Geografia konkurs

e gatunków w Europie jest zagrożonych wyginięciem wg IUCN?

Co najmniej 1677 (z ponad 15 000 ocenionych).

Które grupy zwierząt w Europie są najbardziej zagrożone?

Niektóre ssaki, ryby słodkowodne, mięczaki oraz rośliny i zapylacze.

Dlaczego populacja lisa arktycznego w Europie zmalała?

Przez zmiany klimatu i konkurencję z lisem rudym.

Co zagraża norce europejskiej?

Jest wypierana przez norkę amerykańską.

Jaki jest jeden z najrzadszych ssaków morskich na świecie żyjący w Europie?

Foka mniszka śródziemnomorska.

Dlaczego niedźwiedź polarny jest zagrożony?

Głównie przez topnienie lodów w części europejskiej Arktyki.

Co jest główną przyczyną spadku liczebności rysia iberyjskiego?

Niszczenie siedlisk i nielegalne polowania.

Ile gatunków ptaków w Europie jest zagrożonych wyginięciem?

Ok. 10% (czyli ok. 53 z ponad 530 gatunków).

Wymień przykłady zagrożonych ptaków w Europie.

Orlik grubodzioby, gęś mała, drop zwyczajny, raróg sokół.

Które płazy i gady wymieniono jako zagrożone?

Jaszczurka zielona (zanikanie siedlisk) i salamandra korsykańska.

Jaka część gatunków pszczół i motyli w Europie jest zagrożona?

Ok. 1 na 10 gatunków.

aka część europejskich drzew endemicznych jest zagrożona?

Ponad połowa.

Co zagraża kasztanowcowi zwyczajnemu?

Choroby i szkodniki.

Na jaką chorobę cierpi jesion wyniosły?

Na tzw. zamieranie jesionów.

Wymień dwa przykłady rzadkich roślin zielnych z tekstu.

Szafran spiski (górski) i sasanka otwarta (stepowa).

Jakie są główne przyczyny wymierania gatunków w Europie?

Niszczenie siedlisk, zmiany klimatu, zanieczyszczenie, gatunki inwazyjne, nadmierne połowy/polowania.

Jak zmienia się kolor futra lisa arktycznego?

Jest białe zimą i brązowe latem (kamuflaż).

Jakie cechy budowy lisa arktycznego chronią go przed utratą ciepła?

Gęste futro oraz krótsze uszy i łapy (w porównaniu do innych lisów).

Do jakiej kategorii w Czerwonej księdze zaliczono lisa arktycznego?

Do kategorii LC (niższego ryzyka).

Przez co norka europejska została wyparta z większości Europy?

Przez sprowadzoną wizonę amerykańską (norkę amerykańską).

Jaki status ma norka europejska w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt?

Gatunek zanikły na terenie Polski.

Gdzie rodzi młode foka mniszka śródziemnomorska?

W jaskiniach przy plaży.

Do jakiej kategorii zagrożenia (IUCN) należy foka mniszka?

EN (zagrożony) – wcześniej miała status krytyczny (CR).

Gdzie żeruje waleń biskajski od wiosny do jesieni?

W północnym Atlantyku (np. Zatoka Maine, Fundy, wybrzeża Szkocji).

Na ile osobników szacowano populację walenia biskajskiego w 2018 r.?

Na około 409 osobników (z czego mniej niż 250 dojrzałych).

Jaką funkcję pełni gruba warstwa tłuszczu u niedźwiedzia polarnego?

Chroni go przed zimnem.

Jaki kolor mają włosy tworzące sierść niedźwiedzia polarnego?

Są półprzezroczyste (całość wygląda na białą lub kremową).

Jaki kolor skóry ma pod futrem niedźwiedź polarny?

Skóra ma barwę czarną (pomaga pochłaniać ciepło).

Co oznacza łacińska nazwa niedźwiedzia (Ursus maritimus)?

"Niedźwiedź morski".

Gdzie w Polsce gnieździ się orlik grubodzioby?

Głównie na wschodzie kraju (Dolina Biebży).

Jaką strefę ochrony całorocznej tworzy się wokół gniazd orlika?

W promieniu do 200 m od gniazda.

Dlaczego orlik grubodzioby jest rzadki?

Przez osuszanie terenów podmokłych i zmiany w rolnictwie.

Gdzie gnieździ się gęś mała?

W północnej Eurazji (od Skandynawii po rzekę Anadyr).

Kiedy gęś mała pojawia się w Polsce?

Skrajnie rzadko, zazwyczaj jesienią.

Jaki jest status gęsi małej w Polskiej Czerwonej Księdze?

CR (krytycznie zagrożony).

Jaki status ma drop zwyczajny w Polsce?

Uznany za gatunek wymarły regionalnie (RE).

Kiedy odnotowano ostatni lęg dropia w Polsce?

W 1986 roku w województwie zachodniopomorskim.

Jaki jest obecny status zagrożenia dropia wg IUCN (od 2023 r.)?

EN (zagrożony wyginięciem).

Wymień główne przyczyny wyginięcia dropia.

