e verilen unvan nedir?

Doğunun ve Batının Sultanı

Büyük Selçuklularda hükümdarın erkek çocuklarına ne ad verilirdi?

Melik

Büyük Selçuklularda hükümdar çocuklarının eğitiminden sorumlu kişiye ne ad verilirdi?

Atabey

Atabeyin görevi nedir?

Melikleri devlet yönetimi ve askerlik alanında yetiştirmek

Atabeylerin zamanla bağımsız devlet kurmaları hangi soruna yol açmıştır?

Merkezî otoritenin zayıflamasına

Türk-İslam devletlerinde şehzadelerin yönetmesi için gönderildiği yerlere ne ad verilirdi?

Eyalet veya vilayet

Türk-İslam devletlerinde hanedan üyelerinin yönetimde görev alması neyin devam ettiğini gösterir?

Eski Türk devlet geleneğinin

Türk-İslam devletlerinde saray görevlilerinin başında kim bulunurdu?

Hacibü’l-hüccab

Hacibü’l-hüccabın görevi nedir?

Saray görevlilerini yönetmek ve hükümdarla görüşmeleri düzenlemek

Hacibin görevi nedir?

Hükümdar ile devlet adamları ve halk arasındaki görüşmeleri düzenlemek

Emir-i hâcib kimdir?

Saray teşkilatının önemli yöneticilerinden biridir

Saray görevlilerinden hâcibin görevlerinden biri nedir?

Elçileri kabul etmek ve divan görüşmelerini düzenlemek

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın av işlerinden sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Emir-i şikâr

Emir-i şikârın görevi nedir?

Hükümdarın av işlerini düzenlemek

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın içeceklerinden sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Şerabdar

Şerabdarın görevi nedir?

Hükümdarın içeceklerini hazırlamak ve sunmak

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın sofrasından sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Çaşnigir

Çaşnigirin görevi nedir?

Hükümdarın yemeklerini kontrol etmek ve tatmak

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın kıyafetlerinden sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Camedar

Camedarın görevi nedir?

Hükümdarın kıyafetleriyle ilgilenmek

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın silahlarından sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Emir-i silah

Emir-i silahın görevi nedir?

Hükümdarın silahlarını korumak

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın bayraklarından sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Emir-i alem

Emir-i alemin görevi nedir?

Hükümdarın bayrak ve sancaklarını taşımak

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın atlarından sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Emir-i ahur

Emir-i ahurun görevi nedir?

Sarayın ve hükümdarın atlarıyla ilgilenmek

Türk-İslam devletlerinde saray mutfağından sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Emir-i çaşnigir

Türk-İslam devletlerinde saray muhafızlarına ne ad verilirdi?

Gulam

Türk-İslam devletlerinde saray askerlerinin başına ne ad verilirdi?

Emir-i candar

Candarın görevi nedir?

Hükümdarı ve sarayı korumak

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın kapısını koruyan görevliye ne ad verilirdi?

Kapıcı

Türk-İslam devletlerinde sarayın güvenliğinden sorumlu görevli kimdir?

Candar

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın özel eşyalarından sorumlu görevliye ne ad verilirdi?

Hazine görevlileri

Türk-İslam devletlerinde devlet işlerinin görüşüldüğü kurula ne ad verilirdi?

Divan

Karahanlılarda devlet meclisine ne ad verilirdi?

Meclis-i Âli

Gaznelilerde divana verilen adlardan biri nedir?

Divan-ı Vezaret

Büyük Selçuklularda en yüksek yönetim organı hangisidir?

Divan-ı Saltanat

Divan-ı Saltanatın diğer adı nedir?

Divan-ı Âlâ

Divan-ı Saltanata kim başkanlık ederdi?

Vezir

Hükümdar divana katıldığında divana kim başkanlık ederdi?

Hükümdar

Divan-ı Saltanatın görevi nedir?

Devletin genel yönetim işlerini görüşmek

Büyük Selçuklularda vezirin başkanlık ettiği ana divan hangisidir?

