واژه‌نامه جامع تحلیلگر مالی خبره (CFA)

مجموعه‌ای از واژگان کلیدی و تعاریف مفاهیم مالی، آماری و اقتصادی بر اساس سرفصل‌های آزمون CFA به زبان فارسی.

Bond (اوراق قرضه)

قرارداد بین ناشر و دارندگان اوراق قرضه.

Consolidation (تثبیت قیمت)

حرکت قیمت یک سهم در یک محدوده مشخص از سطوح معاملاتی برای دوره‌ای از زمان؛ قیمت بین سطح حمایتی و مقاومتی تثبیت می‌شود.

Contraction (انقباض)

دوره‌ای از چرخه تجاری پس از نقطه اوج و قبل از حضیض که اغلب رکود نامیده می‌شود.

Cost of capital (هزینه سرمایه)

هزینه تأمین مالی برای یک شرکت؛ نرخ بازدهی که تأمین‌کنندگان سرمایه به عنوان پاداش مشارکت خود مطالبه می‌کنند.

Covenants (تعهدات)

شرایط و ضوابط قراردادهای وام که ناشر ملزم به رعایت آن‌ها است.

Deciles (دهک‌ها)

چندک‌هایی که یک توزیع را به $10$ قسمت مساوی تقسیم می‌کنند.

Delta (دلتا)

حساسیت قیمت یک ابزار مشتقه نسبت به تغییری کوچک در ارزش دارایی پایه.

Depreciation (استهلاک)

فرآیند تخصیص سیستماتیک هزینه دارایی‌های بلندمدت (مشهود) به دوره‌هایی که انتظار می‌رود دارایی مزایای اقتصادی ارائه دهد.

Dispersion (پراکندگی)

تغییرپذیری یک جامعه یا نمونه از مشاهدات در اطراف گرایش مرکزی.

Dividend (سود سهام)

توزیع سودی که بر اساس تعداد سهام به سهامداران پرداخت می‌شود.

Duration (دیرش)

معیاری از حساسیت تقریبی قیمت یک ورقه بهادار نسبت به تغییر در نرخ‌های بهره (معیار ریسک نرخ بهره).

Dutch Book Theorem (قضیه کتاب هلندی)

نتیجه‌ای در نظریه احتمالات که بیان می‌کند احتمالات ناسازگار فرصت‌های سودآوری ایجاد می‌کنند.

Earnings per share (سود به ازای هر سهم - $EPS$)

مقدار درآمد کسب شده در یک دوره به ازای هر سهم از سهام عادی.

Equity (حقوق صاحبان سهام)

دارایی‌ها منهای بدهی‌ها؛ باقیمانده منافع در دارایی‌ها پس از کسر بدهی‌ها.

Fair value (ارزش منصفانه)

مبلغی که دارایی می‌تواند با آن مبادله شود یا بدهی بین طرفین آگاه و مایل در یک معامله واقعی تسویه گردد.

Financial risk (ریسک مالی)

ریسکی که از تعهد شرکت برای انجام پرداخت‌های لازم تحت قراردادهای تأمین مالی ناشی می‌شود.

Gains (عایدی‌ها)

ورودی‌های دارایی که مستقیماً به فعالیت‌های عادی واحد تجاری مربوط نمی‌شوند.

Income (درآمد)

افزایش در منافع اقتصادی به شکل ورودی یا بهبود دارایی‌ها یا کاهش بدهی‌ها که منجر به افزایش حقوق صاحبان سهام می‌شود.

Inflation (تورم)

درصد افزایش در سطح عمومی قیمت‌ها از یک دوره به دوره بعد؛ افزایش مداوم در سطح کلی قیمت‌ها.

Interest (بهره)

پرداخت بابت استقراض وجوه.

Lease (اجاره)

قراردادی که حق استفاده از یک دارایی را برای دوره‌ای مشخص در ازای مبالغ دریافتی منتقل می‌کند.

Leverage (اهرم)

در تأمین مالی شرکتی، به استفاده از هزینه‌های ثابت در ساختار هزینه‌های شرکت اشاره دارد.

