kartkówka z ekologii

Ekosystem

Biocenoza + biotop

Producenci

Wytwarzają związku organiczne ze związków nieorganicznych. Autotrofy

Konsumenci

Heterotrofy

Destruenci

Odżywiają się detrytusem (martwa materia organiczna). Rozkładają złożone związki organiczne do prostszych i nieorganicznych

Ekosystem naturalny

Powstają bez udziału człowieka. Lasy, jeziora, morza

Ekosystem polnaturalny

Przekształcenie ekosystemów naturalnych przez człowieka i wciąż pod jego wpływem. Łąki i pastwiska

Ekosystem sztuczny

Powstaje w wyniku działalności człowieka, stałe przez niego zmieniany. Sady, winnice, pola, stawy hodowlane

Ekosystem autotroficzny

Ma dostęp do światła, występują producenci. Samowystarczalny

Ekosystem heterotroficzny

Nie występują producenci, brak światła. Nie są samowystarczalne - opierają się na materii naniesionej z zewnątrz.

Sukcesja ekologiczna

Ciagłe, kierunkowe zmiany ekosystemu (ekosystem ewoluuje)

Klimaks

Końcowy etap sukcesji. Ekosystem osiąga względnie stały skład gatunkowy

Organizmy pionierskie

Pierwsze zasiedlają nowe środowiska, uczestniczą w procesach glebotwórczych i są przystosowane do życia w skrajnych waeunkach

Cechy organizmów pionierskich

Zdolność zatrzymania wody, szeroki zakres tolerancji, autotrofizm, szybkie tempo wzrostu, symbioza z bakteriami wiążącymi azot atmosferyczny, wiatrosiewnosc

Eutrofizacja jezior

Zwiększanie się ich żyzności. Rozwój fitoplanktonu, odcięcie światła. Opadanie fitoplanktonu. Deficyt tlenu

Łańcuch pokarmowy

Uporządkowany ciąg organizmów w którym każdy organizm jest zjadany przez następny

Łańcuch spasania

Zaczyna się od producentow

Łańcuch detrusowy

Zaczyna się od destruentow, potem są konsimenci

Drapieżnik szczytowy

Nie ma naturalnych wrogow

Krążenie materii

Wytwarzają przez producentów podczas fotosyntezy, przekazywana przez konsumentów, destruenci rozkładają ja do materii nieorganicznej

Przepływ energii

Energia się uwalnia na syntezowanie swoich związków i generowanie ciepła. Ta wykorzystywana energia jest bezpowrotnie tracona więc przepływa.

Produktywność ekosystemu

Intensywność z jaką dany ekosystem w danym czasie produkuje materie

Produkcja pierwotna brutto

Całość materii organicznej wytworzonej przez producentów, lub zmagazynowanej przez nich energii

Produkcja pierwotna netto

Produkcja pierwotna brutto minus część, która producenci zużywają w procesach zyciowych

Produkcja wtórna brutto

Szybkość produkowania biomasy przez konsumentow

Produkcja wtórna netto

Część związków które konsumenci wbudowują w swoje tkanki, nie używają ich

Potencjalne źródło pokarmu dla kolejnego poziomu troficznego

Bakterie wiążące azot

Azotobacter, clostridium, bakterie brodawkowe (rhizobium), sinice w heterocytach N2→NH4+

Nitryfikacja

Utlenienie przez bakterie chemosyntetyzujace, nitryfikacyjne. NH4+ → NO2- → NO3-

Amonifikacja

Rozkład materii organicznej do amoniaku i jonów amonowych

Denitryfikacja

Bakterie denitryfikacyjne, redukcja NO2- i NO3- do N2

Asymilacja azotu przez sinice

Asymilują azot beztlenowo w heterocytach dzięki enzymowi - nitrogenazie

Gdzie znajduje się wegiel

W atmosferze CO2, w wodzie HCO3-, w paliwach kopalnych, w skałach wapiennych

Największy wpływ na krążenie wegla

Fotosynteza i oddychanie komorkowe

Zakłócenie obiegu węgla

Przez rewolucje przemysłowa nastąpił wzrost produkcji dwutlenku węgla. Jest to gaz cieplarniany więc przez to jest globalne ocieplenie

Różnorodność biologiczna

Bogactwo form życia na Ziemii

Różnorodnosc genetyczna

Wśród osobników tej samej populacji. Obecność wielu alleli tego samego genu, niepowtarzalna kombinacja alleli i każdy osobnik ma swoisty zestaw cech fenotypowych

Różnorodność gatunkowa

Liczba gatunków występujących w danym ekosystemie. Rozmaitości gatunków na ziemii

