Seminarium 3 - wstęp do aerozoloterapii

Podział aerozoli ze względu na wielkość cząsteczek (3)

• Aerozole suche → do 5µm

• Aerozole wilgotne → 5-20µm

• Mokra mgła → +20µm

Wpływ wielkości cząsteczki na efektywność inhalacji

• Cząsteczki +8µm docierają do?

• Cząsteczki 5-8µm docierają do?

• Cząsteczki 2-5µm docierają do?

• Cząsteczki 0,5-3µm docierają do?

1. Górnych dróg oddechowych - gardła i nosa

2. Tchawicy w górnych drogach układu oddechowego

3. Oskrzeli i oskrzelików

4. Pęcherzyków płucnych

Rodzaje aerozoli ze względu na temperaturę (3)

• Aerozole zimne i chłodne → 18-25st

• Aerozole izotermiczne → 36st

• Aerozole ciepłe → +36st

Działanie aerozoli zimnych i chłodnych

Zmniejszają przekrwienie i obrzęk śluzówki

Działanie aerozoli ciepłych (4)

• Wzrost metabolizmu

• Wzrost sekrecji

• Zwilżenie i rozmiękczenie wydzieliny

• Zwiększają ruch aparatu rzęskowego

Zalety inhalacji (6)

• Nie obciążają układu pokarmowego

• Mniejsze koszty

• Szybkie działania i mniejsze działania niepożądane

• Efekt leczniczy osiąga się przy mniejszej dawce niż przy lekach doustnych, wziewnych, dożylnych

• Środek leczniczy trafia bezpośrednio do dróg oddechowych, czyli tam gdzie ma działać

• Działanie profilaktyczne

Działanie aerozoli na układ oddechowy (5)

• Nawilżenie dróg oddechowych i usprawnienie pracy nabłonka migawkowego

• Rozrzedzenie wydzieliny

• Zmniejszenie obrzęku błony śluzowej

• Zmniejszenie skurczu oskrzeli

• Pomoc w likwidacji zakażeń bakteryjnych, wirusowych, grzybicznych

Przeciwwskazania do inhalacji/nebulizacji (5)

• Wysoka gorączka

• Ostre stany zapalne układu oddechowego

• Uczulenie na związki zawarte w parze wodnej

• Gruźlica, niewydolność serca

• Krwotok z nosa

Wymień nebulizatory (3)

• Ultradźwiękowy

• Tłokowy

• Membranowy

Wymień inhalatory (5)

• Ultradźwiękowy

• Tłokowy

• Ciśnieniowy

• Membranowy

• Proszkowy

Różnica miedzy inhalacja a nebulizacja

Podczas inhalacji lek dostaje się do dróg oddechowych pacjenta w wyniku jego czynnego wdechu, natomiast podczas nebulizacji lek w postaci zawiesiny bądź roztworu w wyniku działania mechanicznego urządzenia zostaje przekształcony w aerozol i jest wdychany przez pacjenta.

Inhalator pneumatyczny (5)

• Najpopularniejszy

• Uniwersalny, dla całej rodziny

• Brak ograniczeń wiekowych - można stosować u niemowląt

• Rozpyla wszystkie rodzaje leków

• Najgłośniejszy

Inhalator proszkowy (5)

• Zawierają lek w postaci proszku

• Przepisywany przez lekarza na receptę

• Lek dostaje się do płuc w trakcie wdechu

• Pacjent powinien pamiętać o obniżeniu języka w trakcie wdechu

• Małe dzieci, osoby w podeszłym wieku

Metodyka inhalacji/nebulizacji (3)

• Czas nebulizacji powinien być krótki: dorośli - 10min, dzieci - 3min

• Powolne, głębokie oddychanie (5-6 wdechów na minutę)

• Na szczycie wdechu 3-5s bezdech (nie robimy u dzieci)

Inhalator membranowy = siateczkowy typu mesh (5)

• Drgania membrany wytwarzają aerozol leczniczy

• Wysoki koszt zakupu

• Można zastosować większość preparatów do inhalacji (jeśli membrana nie ulega podgrzaniu podczas pracy)

• Niewielki

• Wydajny i szybki

Inhalator ultradźwiękowy (6)

• Można stosować powyżej 1 roku życia

• Dobra jakość aerozolu

• Steroidy, antybiotyki, zawiesiny

• Cząsteczki o małych rozmiarach docierające do oskrzelików

• Krotki czas pojedynczej nebulizacji

• Cichy

Inhalator ciśnieniowy (3)

• Zawiera pojemnik ze sprzężonym gazem który jest nośnikiem leku

• Konieczne skoordynowanie wyzwolenia dawki i wzięcia wdechu

• Możliwe zastosowanie spejsera

Przy którym inhalatorze można skorzystać ze spejsera, jak działa?

Przy inhalacji inhalatorem ciśnieniowym, chory nie musi koordynować wdechu z momentem wyzwolenia dawki leku

Dwie techniki ze spejserem (2)

• Powolny, głęboki wdech i zatrzymanie oddechu na 10s

• Co najmniej 5-6 normalnych oddechów po uwolnieniu leku do komory

Hipertoniczny roztwór chlorku sodu (>0,9%)

• Działanie (2)

• Kiedy stosowany?

• W jakich porach dnia należy stosować?

1. Działanie

• Upłynnia śluz i ułatwia odkrztuszanie

• Obkurczające działanie na błonę śluzową nosa - łagodzi katar

2. Stosowanie: POChP, mukowiscydoza, mokry kaszel z utrudnionym odkrztuszaniem

3. Rano i w południe, nigdy przed snem

Hipotoniczny roztwór chlorku sodu (<0,9%)

• Działanie (3)

• Kiedy stosowany?

• Ilekrotnie dziennie można stosować?

1. Działanie

• Nawilża błony śluzowe

• Służy do oczyszczania dróg oddechowych

• Można nim rozcieńczać leki do nebulizacji

2. Stosowanie: wysuszona śluzówka, suchy kaszel, zalegająca wydzielina

3. Można stosować kilkukrotnie w ciągu dnia

Jaki roztwór chlorku sodu zastosujesz na:

• Suchy kaszel

• Mokry kaszel

1. Hipotoniczny

2. Hipertoniczny

Kiedy zastosujesz maskę do inhalatora? (2)

• Dzieci poniżej 3 roku życia

• Chorzy nieprzytomni

Jaką maskę zastosujesz w przypadku: steryd, małe dzieci/sól (inhalowana)

• Steryd - bez dziur

• Małe dzieci/sól - z dziurami