Divan-ı Saltanat

Divan-ı İnşa neyle ilgilenirdi?

Devletin iç ve dış yazışmalarıyla

Divan-ı İnşanın başındaki görevliye ne ad verilirdi?

Tuğrai

Tuğrainin görevi nedir?

Devletin resmî yazışmalarını hazırlamak ve hükümdarın tuğrasını çekmek

Divan-ı İstifa neyle ilgilenirdi?

Maliye ve devlet gelir-gider işleriyle

Divan-ı İstifanın başındaki görevliye ne ad verilirdi?

Müstevfi

Müstevfinin görevi nedir?

Devletin mali işlerini yürütmek

Divan-ı Arz neyle ilgilenirdi?

Ordu ve askerî işlerle

Divan-ı Arzın başındaki görevliye ne ad verilirdi?

Arız

Arızın görevi nedir?

Ordunun ihtiyaçlarını, maaşlarını ve teçhizatını düzenlemek

Divan-ı İşraf neyle ilgilenirdi?

Devlet kurumlarının denetlenmesiyle

Divan-ı İşrafın başındaki görevliye ne ad verilirdi?

Müşrif

Müşrifin görevi nedir?

Devlet kurumlarını ve mali işleri denetlemek

Divan-ı Mezalim neyle ilgilenirdi?

Halkın devlet görevlileri hakkındaki şikâyetleriyle

Divan-ı Mezalim’e kim başkanlık ederdi?

Hükümdar

Divan-ı Mezalim’in görevi nedir?

Devlet görevlilerinin haksızlıklarına karşı halkın şikâyetlerini incelemek

Divan-ı Mezalim hangi hukuk alanına örnek gösterilebilir?

Yüksek idari yargıya

Türk-İslam devletlerinde posta ve haberleşme teşkilatına ne ad verilirdi?

Berid

Berid teşkilatının görevi nedir?

Devlet içindeki haberleşmeyi sağlamak ve bölgeleri denetlemek

Türk-İslam devletlerinde istihbarat işlerini yürüten teşkilatlardan biri hangisidir?

Berid teşkilatı

Türk-İslam devletlerinde devlet görevlilerinden amidin görevi nedir?

Sivil yönetim işlerini yürütmek

Amilin görevi nedir?

Vergileri toplamak

Karahanlılarda vezire ne ad verilirdi?

Yuğruş

Gaznelilerde vezire ne ad verilirdi?

Hâce

Hâcibin devlet yönetimindeki görevi nedir?

Hükümdarla görüşmeleri ve saray düzenini sağlamak

Melik kimdir?

Hükümdarın oğludur

Atabey kimdir?

Meliklerin yetiştirilmesinden sorumlu deneyimli devlet adamıdır

Şıhne kimdir?

Şehirlerin askerî ve güvenlik işlerinden sorumlu görevli

Muhtesib kimdir?

Çarşı ve pazarları denetleyen görevli

Muhtesibin görevleri nelerdir?

Fiyatları, ölçü ve tartıları, esnafı ve genel ahlak kurallarını denetlemek

Kadı kimdir?

Şer’i davalara bakan hâkimdir

Kadıların başındaki en yüksek görevliye ne ad verilirdi?

Kadı’l-kudat

Kadı’l-kudatın görevi nedir?

Kadıları yönetmek ve şer’i yargının başında bulunmak

Emir-i dâdın görevi nedir?

Halkın şikâyetleri ve örfi hukuk davalarıyla ilgilenmek

Emir-i dâd hangi hukuk alanında görev yapardı?

Örfi hukuk alanında

Türk-İslam devletlerinde hükümdarın olmadığı zaman divana kim başkanlık edebilirdi?

Vezir

İlk Türk-İslam devletlerinde hukukun iki temel bölümü nelerdir?

Örfi hukuk ve şer’i hukuk

Örfi hukukun kaynağı nedir?

Töre, gelenekler ve hükümdarın koyduğu kurallar

Şer’i hukukun kaynağı nedir?

Kur’an, sünnet, icma ve kıyas