Różnorodność ekosystemowa

Liczba i zróżnicowanie ekosystemów na danym obszarze

Czynniki kształtujące bioróżnorodność

Czynniki klimatyczne - roczna suma opadów, średnia roczna temperatura powietrza

Ukształtowanie powierzchni ziemii - zróżnicowanie środowiska życia organizmów

Prądy morskie

Biomy

Fragmenty biosfery o podobnych warunkach

Główne biomy lądowe

Tundra, tajga, las liściasty strefy umiarkowanej, roślinność typu śródziemnomorskiego, step, sawanna, pustynia, wilgotny las równikowy, góry wysokie

Gatunek endemiczny, endemit

Gatunek, który występuje tylko na niewielkim terenie, zwykle odizolowanym (lemur karta, skalnica Tatrzańska)

Ogniska różnorodności biologicznej

Miejsca bytowania wielu różnorodnych gatunków, które nie występują nigdzie indziej na świecie (głównie strefa tropikalna)

Reguła allena

Części ciała narażone na utratę ciepła są mniejsze i ssaków żyjących w klimacie zimnym, od tych co mają ciepło

Reguła bergmana

Zwierzęta stałocieplne w zimnym klimacie mają większe rozmiary ciała od zwierząt żyjących w ciepłym klimacie (stosunek powierzchni a objętości zwierząt co mają zimno jest niewielki)

Erozja gleby

Obniżenie jej zawartości składników mineralnych

Degradacja gleby

Zmiana właściwości fizycznych, chemicznych, biologicznych gleby

Introdukcja

Wprowadzenie na dany teren nowego gatunku celowo

Przykłady introdukcji

Wazon amerykański, barszcz Sosnowskiego, okoń nilowy

Zawlekanie

Przypadkowe wprowadzenie nowego gatunku

Ochrona srodowiska

Nauka o zmianach zachodzących w środowisku pod wpływem działalności człowieka i o zapobieganiu lub łagodzeniu (przeciwdziałanie zanieczyszczeniu, zalesianie)

Ochrona przyrody

Działania mające na celu zachowanie, właściwe wykorzystanie i odnawianie zasobów przyrody (ochrona gatunków, siedlisk, zbiorników wodnych, jaskiń)

Bierna ochrona przyrody

Zabezpieczenie terenu i nieingerowanie (tworzenie stref ochronnych)

Czynna ochrona przyrody

Stosowanie zabiegów ochronnych, zapobieganie sukcesji ekologicznej (ochrona obszarowa, gatunkowa, indywidualna)

Ochrona dubelta (czynna)

Zagrożony ptak więc utrzymuje się dużą wilgotność łąk, zapobiega ich zarastaniu, redukuje liczebność wizona amerykańskiego (drapieżnik)

Rezerwat przyrody “Beka” czynna

Są tak halofity i żeby nie zniknęły to się kosi trawy i wypasa konie

Ochrona obszarowa

Parki narodowe, rezerwaty przyrody, parki krajobrazowe, obszary chronionego krajobrazu

Ochrona indywidualna

Pomniki przyrody, stanowiska dokumentacyjne, użytki ekologiczne, zespoły przyrodniczo-krajobrazowe

Ochrona gatunkowa

Może być scisła - cały rok, lub częściowa - dopuszcza wykorzystanie w określony sposób w określonym czasie. Zakaz zabijania, zakaz hodowli, zakaz chwytania, zakaz niszczenia siedlisk, zakaz wywożenia z kraju

Restytucja

Działania mające na celu odtworzenie liczebności populacji chronionego gatunku (żubr europejski, szarytka morska)

Reintrodukcja

Powtórne wprowadzenie osobników gatunku na tereny na których ten gatunek już wyginal (suseł moręgowany)

Konwencja o różnorodności biologicznej

Ochrona, zrównoważone wykorzystanie, pomnażanie zasobów bioróżnorodności na każdym jej poziomie

Agenda 21

Globalny plan ratowania środowiska poprzez zasady zrównoważonego rozwoju. Rozwój miast, wsi, ochrona atmosfery, wód, gospodarowanie odpadami

Konwencja waszyngtońska CITES

Ograniczenia handlu żywymi, martwymi lub wyrobami z okazów zagrożonych wyginięciem

Program '“człowiek i biosfera”

Zrównoważone relacje między rozwojem gospodarczym i kulturowym a ochrona bioróżnorodności. Tworzona jest sień rezerwatów biosfery (ochrona krajobrazów, edukacja ekologiczna)

Natura 2000

Ochrona cennych obszarów i połączenie ich w siec korytarzami ekologicznymi. Obszary specjalnej ochrony ptaków (występowanie dzikich populacji ptaków) oraz specjalne obszary ochrony siedlisk (cenne przyrodniczo siedliska, siedliska gatunków chronionych)