VZC1b: Theorie wondzorg

Flashcards over wondzorg, inclusief incontinentiegeassocieerde dermatitis (IAD) en intertrigineuze dermatitis.

Wat is een synoniem voor incontinentiegeassocieerde dermatitis?

Vochtletsel of perineale dermatitis of luierdematitis

Wat gebeurt er met de corneocyten in de hoornlaag bij IAD?

Ze zwellen op.

Wat is het effect van urine en faeces op de pH van de huid?

De pH verhoogt.

Wat is het gevolg van een aantasting van de vetzuurlaag van de huid?

Het stratum corneum is niet meer intact en er is risico op bijkomende infectie

Geef de 4 soorten vocht die een vochtletsel kunnen veroorzaken

urine, feces, combinatie en reinigingsmiddelen

Welke stoffen in urine kunnen leiden tot barsten in de huidbarrière?

Ureum en ammoniak.

Welk effect hebbende faeces op de huid?

• lipasen en proteasen (enzymen in feces) hebben schadelijk effect op het stratum corneum

• bacterien in stoelgang kunnen doordringen door beschadigde barrière en kans op infectie

Waarom is dubbele incontinentie een risicofactor voor IAD?

De schadelijke effecten van urine en faeces worden gecombineerd.

Wat is het nadelige effect van sommige reinigingsproducten op de huid?

Negatief effect op het zure milieu van het stratum corneum.

door wrijving kan er ook fysieke irritatie en beschadiging van corneocytenlaag optreden

Wat is het effect van water op corneocyten?

Ze zwellen op, wat leidt tot gemacereerde huid (= gevoeliger voor frictie).

Wat is het belang van dagelijkse inspectie bij IAD?

Noodzakelijk voor classificatie a.d.h.v. GLOBIAD.

Wat is een essentieel criterium voor GLOBIAD categorie 1A?

Aanhoudende roodheid zonder klinische tekenen van infectie.

Hoe kan aanhoudende roodheid zich presenteren bij een donkere huidskleur?

Bleker, donkerder of paars.

Wat zijn bijkomende citeria van categorie 1A?

Afgetekende zones met een verkleurde huid ten

gevolge van eerdere (reeds genezen) huidletsels

– Glimmende huid

– Verweekte huid (maceratie)

– Intacte blaasjes of blaren

– De huid kan gespannen of gezwollen aanvoelen bij

palpatie

– Branderigheid, tintelingen, jeuk of pijn

Wat is maceratie?

Verweekte huid.

Wat zijn essentiële criteria voor GLOBIAD categorie 1B?

Aanhoudende roodheid met klinische tekenen van infectie. → witte schilfering van de huid (schimmelinfectie) of satellietletsels (candida albicans gistinfectie)

Wat zijn de bijkomende criteria bij categorie 1B IAD?

Afgetekende zones met een verkleurde huid ten gevolge

van eerdere (reeds genezen) huidletsels

– Glimmende huid

– Verweekte huid (maceratie)

– Intacte blaasjes of blaren

– De huid kan gespannen of gezwollen aanvoelen bij palpatie

– Branderigheid, tintelingen, jeuk of pijn (zelfde als 1A)

Wat zijn de essentiële criteria voor GLOBIAD categorie 2A?

Ontvelling zonder klinische tekenen van infectie.

→ ontvelling (erosie van huid, kan gevolg zijn van beschadigde/opengekomen blaasjes) + diffuus patroon

Wat wordt bedoeld met een diffuus patroon bij ontvelling?

Verspreide letsels.

Wat zijn bijkomende criteria van categorie 2A?

Aanhoudende roodheid (verschillende tinten roodheid kunnen)

– Afgetekende zones met een verkleurde huid ten gevolge van

eerdere (reeds genezen) huidletsels

– Glimmende huid

– Verweekte huid (maceratie)

– Intacte blaasjes of blaren

– De huid kan gespannen of gezwollen aanvoelen bij palpatie

– Branderigheid, tintelingen, jeuk of pijn

Wat zijn de essentiële criteria voor GLOBIAD categorie 2B?

Ontvelling met klinische tekenen van infectie → een diffuus patroon, ontvelling, witte schilfering/sattelietletsels, wondbeslag, groene verkleuring, overmatig exsudaat, etterige afscheiding

Wat zijn bijkomende criteria bij categorie 2B IAD?

Aanhoudende roodheid (verschillende tinten roodheid kunnen)

– Afgetekende zones met een verkleurde huid ten gevolge van

eerdere (reeds genezen) huidletsels

– Glimmende huid

– Verweekte huid (maceratie)

– Intacte blaasjes of blaren

– De huid kan gespannen of gezwollen aanvoelen bij palpatie

– Branderigheid, tintelingen, jeuk of pijn

Wat zijn risicofactoren voor IAD gerelateerd aan type incontinentie?

type incontinentie, frequentie van episodes van incontinentie, gebruik van occlusiek incontinentiemateriaal, slechte huidconditie, beperkte mobiliteit, obees/huidplooien, medicatie (bvb antibiotica, immunosuppressiva), slechte voedingsstatus

Welke huidcondities verhogen het risico op IAD?

