Robaki i ektopasożyty

TASIEMIEC NIEUZBROJONY

TASIEMIEC NIEUZBROJONY cykl rozwojowy

tasiemiec nieuzbrojony / taenia saginata forma inwazyjna i diagnostyczna

inwazyjna: wągry

• zarażenie przez spożycie mięsa wołowego zawierającego wągry

diagnostyczna: jaja, fragmenty łancuchy

tasiemiec nieuzbrojony / taenia saginata żywiciel pośredni

bydło

tasiemiec nieuzbrojony / taenia saginata chorobotwórczość

TASIEMIEC NIEUZBROJONY

(Taenia saginata)

Diagnostyka Zapobieganie

TASIEMIEC UZBROJONY

(Taenia solium)

TASIEMIEC UZBROJONY

(Taenia solium) postacie inwazyjne

• drogą pokarmową: wągry w mięsie wieprzowym

• doustnie jajami

tasiemiec uzbrojony / taenia solium żywiciel pośredni

świnie

tasiemiec uzbrojony umiejscowienie larw

tasiemiec uzbrojony diagnostyka i zapobieganie

cysticerkoza

BRUZDOGŁOWIEC SZEROKI

(Diphyllobothrium latum)

Epidemiologia: występuje endemicznie w rejonach jezior w

Europie, Azji i Ameryce. Pasożytuje w jelicie cienkim człowieka i

ssaków odżywiających się rybami (żywiciele ostateczni). Rolę

żywicieli pośrednich pełnią widłonogi (oczliki, dafnie) i odżywiające

się nimi ryby słodkowodne.

Postać inwazyjna dla człowieka: p l e r o c e r k o i d w mięsie

ryb

Cechy charakterystyczne: 2-15 m długości. Na główce dwie podłużne

bruzdy (botria). Jaja z wieczkiem.

Chorobotwórczość: difylobotrioza, zwykle łagodne dolegliwości

jelitowe, czasem niedokrwistość megaloblastyczna spowodowana wybiórczym

wychwytem przez tasiemca witaminy B12.

Wykrywanie: makroskopowo człony, mikroskopowo charakterystyczne jaja w

kale

Profilaktyka: ochrona zbiorników wodnych przed skażeniem

fekaliami oraz unikanie spożywania półsurowych, niedosmażonych ryb

(Diphyllobothrium latum) postać inwazyjna

plerocerkoid w mięsie ryb

dlaczego bruzdogłowiec szeroki może powodować anemie megaloblastyczną

Chorobotwórczość: difylobotrioza, zwykle łagodne dolegliwości

jelitowe, czasem niedokrwistość megaloblastyczna spowodowana wybiórczym

wychwytem przez tasiemca witaminy B12

owsik ludzki

•Pasożyt kosmopolityczny.

•Dominuje w krajach o klimacie umiarkowanym.

•Najwyższą częstość zarażenia notuje się na

terenach gęsto zaludnionych i w dużych skupiskach

ludzkich.

•Owsica jest jedną z najczęstszych robaczyc w Polsce.

•Najwięcej przypadków notuje się u dzieci w wieku

przedszkolnym i wczesnoszkolnym.

•Inwazja szczególnie łatwo szerzy się w

przedszkolach, domach dziecka i internatach

owsik ludzki drogi zarażenia

Człowiek zaraża się:

Doustnie - przenosząc jaja

pasożyta na rękach bezpośrednio

z okolic odbytu (autoinwazja)

Doustnie - przenosząc jaja

pasożyta na rękach z

zanieczyszczonego środowiska

Drogą inhalacyjną

Spożywając zanieczyszczony

jajami pokarm – droga

pokarmowa

• ważną rolę odgrywa autoinwazja (dzieci wkładają sobie ręce w dupę i to liżą itd)

owsik ludzki objawy

owsik ludzki postać inwazyjna

jaja inwazyjne

owsik ludzki diagnostyka i zapobieganie

GLISTA LUDZKA

(Ascaris lumbricoides) występowanie

•Pasożyt kosmopolityczny.

•Dominuje w krajach strefy tropikalnej i

subtropikalnej o złych warunkach

sanitarnych i wszędzie tam gdzie

wykorzystuje się nie kompostowane fekalia

do użyźniania gleb.

•Askarioza jest najczęstszą robaczycą

przewodu pokarmowego na świecie.

•Askariozę zalicza się do tzw. geohelmintoz

GLISTA LUDZKA

(Ascaris lumbricoides) drogi zarażenia

gdzie pasożytuje sobie glista ludzka

w jelicie cienkim

nabywanie inwazyjności jaj glisty ludzkiej

W cyklu rozwojowym

pasożyta konieczny jest

okres dojrzewania jaj w

środowisku zewnętrznym,

w wilgotnej glebie (3-4

tygodni) – nabywanie

inwazyjności

dlaczego dzieci często mają intensywne inwazje glisty ludzkiej

bo lubią jeść ziemię

jaki dżentelmen ma jaja dekorowane

glista ludzka

czyje to

glista ludzka (Ascaris lumbricoides)

glista ludzka postać inwazyjna

glista ludzka objawy

GLISTA LUDZKA

(Ascaris lumbricoides)

Diagnostyka

Zapobieganie

WŁOSOGŁÓWKA LUDZKA

(Trichuris trichiura)

Trichuris trichiura gdzie bytuje w człowieku

w jelicie grubym

(to odróżnia ją od glisty ludzkiej która w cienkim)

WŁOSOGŁÓWKA LUDZKA

(Trichuris trichiura) drogi zarażenia

nabywanie inwazyjności przez Trichuris trichiura

W cyklu rozwojowym

pasożyta konieczny jest

okres dojrzewania jaj w

środowisku zewnętrznym,

w wilgotnej glebie (3-4

tygodni) – nabywanie

inwazyjności.

