Beeld en taal

Deze flashcards behandelen de kernbegrippen uit de lezing 'Beeld en taal', waaronder verschillende kennisvormen, opvattingen over taal en de rol van beeld en tekst in artistiek onderzoek.

Martin Heidegger (Introduction to Metaphysics, 1953)

Stelt dat woorden en taal geen omhulsels zijn waarin dingen worden ingepakt, maar dat dingen pas in het woord en in de taal worden en zijn.

David Abram (The spell of the sensuous, 1996)

Betoogt dat lingu'stische betekenis ontstaat vanuit de diepten van onze sensorische wereld in de context van ontmoeten en deelnemen.

Tom Van Imschoot (Woorden worden werken, 2017)

Definieert schrijven als het verbeelden van woorden.

Zintuiglijk kennen

Een noodzakelijk subjectief type kennen dat voortkomt uit de manier waarop we ons als zintuiglijke wezens in de wereld situeren.

Wisselwerking waarnemen en handelen

Het principe dat we waarnemen om te kunnen handelen en handelen om te kunnen waarnemen.

Intersubjectief kennen

Kennis die ontstaat en gedeeld wordt tussen subjecten, wat een 'gedeelde levenswereld' mogelijk maakt.

Umwelt (Husserl, 2018)

De gedeelde levenswereld die geen neutrale realiteit is, maar een wereld geconstrueerd door menselijke praktijken zoals cultuur, taal en beelden.

Niet-discursieve kennis

Niet-talige, pre-conceptuele en belichaamde kennis die vanuit het intu'tieve wordt beleefd en zich moeilijk onder woorden laat brengen.

Discursieve kennis

Heldere, conceptuele en propositionele kennis die rationeel helder, gestructureerd en expliciteerbaar is.

Propositie

Een talige uitspraak met een eenduidige betekenis.

Klassieke opvatting van taal (Miller, 1948)

Beschouwt taal als een abstract systeem van willekeurige, arbitraire tekens gestructureerd volgens syntactische en grammaticale regels.

Arbitrair

De eigenschap dat er geen inherente band bestaat tussen een woord en de bijbehorende betekenis.

Taal als lichamelijk fenomeen (Merleau-Ponty, 1945)

De visie dat taal geworteld is in sensorisch-motorische interactie en dat woorden functioneren als gebaren.

Non-discursieve aspecten van beelden

Impliciete betekenissen in beelden die betrekking hebben op belichaamde kennis en de mogelijkheid bieden om het onzegbare te laten spreken.

Onderzoek in de kunsten

Een onderzoeksdiscipline die zich continu beweegt tussen intu'tieve (non-discursieve) en begripsmatige (discursieve) kennisvormen.

Onderzoeksdiscours

Een heersende manier van spreken, denken en schrijven over een bepaald onderwerp binnen een groep of samenleving.

Het essay

Afkomstig van het Franse 'essayer' (proberen); een schrijfvorm die ruimte biedt om idee#n op een zoekende, voorlopige en soms meerduidige manier vorm te geven.