1/13
Psychodiagnostisch onderzoek
Aangeraden om bij onderzoek te werken met:
Multi-method benadering = versch methoden gebruiken om de hypothesen te testen
(vb. Vragenlijsten, interview, gedragstaken, observatie, experiment)
Multi-informant benadering = meerdere informanten betrekken om de hypothesen te toetsen
(vb. interview met client & met een significant ander of een teamlid)
Meetinstrument nooit 100% nauwkeurig
toevallige meetfout = meetfout leidt niet tot systematische over- of onderschatting van de werkelijke score
->toevallige fluctuaties in context, meetomstandigheden, stemming, .. kunnen leiden tot versch in eindscore op de meting zonder dat er versch zijn in construct
systematische meetfout = de meting over- of onderschat de werkelijke score systematisch
->vb. slecht geijkte weegschaal die systematisch een te laag gewicht aangeeft tov het werkelijke gewicht
Interne consistentie
= mate waarin elk deel van het meetinstrument bijdraagt aan de meting van het onderliggend construct of de onderliggende eigenschap
->constructirrelevante items voorkomen
->enkel bestuderen bij meetinstrumenten waarbij verwachting dat alle items samenhangen
Inhoudsvaliditeit
totale set van items moet representatief zijn voor alle aspecten van construct
->en elk aspect moet in juiste verhouding opgenomen zijn in de set
Face-validiteit
mate waarin testpersonen vinden dat items het te meten concept goed weerspiegelen
- Niet bekeken vanuit het oog van de expert, maar vanuit het standpunt van degene die het gebruiken
Vb MMPI niet echt face valide, want zodanig veel vragen dat je niet weet waarover de test gaat
Constructvaliditeit
Gaat na in welke mate men conclusies kan trekken vanuit een test of het instrument over het te onderzoeken concept of construct
-Heeft meting gelijkaardige eig als construct?
->afh van meerdere facetten:
1) Overeenkomst factorstructuur instrument & construct?
2) Mate waarin instrument met testen van zelfde/ander construct samenhangt
-Convergente validiteit = hoge samenhang met instrument dat gelijkaardig concept pretendeert te meten
Vb. correlatie tussen mijn depr vragenlijst en de Becks depr vragenlijst?
-Discriminante validiteit = lage samenhang met instrument dat ander concept pretendeert te meten
Vb. correlatie tussen een agressievragenlijst en een depressievragenlijst?
Criteriumvaliditeit of predictieve validiteit
Voorspellende kracht van instrument (IQ -> schoolprestatie)
-Hoe goed je test een criterium dat in de toekomst ligt voorspelt
-Vaak gebruikt door clinici: obv intelligentie en vaardigheidstesten adviseren we een specifieke studierichting -> “we voorspellen studiesucces”
-Vaak beschreven in de vorm van regressieanalyse waarbij variabelen gemeten op een later tijdstip voorspeld worden op basis van de scores van het meetinstrument
Sensitiviteit
= een zo laag mogelijk vals negatieven en zo hoog mogelijk aantal echt positieven
o hoge sensitiviteit detecteert veel cases waarin de problematiek aanwezig is en mist er zo weinig mogelijk
Specificiteit
= een zo laag mogelijk aantal vals positieven en een zo hoog mogelijk aantal echt negatieven
o hoog specifieke test leidt tot weinig of geen verhoogde scores als de problematiek afwezig is
Situering vd cliënt (verslagvoering)
= het samenbrengen van identificatiegegevens
• Naam
• Geslacht
• Geboortedatum
• Adres
• Studierichting, eventueel onderwijstype en/of werk
prof kan stukje info geven en vragen “Welke informatie mist er?” (of zelf aankaarten als 1 vd deze elementen ontbreekt!)
Confirmatiebias
=meest voorkomende bias in psychodiagnostisch onderzoek: clinici neiging zoeken naar confirmerende informatie
->disconfirmatiebias =informatie die niet met hypothese overeenstemt afwijzen
Stukje onderkenning verslagvoering
Hier noteer je info over:
1. Intelligentie
2. Klachten
3. Persoonlijkheid
4. Coping
Stukje verklaring verslagvoering
Resultaten vd verklaringsanalyse
-De verklaringsfactoren(A, B) zijn in het onderkenningsonderzoek vaak al in kaart gebracht
-In het verklaringsonderzoek worden de gehypothetiseerde uitlokkende en in stand houdende factoren (verbanden) getoetst: A -> B
->alle pijlen in probleemsamenhang toetsen!!!
-Eindresultaat: Getoetste probleemsamenhang
Tip examen
Op examen “geef verklaringsvraag”: 3 te geven elementen!!
1. Te verklaren gedrag
2. Verklaringsfactor
3. De pijl ertussen! (A ->B)
<->onderkenningsvraag: kan gaan over A of B, maar niet over pijl