WŁOSOGŁÓWKA LUDZKA

(Trichuris trichiura) postac inwazyjna

czyje to

WŁOSOGŁÓWKA LUDZKA

(Trichuris trichiura)

WŁOSOGŁÓWKA LUDZKA

(Trichuris trichiura)

Zapobieganie

Diagnostyka

ECHINOCOCCUS GRANULOSUS

(tasiemiec jednojamowy) droga zarażenia

człowiek (przypadkowy żywiciel pośredni)!!

ECHINOCOCCUS GRANULOSUS postać inwazyjna

ECHINOCOCCUS GRANULOSUS

CHOROBOTWÓRCZOŚĆ

ECHINOKOKOZA JEDNOJAMOWA

Diagnostyka Profilaktyka

ECHINOCOCCUS GRANULOSUS torbiel bąblowcowa

ECHINOCOCCUS MULTILOCULARIS

ECHINOCOCCUS MULTILOCULARIS cykl rozwojowy

ECHINOCOCCUS MULTILOCULARIS chorobotworczosc

ECHINOCOCCUS MULTILOCULARIS diagnostyka i profilaktyja

echinokokoza jednojamowa vs wielojamowa

TOXOCARA CANIS, TOXOCARA CATI

toxocara nabywanie inwazyjności

inwazyjności w środowisku zewnętrznym (6 - 15 dni,

w zależności od panujących

warunków środowiska) –

GEOHELMINTOZA

TOXOCARA CANIS, TOXOCARA CATI

Jak dochodzi do zarażenia?

TOXOCARA CANIS cykl rozwjowy

• Postaci kliniczne toksokarozy:

•Nicień wywołuje u człowieka t o k s o k a r o z ę

•Występowanie i nasilenie objawów choroby

zależy od umiejscowienia larw i intensywności

inwazji

Inwazje mało intensywne są zwykle bezobjawowe

Inwazje intensywne (głównie u dzieci z geofagią)

charakteryzują się: gorączką, wysoką eozynofilią i

leukocytozą, hipergammaglobulinemią

TOKSOKAROZA

42

Diagnostyka Profilaktyka

TRICHNELLA SPIRALIS

WŁOSIEŃ KRĘTY

TRICHNELLA SPIRALIS

WŁOSIEŃ KRĘTY

CZŁOWIEK ZARAŻA SIĘ SPOŻYWAJĄC:

• w UE oboawiązkowo mięso badane metodą otrawiania

TRICHNELLA SPIRALIS

WŁOSIEŃ KRĘTY cykl rozwojowy

TRICHNELLA SPIRALIS forma inwazyjna

larwy

Trichinella spiralis komórka opiekuńcza

TRICHNELLA SPIRALIS

WŁOSIEŃ KRĘTY chorobotworczosc

włośnica diagnostyka i profilaktyka

Strongyloides stercoralis

Węgorek jelitowy

Strongyloides stercoralis forma inwazyjna i diagnostyczna

• forma inwazyjna: larwy filariopodobne

• forma diagnostyczna: larwa rabditopodobna

Węgorek jelitowy autoinwazja

Strongyloides stercoralis

Węgorek jelitowy cykl rozwojowy

Strongyloides stercoralis

Węgorek jelitowy cecha diagnostyczna

• ostro ściety jeden koniec - umożliwia wnikanie przez skórę albo błonę śluzową

Świerzbowiec ludzki – Sarcoptes scabiei

Świerzbowiec ludzki – cykl

życiowy

Świerzbowiec ludzki – objawy kliniczne

Świerzb nigdy nie jest

chorobą samoograniczającą

się i dlatego należy leczyć

wszystkich zarażonych i

osoby z kontaktu.

Świerzbowiec ludzki – diagnostyka

Wesz ludzka głowowa – Pediculus humanus capitis

Cechy

Grzbietobrzuszne spłaszczenie ciała, ciało

segmentowane

Długość 2-4 mm

Brak skrzydeł, krótkie 5-ciosegmentowe czułki,

kłująco-ssący aparat gębowy

Odnóża krótkie, mocne, przystosowane do

przylegania do włosów, stopa zakończona r u c

h o m y m p a z u r e m, który stanowi narząd

czepny

Samica większa od samca

Pasożyt odżywia się krwią

Wesz ludzka głowowa – Pediculus humanus capitis

63 cykl rozwjowy

Wesz ludzka głowowa – Pediculus humanus capitis

Miejsce bytowania i objawy kliniczne

Wesz ludzka głowowa – Pediculus humanus capitis

Diagnostyka

Wesz łonowa – Phthirus pubis

Inwazja powoduje u ludzi wszawicę łonową

Epidemiologia

Gatunek kosmopolityczny; ściśle związany z

człowiekiem; monokseniczny; poza organizmem

człowieka szybko ginie

Przenoszona prawie wyłącznie przez kontakt

bezpośredni (kontakt seksualny)

Możliwe przenoszenie pośrednie przez pościel,

wspólną odzież

Inwazja powoduje u ludzi wszawicę łonową

Cechy pasożyta

Pasożyty najczęściej są znajdowane na włosach

łonowych (także na włosach tułowia, okolicy brodawek

sutkowych, brodzie, rzęsach a także na brwiach).

Łatwa do odróżnienia od wszy głowowej

Mniejsza; 1,5-2,5 mm długości ciała

Krótka, zwarta budowa ciała (podobny do kraba

kształt ciała)

Nogi zakończone zagiętymi p a z u r k a m i

metody badań koprologicznych