OG 5 , hypertensie

wat is hypertensie?

systolische bloeddruk >/gelijk aan 140mmHg en/of een diastolische BD >/gelijk aan 90mmH

oorzaak pre-eclampsie

endotheelschade in combinatie met placentaire ischemie

abnormale placentatie pre-eclampsie?:

trofoblasten dienen in bloedvaten van moeder te groeien waardoor die wijder worden zodat genoeg bloed naar placenta kan, hier groeien trofoblasten niet diep genoeg waardoor de bloedvaten te smal blijven en er minder bloed naar baby gaat.

endotheelschade pre-eclampsie?

omdat placenta weinig O2 krijgt maakt die slechte stoffen aan, die zorgen voor: vasoconstrictie, orgaanfalen,..

risico voor foetus is verhoogd bij

stijging diastolische druk >100mmHg, proteïnurie, stollingsactivatie

waardoor komt oedeem bij pre-eclampsie?

circulerend bloedvolume kleiner dan bij normale zwsch, capillaire permeabiliteit zorgt dat vocht uit bloedbaan treedt, hemoglobine en hematocriet stijgen, vocht verplaatst extravasaal

weefselbeschadiging pre-eclampsie: oorzaak

endotheelschade, vasoconstrictie en trombocytenactivatie

weefselbeschadiging in nieren

proteïnurie, stijging kreatinine en urinezuurgehalte in bloed

weefselbeschadiging in lever

stijging C enzymen, LDH stijgt, albumine en stollingsfactoren dalen, HB daalt

weefselbeschadiging in bloed

hemolyse, trombocytopenie

weefselbeschadiging in hersenen

oedeemvorming in achterste schedelgroeve

weefselbeschadiging in foetus

slechte doorbloeding zorgt voor groeirestrictie, hypoxie

screening pre-eclampsie:

echografisch weerstand van grote baarmoeder-arterie meten, eiwitten in bloed bepalen

wat is chronische hypertensie?

hypertensie bestaat vóór 20^e week van zwsch of aanwezig blijft tot 12w na bevalling.

wat is het risico als je chronische hypertensie hebt in zwsch?

bovenop ontwikkelen van pre-eclampsie

wanneer risico bovenop ontwikkelen pre-eclampsie

aanwezigheid nierziekte, maternale leeftijd>40, diabetes, …

beleid bij chronische hypertensie:

anamnese, sluit diabetes en chronisch nierlijden uit, test oedeem; reflexen; tonus; overgevoeligheid, gewichtstoename 1X/, bloeddrukmeting 3X/D en 1x manueel, CTG 3X/D, bloedinderzoek, urinecollectie, ECG, antihypertensiva.

vanaf wanneer risico maternale orgaanschade?

systolisch >160mmHg of diastolisch >110

wat is pre-eclampsie?

zwschhypertensie na 20^e zwsch week bij een tevoren normotensieve vrouw vanaf >140 of >90mmHg, + proteïnurie OF thromocytopenie of orgaanfalen of longoedeem of visuele stoornissen.

pre-eclampsie: proteïnurie waarden

minstens 0,3g in 24uurs collectie of proteïne/creatine ratio van minstens EKR 0,3mg/dl = 1 kruisje dipstick

pre-eclampsie: trombocytopenie waarden

<100.000/microliter

pre-eclampsie: gestoorde leverfunctie waarden

transaminases meer dan verdubbeld

pre-eclampsie: nierfalen waarden

serumcreatinine >1.1mg/dL of minstens verdubbele

basis behandeling pre-eclampsie

beëindigen zwsch.

beleid bij vermoeden pre-eclampsie:

hospitaliseren, bloeddruk opvolgen, proteïnurie met 24uurs urinecollectie uitvoeren, dosage hemoglobine en plaastjes ivm trombocytopenie; bloedbiochemie; voor nierfunctie; eiwitconcentratie en leverfunctie als plasmaurinezuur controleren, coagulatieprofiel afneme, echografisch opvolgen adhv vruchtwatervolume; biofysisch profiel; doppleronderzoek en CTG.