Liabilities (بدهی‌ها)

تعهدات فعلی یک واحد اقتصادی که ناشی از رویدادهای گذشته است و تسویه آن منجر به خروج منابع اقتصادی می‌شود.

Liquidity (نقدینگی)

میزان توانایی یک شرکت برای ایفای تعهدات کوتاه‌مدت خود با استفاده از جریان‌های نقدی و دارایی‌های نقدشونده.

Market value (ارزش بازار)

قیمتی که در حال حاضر یک دارایی یا ورقه بهادار می‌تواند در بازار آزاد خرید یا فروش شود.

Net income (سود خالص)

تفاضل بین درآمد و هزینه‌ها؛ آنچه پس از کسر تمام هزینه‌ها (از جمله استهلاک، بهره و مالیات) باقی می‌ماند.

Option (اختیار معامله)

ابزاری مالی که به یک طرف حق (و نه اجباری) برای خرید یا فروش دارایی پایه در قیمتی ثابت در دوره‌ای مشخص می‌دهد.

Owners' equity (حقوق صاحبان سرمایه)

مازاد دارایی‌ها بر بدهی‌ها؛ حقوق باقی‌مانده سهامداران در دارایی‌های یک نهاد.

Principal (اصل سرمایه)

مقدار وجوهی که در ابتدا در یک پروژه یا ابزار سرمایه‌گذاری شده است؛ ارزش اسمی که باید در سررسید پرداخت شود.

Risk averse (ریسک‌گریز)

فرضی که بیان می‌کند یک سرمایه‌گذار گزینه با کمترین ریسک را انتخاب خواهد کرد.

Standard deviation (انحراف معیار - $\sigma$)

جذر مثبت واریانس؛ معیاری از پراکندگی در همان واحدهای داده‌های اصلی.

Cash flow additivity principle (اصل جمع‌پذیری جریان نقدی)

اصلی که بیان می‌کند مبالغ پولی که در یک نقطه زمانی یکسان قرار دارند، قابل جمع‌بندی هستند.

Arithmetic mean (میانگین حسابی)

مجموع مشاهدات تقسیم بر تعداد آن‌ها.

Asset allocation (تخصیص دارایی)

فرآیند تعیین چگونگی توزیع وجوه سرمایه‌گذاری در بین طبقات مختلف دارایی.

Benchmark (شاخص مرجع)

پورتفوی مقایسه‌ای یا نقطه‌ای برای مرجع و سنجش عملکرد.

Coefficient of variation (ضریب تغییرات)

نسبت انحراف معیار مجموعه مشاهدات به مقدار میانگین آن‌ها.

Correlation (همبستگی)

معیاری برای رابطه خطی بین دو متغیر تصادفی.

Geometric mean (میانگین هندسی)

معیاری از گرایش مرکزی که از ریشه $n$ام حاصل‌ضرب $n$ مقدار غیرمنفی به دست می‌آید.

Median (میانه)

مقدار آیتم میانی در مجموعه‌ای از آیتم‌ها که به ترتیب صعودی یا نزولی مرتب شده‌اند.

Expected value (ارزش مورد انتظار)

میانگین وزنی احتمالی پیامدهای ممکن یک متغیر تصادفی.

Mutually exclusive (مانعة الجمع)

نشان‌دهنده این است که در یک زمان تنها یک رویداد می‌تواند رخ دهد.

Bernoulli random variable (متغیر تصادفی برنولی)

متغیر تصادفی که تنها پیامدهای $0$ و $1$ را دارد.

Degrees of freedom (درجات آزادی)

تعداد متغیرهای مستقل مورد استفاده در تعریف آماره‌های نمونه.

Monte Carlo simulation (شبیه‌سازی مونت کارلو)

تکنیکی شامل استفاده از نرم‌افزار کامپیوتری برای نمایش عملیات یک سیستم مالی پیچیده با تولید تعداد زیادی نمونه تصادفی.