Slechte huidconditie door leeftijd, steroïden of diabetes.

Wat is een protocol voor huidbescherming bij IAD?

Reinigen, beschermen en herstellen.

Waarmee moet men reinigen bij elke wissel van incontinentiemateriaal en waarmee niet?

Niet met zeep, washandje en handdoek, wel met speciale wasdoekjes, olie of pH neutraal reinigingsschuim.

Waarom moet men de huid deppen in plaats van wrijven bij het reinigen?

Om fysieke irritatie en beschadiging van de corneocytenlaag te voorkomen.

Wat is de functie van barrièreproducten bij de bescherming van de huid?

Een barrière vormen tussen het stratum corneum en aanwezig vocht.

Geef voorbeelden van barrièreproducten.

Brava®spray, Cavilon®spray, Cicalfate® lotion of crème, zinkzalf.

Welke medical devices kunnen gebruikt worden bij zeer ernstige acute IAD?

Verblijfskatheter (urine) of opvangsystemen (faeces).

Wat is het doel van hydrateren van de huid bij het herstellen?

Het herstellen van de vetzuurlaag en de pH.

→ dmv cremes bvb Cavilon crème

Wat is de eerste vuistregel bij IAD?

Verwijder irriterende zaken (stoelgang/urine) van de huid en bescherm de huid tegen verdere blootstelling

Wat zijn bijkomende vuistregels bij vochtletsels?

reinig na iedere incontinentie, vermijd kruisinfectie met wegwerpbaar wasmateriaal, inspecteer huidplooien, hydrateer en bescherm de huid

Wat is intertrigo?

Een ontstekingsreactie van de huid in huidplooien.

Wat zijn factoren die intertrigo veroorzaken?

Reactie op vocht, wrijving en verminderde luchtcirculatie.

Waar komt intertrigo typisch voor?

Onder de borsten, buik, lies, scrotum, oksels, nekplooi.

Wat gebeurt er door transpiratievocht en wrijving bij intertrigo?

Aantasting van het stratum corneum => huid wordt gevoeliger voor bacteriele of schimmelinfecties

Welke drie vormen van intertrigineuze dermatitis zijn er?

Droge, nattende en geïnfecteerde intertrigineuze dermatitis.

Wat zijn kenmerken van droge intertrigineuze dermatitis?

Intacte huid, erytheem, glanzend, jeuk, branderig gevoel.

Wat zijn kenmerken van nattende intertrigineuze dermatitis?

Open letsel, felrood nattend letsel, eventueel maceratie, jeuk, branderig gevoel.

Wat zijn kenmerken van geïnfecteerde intertrigineuze dermatitis (schimmelinfectie)?

Pustels, intense jeuk, randschilfering, satelliet-laesies.

Wat zijn kenmerken van geïnfecteerde intertrigineuze dermatitis (bacteriële infectie)?

Felrode huid, pus, korstvorming, onaangename geur.

Welke zorgvragers hebben een hoger risico op intertrigo?

Obese zorgvragers, immobiele zorgvragers, lymfoedeem patiënten, patiënten na aanzienlijk gewichtsverlies, koorts.

Wat is belangrijk bij de dagelijkse huidzorg om intertrigo te voorkomen?

Observatie van huid en plooien, regelmatig wassen en droog deppen, pH neutrale zeep/olie gebruiken, goed spoelen.

Hoe kan overmatig transpireren voorkomen worden?

Koele omgeving, katoenen of ademende kledij.

Hoe kan huid-op-huid contact worden voorkomen?

Ondersteunende kledij, scheurlinnen of non-woven kompressen tussen de huidplooien, katoenen BH en pyjama

Hoe kunnen de huidplooien droog gehouden worden?

Katoenen beddengoed, lokaal barrièreproduct gebruiken (Cavilon spray of Cicalfate).

Wat mag men niet gebruiken ter preventie of behandeling van intertrigo?

Poeders, pasta’s, antimycotische producten (tenzij daadwerkelijke schimmelinfectie).

Wat zijn mogelijke locaties van IAD?

Genitalia, liesplooien, buik, binnenkant dijen, perianaal, bilplooien, billen, achterkant dijen.

Welk pH heeft een gezonde vetzuurlaag van de huid?

Lage pH (4-6).

Wat is IAD?

Incontinentie geassocieerde dermatitis.

Hoe kan men de perianale zone het beste reinigen?

Met een cleanser of doekje met neutrale pH