Natuurwetenschappen

Nw

Ik kan uitleggen hoe geluid ontstaat

Wanneer een voorwerp trilt ontstaan er drukveranderingen in de middenstof

Ik kan uitleggen wat een drukgolf of geluidsgolf is en dit verduidelijken met een schematische voorstelling

Door het samenpersen van deeltjes in de middenstof ontstaan er gebieden dan hoge druk en lage druk

Hoe ontstaan geluidsgebieden

Door beweging

Ik kan uitleggen wat golffronten zijn

De drukveranderingen breiden zich uit in alle richtingen en vormen bolvormige schillen

Ik kan uitleggen wat geluidssnelheid is

De snelheid waarmee geluidsgolf zich verplaatst

Ik kan de 2 factoren benoemen waar geluidssnelheid afhankelijk van is

\-soort stof

\-temperatuur

Ik ken de geluidssnelheid in lucht

340 meter per seconde

Ik kan het begrip amplitude uitleggen en deze schematisch voorstellen voor een zacht en/of hard geluid

\-hoogte van de geluidsgolf wordt bepaald door de geluidssterkte of volume

\-hoge golf: hard geluid kleine gold: zacht geluid

Ik kan benoemen hoe geluidssterkte wordt uitgedrukt

Decibel (dB)

Ik kan het begrip frequentie uitleggen en deze schematisch voorstellen voor een lage en/of hoge toon

Hoe snel de drukveranderingen van een geluidsgolf elkaar opvolgen dit wordt bepaald door toonhoogte

Ik kan benoemen hoe toonhoogte wordt uitgedrukt

Hertz (Hz)

Ik kan de onder en bovengrens in gevoeligheid voor toonhoogtes van het menselijk oor en kan hierbij verklaren waarom oude mensen doof worden

De boven en ondergrens van hun gehoor neemt af

Ik kan uitleggen wat ultrasoon en infrasone geluid is en telkens een dier benoemen die dit kan waarnemen

Ultrasoon 20 000 Hz: dolfijn

Infrasoon 16 Hz: katten

Ik kan uitleggen hoe je gehoorschade kan oplopen

Door te vaak aan te luide geluiden blootgesteld worden

Ik kan uitleggen wat de functie is van fonoreceptoren en hoe deze werken

Ze vangen geluidsprikkels op en zetten de op in signalen of impulsen. De impulsen worden via de gehoorzenuw doorgestuurd naar de hersenen

Ik kan uitleggen hoe oorsuizingen of tinitus ontstaat in het orgaan van Corti

Als je te lang naar luide geluiden luistert dan kunnen je haarcellen beschadigd raken en hoor je na een tijdje een piep toon zonder dat hij er is

Oorzaken van gehoorschade

\-bioscoop

\-fuiven

\-concerten

\-gras maaier

Hoe vermijd je gehoorschade?

\-oordoppen

\-oorarts

\-rust nemen

Je kan uitleggen dat geluidsgolven nog andere toepassingen kennen, aan de hand van een voorbeeld

\n Bij echografie worden ultrasone geluiden uitgezonden en weer opgevangen en doordat in je lichaam niet elk orgaan of weefsel uit dezelfde stof is opgebouwd, en daardoor verschilt het geluidssnelheid. aan de hand van die verschillende geluidssnelheid wordt er een beeld gevormd