Standard normal distribution (توزیع نرمال استاندارد)

توزیع نرمالی با میانگین ($\mu$) برابر $0$ و انحراف معیار ($\sigma$) برابر $1$.

Sharpe ratio (نسبت شارپ)

میانگین بازده مازاد بر نرخ بدون ریسک تقسیم بر انحراف معیار بازده.

Null hypothesis (فرضیه صفر)

فرضیه‌ای که مورد آزمون قرار می‌گیرد ($H_0$).

p-Value (مقدار پی)

کوچک‌ترین سطح معناداری که در آن فرضیه صفر رد می‌شود.

Type I error (خطای نوع اول)

خطای رد کردن فرضیه صفر زمانی که در واقعیت درست است (مثبت کاذب).

Type II error (خطای نوع دوم)

خطای رد نکردن فرضیه صفر زمانی که در واقعیت نادرست است (منفی کاذب).

Simple linear regression (رگرسیون خطی ساده)

رگرسیونی که رابطه بین متغیر وابسته و یک متغیر مستقل واحد را خلاصه می‌کند.

Economies of scale (صرفه‌جویی به مقیاس)

کاهش هزینه در هر واحد که در نتیجه افزایش تولید حاصل می‌شود.

Gross domestic product (GDP) (تولید ناخالص داخلی)

ارزش بازار تمام کالاها و خدمات نهایی تولید شده در یک اقتصاد طی یک دوره معین.

Fiscal policy (سیاست مالی)

استفاده از مالیات و مخارج دولتی برای تأثیرگذاری بر سطح مخارج کل.

Monetary policy (سیاست پولی)

اقداماتی که توسط بانک مرکزی یک کشور برای تأثیرگذاری بر ستانده کل و قیمت‌ها از طریق تغییر در ذخایر بانکی یا نرخ بهره هدف انجام می‌شود.

Arbitrage (آربیتراژ)

خرید همزمان یک دارایی ارزان در یک بازار و فروش آن در بازاری دیگر با قیمتی بالاتر برای کسب سود بدون ریسک.

Balance sheet (ترازنامه)

صورت مالی که موقعیت مالی یک نهاد را در یک نقطه زمانی خاص با افشای دارایی‌ها، بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام نشان می‌دهد.

Cash flow statement (صورت جریان وجوه نقد)

صورت مالی که ورودی‌ها و خروجی‌های نقد شرکت را در یک دوره زمانی گزارش می‌کند.

WACC (میانگین وزنی هزینه سرمایه)

میانگین وزنی نرخ‌های بازده مورد انتظار پس از مالیات بر روی سهام عادی، سهام ممتاز و بدهی‌های بلندمدت شرکت.

Beta ($\beta$)

معیاری از حساسیت یک سرمایه‌گذاری یا پورتفوی نسبت به حرکات کل بازار.

NPV (ارزش فعلی خالص)

ارزش فعلی جریان‌های نقدی ورودی یک سرمایه‌گذاری منهای ارزش فعلی خروجی‌های نقدی آن.

IRR (نرخ بازده داخلی)

نرخ تنزیلی که ارزش فعلی خالص ($NPV$) را برابر صفر می‌کند.

Capital Asset Pricing Model (CAPM)

معادله‌ای که بازده مورد انتظار هر دارایی را به عنوان یک تابع خطی از بتای آن نسبت به پورتفوی بازار توصیف می‌کند.

Systematic risk (ریسک سیستماتیک)

ریسکی که کل بازار یا اقتصاد را تحت تأثیر قرار می‌دهد و نمی‌توان از آن اجتناب کرد؛ ریسک غیرقابل تنوع.

Intrinsic value (ارزش ذاتی)

ارزش واقعی یا زیربنایی یک دارایی بر اساس تجزیه و تحلیل ویژگی‌های کیفی و کمی آن.

Code of ethics (منشور اخلاقی)

راهنمای تدوین شده‌ای که ارزش‌های یک سازمان و انتظارات کلی در مورد رفتار اعضا را منتقل می‌کند.