pre-eclampsie: wnr antihypertensiva

bij >160 of >110mmHg

preventie pre-eclampsie

indien VG = 10% HH, hoger bij hypertensie, nierziekte, HELLP

screening pre-eclampsie

Doppleronderzoek van arteria uterina kan afwijkingen opsporen, maar enkel voor screening bij risicopatienten

beleid hoog risicogroep pre-eclampsie

Lage dosis aspirine voor 12w, calciumsuppletie verminderen.

wat is eclampsie?

optreden van stuipen bij vrouw met pre-eclampsie

biochemische diagnose eclampsie:

tekens van hemolyse, zoals fragmentocyten, lage haptoglobine, daling hemoglobine, LDH > 600 U/I, AST > 50 IU/l, trombocyten < 100.000/mm³

behandeling eclampsie

: IV MGSO4

wat is HELLP?

ernstige vorm van pre-eclampsie, Hemolyse, low platelet count, elivated liver enzymes.

HELLP: hoe zie je hemolyse?

stijging LDH en schistocyten in bloed

HELLP: hoe zie je elevated liver enzymes

stijging GOT en GPT

beleid HELLP

absolute indicatie vroegtijdig beëindigen zwsch owv maternale redenen, corticosteroïden toedienen

wat is gesupponeerde pre-eclampsie?

pre-eclampsie bovenop chronische hypertensie

wat is zwsch hypertensie?

tevoren normotensieve vrouw met stijging van bloeddruk na 20^e zwsch W of in 1^e 24u PP zonder proteïnurie.

waarom vaatprofiel opstarten?

meting van : hart, de grote slagaders, de kleine de baarmoederdoorbloeding, het volume lichaamsvocht en de orgaan-drainerende aders, om vergelijken met waarden van oerprofiel om te kunnen zien waar zwakke elementen in bloedcirculatie bevinden en beleid daarop te richten

bij wie vaatprofiel opstellen?

enkel bij zwangere met verhoogd risico ontwikkelen van bloeddrukproblemen

vaatprofiel: oertype?

= vaatprofiel met minste kans op zwangerschapsproblemen = 23-25jarige met BMI 20-25.

medicatie bij afwijkend vaatprofiel: Aldomet

bij volume & weerstandoverbelasting

medicatie bij afwijkend vaatprofiel: bij volume & weerstandoverbelasting

Aldomet

medicatie bij afwijkend vaatprofiel: volume overbelasting

bètablokkers

medicatie bij afwijkend vaatprofiel: bètablokkers

volume overbelasting

medicatie bij afwijkend vaatprofiel: te hoge vaatweerstand

calciumblokkers

medicatie bij afwijkend vaatprofiel: calciumblokkers

te hoge vaatweerstand

medicatie bij afwijkend vaatprofiel: bij vrouwen met vernauwd veneus vaatstelsel

die specifiek inwerkt op de aders & hun capaciteit vergroot = nitraten

wat is pre-eclampsie?

zwangerschapsvergiftiging, wanneer bloedcirculatie van zwangere vrouw zich niet goed aanpast kort na bevruchting waardoor het tijdens de verdere zwangerschap wordt overbelast, vanaf 2e helft tot 6w pp

klinische symptomen pre-eclampsie

hoge bloeddruk en proteïnurie (>120/90 en >300mg/24u)

vroege pre-eclampsie?

voor 34w , proetinurie >3g, bloeddruk 160/100, meest ernstig en evolueert snel

vroege pre-eclampsie oorzaak

slecht werkende moederkoek of aanwezigheid foute genen

late pre-eclampsie ?

na 34w, proteinurie >300mg/24u, bloeddruk 140/90

late pre-eclampsie oorzaak

  secundaire factoren zoals hoge leeftijd; hoog bmi; meerlingzwsch;..

pre-existentiele hypertensie?

hoge bloeddruk die al bestond vóór de zwsch of vroeg in de zwsch ontstaat

behandeling pre-eclampsie:

regelmatige controle, bloeddrukverlagende medicatie

milde pre-eclampsie?

