Organisatiepsychologie BLOK 2A

Wie bedacht de vijf kenmerken van leiders?

Stogdill

Wat zijn de vijf kenmerken van leiders?

Intelligentie, dominantie, zelfvertrouwen, energie en kennis die relevant is voor de taak

Wat zijn de big 5 voor leiders?

gewetensvolheid, extraversie, emotionele stabiliteit en openheid

Er is geen samenhang met vriendelijkheid → leiders moeten soms harde beslissingen maken

Wat zijn enkele kritieken voor de traitbenadering?

• Er is een vrij lage correlatie tussen traits en of ze al dan niet leider zijn

• Correlatie zegt niks over causaliteit → iemand kan ook meer zelfvertrouwen hebben OMDAT die een leider is

• Het zegt niets over de kwaliteit van dat leiderschap

• De trekken van een leider zijn vaak vaag omschreven

• Sommige dingen zijn ook aan te leren, niet alles moet een aangeboren trek zijn

• Gender-perspectief → vroeger waren er zeer veel mannelijke leiders waardoor de focus ook ligt op eerder mannelijke traits

Mensen zijn ook veel meer dan enkel hun persoonlijkheid in de werkelijkheid

Wie bedacht de ‘competente’ leider

Boyatzis

Welke competenties maken iemand een ‘competente’ leider? (niet vanbuiten kennen)

doel- en planmatigheid, ambitie- en machtsgericht, initiatiefnemend en proactief, vastberadenheid, mondelinge communicatie, diagnosticeren, conceptualiseren, omgaan met relaties, teams inspireren en spreken met feiten en cijfers

Wat zijn kritieken op het idee van een competente leider?

Mensen voeren een debat over nature VS nurture → beiden zijn belangrijk maar nurture is een kwestie van leren en gemotiveerd zijn en je nature kan je moeilijk veranderen

Wie bedacht het concept van de ‘gewenste’ leider

Kreitner

Wie zijn opvatting staat centraal bij het concept van de ‘gewenste’ leider?

de opvattingen van de medewerkers

Wat zijn de 4 kenmerken die we het meest verwachten van goede leiders? (de ‘gewenste’ leider)

• Honesty & justice

• Looking ahead

• Inspiring

• Competent & skillful

Dit zijn niet noodzakelijk essentiële kenmerken

Wat zijn de kritieken op de kenmerken van de ‘gewenste’ leider?

De eigenschappen die mensen gaan toeschrijven aan leiders zijn niet noodzakelijk de reeële eigenschappen die bepalen of iemand een goede leider is of niet.

Het is belangrijk dat we niet enkel de medewerker tevredenheid bekijken maar ook de verkoopcijfers als een criterium nemen

Wie bedacht het competing values model?

Quinn

Wat zegt het competing values model van Quinn ons en waar gaat het over?

Het competing values model zegt ons iets over leiderschap rollen en ‘‘wat leiders eigenlijk doen’’ met de focus op gedrag idpv de persoonlijkheid van de leiders

Moet volgens Quinn een leider in een specifieke kwadrant vallen om een leider te zijn?

Een leider moet met concurrerende waarden en rollen om kunnen gaan

Welke rollen zijn er allemaal in het competing values model van Quinn? Leg ze ook uit

Simulator & mentor → inzicht in uzelf en anderen, focust op communicatie en teambuilding

Innovator & bemiddelaar → denken creatief, leven met verandering, goede onderhandelaars en brengen ideeën goed over

Bestuurder & producent → hebben zeer goed tijd en stress management en zijn zeer productief, focussen vooral op productiviteit en rationaliteit,

controleur & coordinator → kunnen goed kritisch denken, staan in voor project management, kunnen omgaan met een overvloed van informatie

Wat is het verschil tussen leiden en managen?

Leiderschap is een vorm van transformationeel leiderschap, we hebben flexibiliteit intern en extern nodig, we zien dit bovenaan in het model van Quinn

Een leider doet de juiste dingen → effectiveness

Management is een vorm van transactioneel leiderschap, we hebben beheersing intern en extern nodig, we zien dit onderaan in het model van Quinn

Een manager doe de dingen juist → efficiency

Wat is de belangrijke shift in management thinking in de hedendaagse VUCA wereld?

We zijn gegaan van control-orientation (beheersing en transactioneel) to commitment-orientation (flexibiliteit en transformationeel

Welke soorten modellen bespreken leiderschapstijlen, HOE leiders leiden

Bipolaire modellen

Wie bedacht het Managerial grid?

Blake & Mouton

Wat is een kritiek op het managerial grid van Blake & Mouton

Het is een zeer gekend model maar houdt geen rekening met de situatie

Wie bedacht het transactioneel versus transformationeel model?

Burns en Bass

Leg het transactional versus transformationeel model van Burns en Bass uit:

Transformationeel leiderschap, ook wel charismatisch leiderschap genoemd werkt enkel als een leider goede bedoelingen heeft (Hitler & Trump)

Transactioneel leiderschap (management) werkt via straf en correctie, het heeft een beloning prestatie koppeling

In een organisatiecontext moet je dikwijls beide aspecten beheersen, beide aspecten moeten sowieso aan bod komen

Wat betekent situationeel leiderschap?

Uit onderzoek zien we dat er geen verband is tussen de leiderschapstijl en de effectiviteit → de situatie is doorslaggevend, je moet je stijl aanpassen aan de situatie

Wie bedacht The contingency model of leader-situation matches?

Fiedler

Leg Fiedler’s contingency model of leader-situation matches uit

Fiedler geloofde erin dat iemand’s leiderschapsstijl het resultaat is van de ervaringen van die specifieke leider en dat de leiderschapsstijl daarom zeer moeilijk te veranderen is.

Hij dacht dat we best leiders met een bepaalde leiderschapstijl kunnen koppelen aan een bijpassende situatie idpv mensen bepaalde leiderschapstijlen aan te leren

De rode lijn staat voor een taakgerichte leider met een lage LPC score

De blauwe lijn staat voor een mensgerichte leider

Wat zijn kritieken op het Fiedler’s contingency model of leader-situation matches?

Sommige leiders zijn effectiever in bepaalde situaties dan andere