Mechanizacja i chemizacja rolnictwa, budowa sieci energetycznych oraz dawne polowania.

Czym jest salamandra korsykańska?

To endemit Korsyki (występuje tylko tam).

Na jakich wysokościach najczęściej żyje salamandra korsykańska?

Od 500 do 1300 m n.p.m.

Co najbardziej zagraża salamandrze korsykańskiej?

Utrata siedlisk leśnych oraz zanieczyszczenia z rolnictwa i ścieków.

Do jakiej innej salamandry jest upodobniona z wyglądu?

Do salamandry plamistej.

Jak nazywa się największa europejska jaszczurka obdarzona kończynami?

Jaszczurka zielona (Lacerta viridis).

Jaki trend wykazuje liczebność jaszczurki zielonej wg IUCN?

Liczebność populacji spada.

Co zagraża pszczole miodnej ze strony dzikich pszczół?

Konkurencja o zasoby pokarmowe oraz przenoszone choroby.

Dlaczego pszczoła afrykańska potęguje zagrożenie?

Jest znana z wyjątkowej agresywności.

Gdzie rozwijają się larwy motyla modraszka ariona?

W mrowiskach mrówek wścieklic (żywią się ich larwami i jajami).

Jaką ochroną objęty jest modraszek arion w Polsce?

Ochroną ścisłą (zgodnie z rozporządzeniem z 2014 r.).

Gdzie w Polsce najliczniej występuje jarząb brekinia?

W zachodniej połowie kraju, głównie na niżu.

Do jakiej kategorii na polskiej czerwonej liście należy jarząb brekinia?

NT (bliski zagrożenia).

Skąd pochodzi kasztanowiec pospolity?

Z Półwyspu Bałkańskiego (dziko rośnie tam bardzo nielicznie).

Jaki owad jest jednym z głównych zagrożeń dla kasztanowców?

Szrotówek kasztanowcowiaczek.

Jaki status ma kasztanowiec w Albanii?

CR (krytycznie zagrożony).

Jak nazywa się choroba atakująca jesion wyniosły?

Zamieranie jesionu wyniosłego (wywołuje ją patogen Hymenoscyphus fraxineus).

Ile metrów mierzył najwyższy jesion w Białowieskim Parku Narodowym?

45,2 m (najwyższe rodzime drzewo liściaste w Polsce).

Gdzie w Polsce najliczniej występuje szafran spiski?

W Tatrach i na Wzniesieniu Gubałowskim.

Jakie są inne nazwy szafranu spiskiego?

Krokus spiski, regiel, kieluch, fijałek, tulipanek.

Jak długo żyją jesiony wyniosłe?

Przeważnie 200–300 lat, ale rekordowe osobniki dożywają ponad 400 lat.

Co paradoksalnie zagraża krokusowi spiskiemu w parkach narodowych?

Zaprzestanie koszenia i wypasu hal (zarastanie polan wyższą roślinnością).

Gdzie w Polsce występuje sasanka otwarta?

Na niżu i w pasie wyżyn.

Do jakiej kategorii zagrożenia należy sasanka otwarta wg polskiej czerwonej księgi z 2014 r.?

EN (zagrożony).

Co najbardziej zagraża sasance otwartej?

Zaorywanie muraw, zrywanie kwiatów i przesadzanie roślin do ogrodów.

Gdzie występuje wilk iberyjski?

W północno-zachodniej części Hiszpanii i północno-wschodniej Portugalii.

Za co uznano wilki iberyjskie w Hiszpanii w latach 1950–1960?

Oficjalnie uznano je za szkodniki.

Ile mniej więcej wilków iberyjskich żyje obecnie w Hiszpanii i Portugalii?

Ok. 2000 w Hiszpanii i ok. 400 w Portugalii.

Co jest głównym powodem ochrony krokusa spiskiego poprzez wypas kulturowy?

Zapobieganie zagłuszaniu krokusa przez roślinność trawiastą.

Jak zmienił się status rysia iberyjskiego w 2024 roku wg IUCN?

Został zmieniony na narażony (VU) dzięki wzrostowi liczebności.

Ile populacji rysia iberyjskiego istnieje obecnie?

14 populacji (13 w Hiszpanii i 1 w Portugalii).

Na ile oszacowano łączną liczbę osobników rysia iberyjskiego w raporcie z 2022 roku?

Na ponad 2 tysiące (w tym 648 osobników dorosłych).

Co jest głównym powodem uznania raroga sokoła za gatunek zagrożony (EN)?

Gwałtowny spadek światowej populacji (o blisko 45% w latach 2002–2015).

Wymień dwa czynniki zagrażające rarogowi sokołowi.

Odławianie młodych ptaków (dla sokolnictwa) oraz degradacja siedlisk.

Co oznacza skrót EX w klasyfikacji IUCN?

Extinct – gatunek wymarły (zanikły).

Jaka kategoria (skrót) oznacza gatunek krytycznie zagrożony?

CR (Critically Endangered).

Czym charakteryzuje się kategoria VU (Vulnerable)?

Gatunki wysokiego ryzyka, narażone na wyginięcie przez spadek populacji.