mitoza i mejoza | Quizlet

interfaza

stan między podziałami podczas którego komórka zwiększa swoje rozmiary, powiela organelle kom. i podwaja materiał gen.

faza M

podział komórki, na który składają się kariokineza i cytokineza

chromosomy homologiczne

w komórkach diploidalnych para odpowiadających sobie chromosomów, mających tę samą długość i zawierających te same geny.

faza g2

nasilenie syntezy białek z (wyjątkiem histonów które powstały w fazie S) w tym białek uczestniczących w podziale komórki + podział organelli półautonomicznych (mitochondriów i plastydó)

faza g1

wzrost komórki aż do osiągnięcia rozmiarów komórki rodzicielskiej, przygotowanej do kolejnej fazy polegającej na np. zwiększeniu liczby organelli i syntezie enzymów niezbędnych do replikacji DNA

faza g0

postkineza

faza s

podwojenie ilości DNA przez replikacje DNA i połączenie nowopowstałych cząsteczek DNA wcześniej wytworzonymi białkami histonowymi. Dzięki tym procesem każda z dwóch komórek potomnych, które powstaną podczas najbliższej mitozy otrzyma materiał genetyczny identyczny z komórką rodzicielską

zmiany zawartości DNA w cyklu komórkowym

G1- 2n, 2c

S- 2n, 4c

G2- 2n, 4c

M- 2n, 2c

białko odpowiedzialne za zatrzymanie cyklu z fazie g1, gdy DNA jest uszkodzony

p53

profaza

kondensacja chromosomów, zanika jąderko i otoczka jądrowa, powstaje wrzeciono podziałowe (zbudowane z mikrotubul)

metafaza

chromosomy osiągają najwyższy stopień kondensacji, ustawiają się w płaszczyźnie równikowej komórki, tworzą płytkę metafazową

anafaza

podział centromerów

powstają chromosomy potomne z chromatyd

włókna wrzeciona podziałowego skracają się

budowa chromosomu

ramiona chromosomu, centromer, chromatyda

telofaza

struktura chromosomów potomnych ulega dekondensacji - stopniowemu rozluźnieniu, wokół chromosomów tworzy się otoczka jądrowa i zaczyna formować się jąderko, zanika wrzeciono podziałowe !wyjątek rośliny, u których mikrotubule wrzeciona uczestniczą w cytokinezie, na przeciwległych biegunach zaczynają się tworzyć dwa jądra potomne

podział cytoplazmy - kiedy?

-zwierzęta - anafaza

-rośliny - początek telofazy

apoptoza

programowana śmierć komórki

po co apoptoza?

-eliminacja niepotrzebnych i uszkodzonych komórek

-usuwanie struktur, które przestały pełnić swoją funkcję

-kształtowanie części ciała

przebieg apoptozy

-obkurczenie jądra komórkowego, fragmentacja DNA

-utrata wody, rozpad cytoszkieletu

-rozpad komórki na małe ciała apoptotyczne

-pochłoniecie i trawienie ciał apoptotycznych

koniugacja

proces łączenia się chromosomów homologicznych w pary

crossing over

wymiana niektórych odcinków chromatyd

chiazmy

rejony, w których nastąpiła wymiana fragmentów chromatyd

znaczenie mejozy

-rozmnażanie płciowe

-zachowanie stałej liczby chromosomów, charakterystycznej dla gatunku

-zróżnicowanie genetyczne osobników tego samego gatunku

zawartość DNA w mejozie

G1 - 2n, 2n

S - 2n, 4c

I podział mejotyczny - 1n, 2c

II podział mejotyczny - 1n, 1c

w jakich komórkach zachodzi mejoza, a w jakich mitoza?

mejoza: diploidalne

mitoza: diploidalne i haploidalne

zawartość DNA po zapłodnieniu

2n, 2c

rodzaje postkinezy (G0)

nieodwracalna, odwracalna, okresowa, nie wchodzą lub wchodzą rzadko w g0

przykłady komórek, u których zachodzi postkineza nieodwracalna

neurony, kardiomiocyty

komórki, u których zachodzi postkineza odwracalna

hepatocyty

komórki, u których zachodzi postkineza okresowa

limfocyty T i B, które odzyskują zdolność do podziału pod wpływem antygeny

jakie komórki nie wchodzą lub wchodzą rzadko w postkinezę?

komórki macierzyste, np. szpiku kostnego, śródbłonka naczyń krwionośnych, nabłonka jelita, gruczołu mlekowego, wątroby, jąder, nabłonka węchowego

rola białka pRb

inicjuje ekspresję licznych genów odpowiedzialnych za przejście komórki z G1 do S

w jakiej fazie białko pRb jest nieczynne?

G1

w jaki sposób białko pRb staje się czynne?

w wyniku jego fosforylacji odłącza się od kompleksu transkrypcyjnego

skutek mutacji białka pRb

zaburzenie replikacji DNA

rola białka p53

reguluje cykl komórkowy, apoptozę, hamuje G2s

skutek mutacji białka p53

onkogeneza

rodzaje mejozy

postgamiczna, pregamiczna, pośrednia

gdzie i u kogo występuje mejoza pośrednia

u roślin zarodnikowych, np. mszaki i paprotniki w tkance archesporialnej dzielącej sie mejotyczniedro

droga od zarodnika do sporofitu u mszaków i paprotników

zarodniki(n) —→ podają na podłoże kiełkując w gametofity(n) —→ w mitozie tworzą się plemnie i rodnie(n i n)—→ w mitozie powstają z nich gamety(n)—→ po zapłodnieniu sporofit(2n)

biwalent

para chromosomów homologicznych połączonych ze sobą w I profazie mejozy, tworząca strukturę zwaną tetradą

tetrada

struktura składająca się z czterech chromatyd

chromatyna a chromatyda

chromatyna - materiał genetyczny DNA splątany z białkami, który w interfazie (okresie między podziałami) występuje w postaci rozproszonej, nieuporządkowanej nici w jądrze komórkowym. chromatyda - jedna z dwóch identycznych połówek chromosomu widocznych w trakcie podziału komórki

co zachodzi w zygotenie?

koniugacja chromosomów homologicznych

co zachodzi w pachytenie?

crossing-over

ile jest nici chromatynowych w organizmie człowieka?

46

heterochromatyna

zbita, nieczynna

euchromatyna

luźna, czynna transkrypcyjnie w interfazie

stopniowa kondensacja nici DNA

alfa helisa—→ chromatyna —→ solenoid —→ zwinięta spirala —→ superhelisa —→ chromosom mitotyczny

nazwa histonu spającego cząsteczkę DNA na oktamerze

h1