biolo

Chemische communicatie

Communicatie via stoffen zoals geuren en feromonen.

Visuele communicatie

Communicatie via kleuren, vormen, houdingen of gebaren.

Auditieve communicatie

Communicatie via geluiden.

Seismische communicatie

Communicatie via trillingen.

Tactiele communicatie

Communicatie via aanraking.

Elektrische communicatie

Communicatie via elektrische signalen.

Camouflage

Opgaan in de omgeving zodat een dier niet wordt opgemerkt.

Mimicry

Het nabootsen van een gevaarlijk dier door een ongevaarlijk dier.

Dood spelen

Gedrag waarbij een dier zich dood voordoet om roofdieren af te schrikken.

Concurrentie

Strijd om voedsel, ruimte of partners.

Symbiose

Nauw samenleven van organismen van verschillende soorten.

Parasitisme

Relatie waarbij één organisme voordeel heeft en het andere nadeel ondervindt.

Jager-prooirelatie

Relatie waarbij een roofdier een prooi vangt en opeet.

Mutualisme

Relatie waarbij beide organismen voordeel hebben.

Commensalisme

Relatie waarbij één organisme voordeel heeft en het andere geen invloed ondervindt.

Antibiose (amensalisme)

Relatie waarbij één organisme nadeel ondervindt en het andere geen invloed heeft.

Ectoparasiet

uitwendig parasiet

Endoparasiet

inwendig parasiet

Epifyt

Plant die op een andere plant groeit zonder deze te schaden.

Population ecology

Studie van één soort

Community ecology

Studie van interacties tussen verschillende soorten.

Ecosystemecologie

Studie van interacties tussen organismen en hun omgeving.

Biotic factors

Levende factoren in een ecosysteem.

Abiotic factors

Niet-levende omgevingsfactoren.

Ecosystem

Alle levende organismen en hun omgeving in een bepaald gebied.

number of organisms

Aantal organismen van een soort.

Biomass

Totale massa van levende organismen.

Productivity

Snelheid waarmee biomassa wordt geproduceerd.

Primary producers

Organismen die zelf voedsel maken via fotosynthese.

Primary consumers

Planteneters.

Secundary consumers

Vleeseters die planteneters eten.

Tertiary consumers

Toppredatoren.

decomposers

Organismen die dood materiaal afbreken.

Fotosyntheses

Proces waarbij planten lichtenergie omzetten in chemische energie.

foodchain

Lineaire overdracht van energie tussen organismen.

Food Web

Netwerk van meerdere voedselketens.

Food Pyramid

Voorstelling van energiestromen tussen trofische niveaus.

Trofic level

Plaats van een organisme in een voedselketen.

Succession

Geleidelijke verandering van plantengemeenschappen doorheen de tijd.

Pioneer vegetation

Eerste planten die een gebied koloniseren.

Climaxvegetatie

Stabiele eindfase van successie.

Primaire successie

Successie op een plaats zonder bodem.

Secundary succesion

Successie op een plaats waar al bodem aanwezig is.

Low Dynamics

Weinig veranderingen in een ecosysteem.

High Dynamics

Snelle veranderingen in een ecosysteem.

Micro-organisms

Microscopisch kleine organismen.

Microbiology

Wetenschap die micro-organismen bestudeert.

Pathogens

Ziekteverwekkende micro-organismen.

Besmetting

Contact met een micro-organisme.

Infectie

Vermenigvuldiging van een micro-organisme in het lichaam.

Ontsteking

Reactie van het lichaam op schade of infectie.

Incubatietijd

Tijd tussen besmetting en eerste symptomen.

Endemie

Voortdurend voorkomen van een ziekte in een gebied.

Epidemie

Sterke toename van ziektegevallen in een gebied.

Pandemie

Wereldwijde verspreiding van een ziekte.

Bacterie

Eencellig micro-organisme zonder celkern.

Toxine

Gifstoffen

Afbraakenzym

Enzym dat stof afbreekt

Celdeling

Proces waarbij één cel zich splitst in twee dochtercellen.

Endospore

ongunstige omstandigheden.

Coccen

Bolvormige bacteriën.

Bacillen

Staafvormige bacteriën.

Spirillen

Spiraalvormige bacteriën.

Vibrionen

Kommavormige bacteriën.

Grampositieve bacteriën

Bacteriën met een dikke celwand.

Gramnegatieve bacteriën

Bacteriën met een extra buitenmembraan.

Virus

Infectieus deeltje dat zich alleen kan vermenigvuldigen in een gastheercel.

Gastheercel

Cel waarin een virus zich vermenigvuldigt.

DNA

Erfelijk materiaal van een organisme.

Aangeboren afweer

Eerste, niet-specifieke verdedigingslinie van het lichaam.

Adaptieve afweer

Specifieke afweer tegen ziekteverwekkers.

Macrofaag

Witte bloedcel die ziekteverwekkers opeet.

Fagocytose

Opnemen en verteren van ziekteverwekkers door cellen.

Lymfocyt

Witte bloedcel betrokken bij specifieke afweer.

Antistoffen

Eiwitten die ziekteverwekkers herkennen en uitschakelen.

Antibiotica

Geneesmiddelen tegen bacteriën.

Antivirale middelen

Geneesmiddelen tegen virussen.

Vaccin

Stof die immuniteit opwekt tegen een ziekte.

Antimycotica

Geneesmiddelen tegen schimmels.

Ongeslachtelijke voortplanting

Voortplanting met één ouder zonder gameten.

Geslachtelijke voortplanting

Voortplanting met versmelting van gameten.

Gameet

Geslachtscel.

Geslachtsgemeenschap

Seksuele handeling tussen twee personen.

Primaire geslachtskenmerken

Geslachtsorganen aanwezig vanaf de geboorte.

Secundaire geslachtskenmerken

Kenmerken die ontstaan tijdens de puberteit.

Zaadcel

Mannelijke gameet.

Haploïd

Bevat één set chromosomen (23 bij de mens).

Chromosoom

Drager van erfelijke informatie.

Kop van de zaadcel

bevat de kern met DNA.

Middenstuk van de zaadcel

Deel met mitochondriën voor energie.

Staart van de zaadcel

Deel voor voortbeweging.

Teelbal

Orgaan waar zaadcellen worden gevormd.

Zaadbuisjes

Buisjes waarin zaadcellen ontstaan.

Bijbal

Plaats waar zaadcellen rijpen en worden opgeslagen.

Zaadleider

Buis die zaadcellen vervoert.

Zaadblaasjes

Klieren die voedingsrijk zaadvocht produceren.

Prostaat

Klier die extra zaadvocht toevoegt.

Zwellichaam

Sponsachtig weefsel dat zich vult met bloed bij erectie.

Sperma

Mengsel van zaadcellen en zaadvocht.

Eicel

Vrouwelijke gameet.