Ngữ âm học

Tiếng Việt thuộc nhóm, nhánh của họ nào?

Nhóm Việt - Mường, nhánh Môn - khowme của họ ngôn ngữ Nam Á

Có mấy giai đoạn phát triển của tiếng Việt

7

Giai đoạn phát triển đầu tiên là gì?

giai đoạn Môn khomer

Có bao nhiêu loại hình ngôn ngữ

4

Tiếng Việt thuộc loại hình ngôn ngữ nào?

Đơn lập

Đặc điểm của ngôn ngữ đơn lập

• Không biến đổi hình thái

• quan hệ ngữ pháp: trật tự từ và hư từ

• hình tiết = từ = hình vì

• không phân biệt về cấu trúc

Ví dụ về ngôn ngữ đơn lập

Việt, Thái, Hán

Ví dụ về ngôn ngữ khuất triết

Anh, Nga, Ả rập

Đặc trưng đơn lập của tiếng Việt

• Không biến đổi hình thái

• Tiếng = âm tiết/hình vị/từ

• hư từ, trật từ thể hiện grammmar

Hệ thống thanh điệu tiếng Việt của A.G Haudricort hình thành từ khi nào?

Mới được hình thành về sau này

Ngữ âm là gì

hình thức tồn tại của ngôn ngữ

Ngữ âm học là gì

khoa học nghiên cứu mặt ngữ âm

ngữ âm học gồm

• ngữ âm học đại cương

• ngữ âm học cục bộ

Âm học gồm những gì

• cao độ

• cường độ

• trường độ

• âm sắc

có mấy cơ quan cấu âm chủ động

5

các cơ quan cấu âm chủ động là

môi, đầu lưỡi, mặt lưỡi, gốc lưỡi, yết hầu

có mấy cơ quan cấu âm bị động

5

các cơ quan cấu âm bị động

răng, lợi,ngạc cứng,ngạc mềm, lưỡi con

Âm tiết là gì

đơn vị phát âm ngắn nhất

khi phát ra âm tiết trải qua bao nhiêu giai đoạn

• tăng cường độ căng

• đỉnh điểm căng thẳng

• giảm độ căng

Có mấy loại âm tiết

4

dựa vào cách kết thúc, các loại âm tiết là

• âm tiết mở

• âm tiết nửa mở

• âm tiết nửa khép

• âm tiết khép

thế nào là âm tiết mở

kết thúc bằng nguyên âm mở (o,a,u,ơ..)

Ví dụ về âm tiết mở

to, ta, mơ

ví dụ về âm tiết nửa mở

thau,kêu,quai

thế nào là âm tiết nửa mở

kết thức bằng bán nguyên âm (u,i)

thế nào là âm tiết khép

kết thúc bằng phụ âm đóng (p,t,c)

ví dụ về âm tiết khép

đắp, đất, lắp

thế nào là âm tiết nửa khép

kết thúc bằng 1 phụ âm vang (m.n,ng)

ví dụ về âm tiết nửa khép

đêm, ngang, nén

đặc điểm của âm tiết

• có tính độc lập cao

• có khả năng biểu hiện ý nghĩa

• cấu trúc chạt chẽ

cấu trúc của âm tiết có mấy bậc

2

cấu trúc bậc 1 của âm tiết gồm những gì

- âm đầu

- vần

- thanh điệu

cấu trúc bậc 2 gồm

• âm đầu

• âm đệm

• âm chính

• âm cuối

• thanh điệu

phần nào là bắt buộc trong âm tiết

âm chính

trong từ học đâu la âm chính

o

đối tượng nghiên cứu của ngữ âm học không bao gồm gì

tiếng khóc, cười, tiếng nấc

âm vị là gì

• đơn vị tối thiểu của hệ thống ngữ âm

• cấu tạo + phân biệt vỏ âm thanh

có bao nhiêu âm đầu

22 phụ âm

chữ cái c,k,q đc ký hiệu bằng gì

/k/

g và gh được ký hiệu là gì

r ký hiệu là gì

v ký hiệu là gì

/v/

ch ký hiệu là gì

/c/ oặc / t/

d và gi ký hiệu là gì

/z/

kh ký hiệu là gì

ng hoạc ngh ký hiệu là gì

nh đững ở âm đầu ký hiệu là gì

ph ký hiệu là gì

/f/

th ký hiệu là gì

tr ký hiệu là gì

s ký hiệu là gì

ê ký hiệu là gì

/e/

i, y ký hiệu là gì

/i/

u được ký hiệu là gì

/u/

ô ký hiệu là gì

/o/

‘“a” trong các vần anh, ach ký hiệu là gì

o trong các vần ong, oc

a trong các vần ay, au và ă 

â ký hiệu là gì

ơ ký hiệu là gì

e ký hiệu là

oo (xoong nồi)ký hiệu là

ư ký hiệu là

ia, iê, yê, ya ký hiệu

uô, ua ký hiệu là

ươ, ưa ký hiệu là

a ký hiệu là gì

/a/

Vai trò của âm đầu 

• Nhận diện âm tiết

• Hòa âm trong thơ

Khái niệm âm đệm

• yếu tố làm tròn môi

• Trầm hóa âm sắc của âm tiết

Đặc điểm âm đệm

• nằm ở sườn cong đi lên của âm tiết

• có cấu tạo gần giồng nguyên âm mà đc làm âm chính

ký hiệu âm đệm là

/w/

ký hiệu âm đệm đứng trước các nguyên âm “a,ă,e'“ phiên âm là gì

chữ o

ký hiệu âm đệm Không đứng trước các nguyên âm “a,ă,e'“ phiên âm là gì

chữ u

Vị trí của âm đệm

• ko đứng sau phụ âm môi “m,b,ph,v”

• ít xuất hiện sau các phụ âm

Âm cuối gồm

6 phụ âm và 2 bán nguyên âm

ch trong ich, êch, ach phiên âm là

/k/

nh trong các vần anh inh (âm cuối) ký hiệu là

o trong eo, ao (âm cuối) ký hiệu là

y trong ay, ây ký hiệu là 

âm cuối zero ký hiệu là

/?/

hệ thống thanh điệu được chia làm mấy loại

2

âm vực cao gồm

ngang, ngã, sắc

âm vực thấp gồm

huyền, hỏi, nặng

thanh ngang phiên âm là

1

thanh huyền phiên âm là

2

thanh ngã phiên âm là

3

thanh hỏi phiên âm là

4

thanh sắc phiên âm là

5

thanh nặng phiên âm là

6

chữ viết được chia làm mấy loại

2

các loại chữ viết là

• Ghi ý

• Ghi âm

Thế nào là chữ viết ghi ý

chữ và ý có mối quan hệ trực tiếp

Thế nào là chữ viết ghi âm

chỉ ghi lại chuỗi âm thanh của từ

từ Thuyền đâu là âm chính

yê

phụ âm Ng trong từ ngắn đưuọc miêu tả là phụ âm

gốc lưỡi, tắc, vang

âm đệm /w/ đc ghi bằng chữ o khi đứng với nguyên âm nào 

nguyên âm rộng

/k/ phiêm âm thành chữ ch khi đi vưới nguyên âm nào

a,i,e

Phát biểu nào sau đây đúng về mặt âm vị

là đơn vị tối thiểu của hệ thống ngữu âm của 1 ngôn ngữ, cấu tạo và phân biệt vỏ âm thanh của các đơn vị có nghĩa ủa ngôn ngữ

xét theo tiêu chí vị trí, nhóm các phụ âm “m,b,v,ph” đc xếp vào nhóm phụ âm nào

nhóm phụ âm môi