140-149/90-99. Proteinurie >30mg/DL

matige pre-eclampsie:

150-159/100-109 mmHg, oligurie

ernstige pre-eclampsie

≥160/110 mmHg

beleid milde pre-eclampsie:

goede vochtbalans, dagelijks gewicht, evt urometer, denk verder bij dyspnoe, bij vermoeden overvulling Lasix 20-40mg IV, verlossen indien geen onmiddelijk succes,

pre-eclampsie beleid bij oligurie <100ml/4u (of 30ml/u)

500ml fysiologisch in bolus, idem na 1u, 20mg Lasix IV na 1u bij persisterende oligurie, indicatie beëindigen zwsch

behandelen eclampsie

magnesiumsulfaat (IM 4 gram), 10-20mg diazepam IMV of per rectiole

wat moet aanwezig zijn om spreken van HELLP?

trombocytopenie<100.000/mm3, SGOT > 50 U/l, SGPT > 50 U/l, LDH ≥ 600 IU/l

gevolgen HELLP

bloedklonters, placenta ruptuur, leverbleoding

beleid HELLP

bloed controleren, nierfunctie en stolling controleren bloeddruk 4X/D in 5 metingen per 15min, urine controleren per 24u, CTG, ECHO

behandelen HELLP; wanneer 8E trombocyten toedienen?

de trombocyten < 20.000 dalen en geen bloeding optreedt, de trombocyten < 30.000 dalen en een bloeding optreedt, de trombocyten < 50.000 dalen en partus of sectio is gepland

ziektebeeld HELLP

ernstige bovenbuikpijn, tintelende vingers, oedeem, .

waarom aspirine in zwsch?

lage dagdosis van 80-100mg heeft geen effect op orgaanontwikkeling maar werkt wel bloedverdunnend waardoor beter stroomt en meer zuurstof aan weefsels wordt aangebonden, voor zwangere is deze dosis onvoldoende!

aspirine in zwsch ;dosis

150-160mg, veilig voor baby, vaanf 12 tot 36w bij risicos

aspirine in zwsch : als er 1 of meer van volgende risico’s aanwezig zijn

VG hypertensie zwsch, chronische nieraandoening, ⁠auto-immuunziekte, diabetes T1/2, chronische hypertensie

aspirine in zwsch : als er 2 of meer van volgende risico’s aanwezig zijn

eerste zwsch, +40j, zwschinterval > 10 jaar, (BMI) ≥ 35 kg/m2 op de eerste controle, ⁠familiale VG pre-eclampsie, meerlingzwsch

gevolgen hypertensie maternaal 4

placenta aburptio, nierfalen, stollingsstoornissen, longoedeem

gevolgen hypertensie foetaal 4

groeivertraging, acidose, prematuriteit, overlijden

beleid hypertensie in PP:

antihypertensiva tot 6Wpp, bij BV diuretica en methyldopa vermijden, 1e keuze = nifedipine 30-60mg/d , MgS

tienerzwsch definitie?

<20 of <18j

risicofactoren tienerzwsch 4

Pre-eclampsie, IUGR, prematuur, opname NICU

risicos tienerzwsch foetus 4

congenitale afwijkingen, premautriteit, neonatale complicaties, vroeg neonatale sterfte

beleid tienerzwsch

frequentere controles, PP AC

wat is AMA

advanced maternal age; 35 of ouder en zwanger, leeftijd dat kansen op complicaties verhogen.

risicofactoren AMA 4

miskraam, congenitale afwijking, diabetes, macrosomie

waarom AMA meer risicos

als je >35j bent omdat kwaliteit van eitjes daalt hoe ouder je wordt. Oudere eitjes hebben meer kans op produceren van baby met chromosoomafwijking, ook kans op ontwikkelen van meeste chronische medische aandoeningen toenemen als je ouder wordt