tkanki roslinne

Jaka jest główna cecha komórek tworzących tkanki merystematyczne (twórcze)?

Są to komórki drobne, żywe, posiadające cienkie ściany komórkowe, duże jądra oraz zdolność do intensywnych podziałów mitotycznych.

Gdzie zlokalizowane są merystemy wierzchołkowe (stożki wzrostu)?

Na szczycie pędu oraz na korzeniu (w strefie podziałów komórkowych pod czapeczką).

Jaka jest funkcja merystemów wstawkowych (interkalarnych)?

Umożliwiają szybki wzrost wydłużeniowy łodygi w międzywęzłach (występują m.in. u traw).

Z jakiego merystemu pierwotnego powstaje miazga drewno-wtórna (kambium)?

Z merystemu wtórnego (powstaje z odróżnicowanych komórek tkanki podstawowej/miękiszowej).

Jaka jest rola miazgi korkotwórczej (felogenu)?

Wytwarza wtórną tkankę okrywającą: korek (fellem) na zewnątrz i pasma felodermy do wewnątrz.

Jaka jest rola czapeczki na szczycie wzrostu korzenia?

Chroni stożek wzrostu przed uszkodzeniami mechanicznymi podczas wciskania się w glebę.

Jaka tkanka stanowi główny składnik epidermy pędu?

Pojedyncza warstwa żywych, ściśle przylegających komórek pozbawionych chloroplastów (z wyjątkiem aparatów szparkowych).

Co tworzy kutykula i jaka jest jej funkcja biologiczna?

Warstwa kutyny nakładana na zewnętrzną ścianę komórek epidermy; chroni przed nadmierną utratą wody (transpiracją) i urazami.

Dlaczego komórki aparatu szparkowego zawierają chloroplasty, podczas gdy reszta epidermy ich nie ma?

Aby w obecności światła zachodziła fotosynteza, wytwarzająca ATP potrzebny do aktywnego transportu jonów K⁺ otwierających szparkę.

Czym różni się rizoderma (epiderma korzenia) od epidermy pędu?

Rizoderma nie posiada kutykuli ani aparatów szparkowych; wykształca włosniki zwiększające powierzchnię chłonną.

Z jakich trzech warstw składa się wtórna tkanka okrywająca (peryderma / korkowica)?

Z korka (fellemu), miazgi korkotwórczej (felogenu) oraz felodermy.

Dlaczego komórki korka są martwe i nie przepuszczają wody ani powietrza?

Ich ściany komórkowe są wysycone suberyną (suberynizacja).

Co umożliwia wymianę gazową w łodygach pokrytych korkowicą?

Przetchlinki (luźno ułożone komórki miękiszowe w korku).

Jaka jest charakterystyczna cecha miękiszu asymilacyjnego palisadowego?

Składa się z wydłużonych komórek ułożonych prostopadle do powierzchni liścia, bogatych w chloroplasty; odpowiada za fotosyntezę.

Gdzie występuje miękisz powietrzny (aerenchyma) i jaką pełni funkcję?

U roślin wodnych (hydrofitów); posiada obszerne przestwory międzykomórkowe magazynujące gazy i ułatwiające unoszenie się na wodzie.

Jaka jest rola miękiszu zasadniczego (wypełniającego)?

Wypełnia przestrzenie między innymi tkankami w organach roślinnych.

Jaka jest główna różnica budowy między zwężnicą (kolenchymą) a twardzicą (sklerenchymą)?

Kolenchyma składa się z żywych komórek o nierównomiernie zgrubiałych ścianach celulozowych; sklerenchyma z martwych komórek o inkrustowanych ligninią ścianach.

W jakich organach rośliny występuje kolenchyma?

W rozwijających się, rosnących na długość organach (m.in. ogonkach liściowych, młodych łodygach).

Jakie dwa typy komórek tworzą tkankę sklerenchymatyczną?

Włókna sklerenchymatyczne oraz komórki kamienne (sklereidy).

Jaka jest cecha adaptacyjna ligniny (drewnika) w ścianach komórkowych sklerenchymy i naczyń?

Nadaje sztywność, wytrzymałość na zgniatanie i odporność mechaniczną.

Z jakich typów komórek przewodzących składa się drewno (ksylem) u roślin okrytonasiennych?

Z naczyń (trachei) oraz cewek (tracheid).

Dlaczego naczynia (trachee) są wydajniejszym elementem przewodzącym wodę niż cewki?

Komórki naczyń zanikły całkowicie (są martwe), a ich ściany poprzeczne uległy rozpuszczeniu, tworząc ciągłe rury bez przeszkód.

Jaka jest kierunkowość transportu w drewnie (ksylemie)?

Jednokierunkowa: od korzeni w górę rośliny do liści (woda z solami mineralnymi).

Z jakich komórek przewodzących składa się łyko (floem) u roślin okrytonasiennych?

Z rur sitowych oraz towarzyszących im komórek przyrurkowych.

Dlaczego komórki rur sitowych potrzebują obecności komórek przyrurkowych?

Dojrzałe komórki rur sitowych nie posiadają jąder komórkowych ani większości organelli; komórki przyrurkowe zarządzają ich metabolizmem.

Jaka jest kierunkowość transportu w łyku (floemie)?

Dwukierunkowa: od organów asymilujących (akceptorów/dostawców - liści) do organów zużywających lub magazynujących (buli, korzeni, owoców).

Czym różnią się cewki od naczyń pod względem budowy ścian poprzecznych?

Cewki mają wrzecionowate końce z jamkami i nie zanikają w nich ściany poprzeczne, woda przepływa przez jamki.

Co to są utwory wydzielnicze zewnętrzne i podaj ich przykład?

Struktury wydzielające substancje na zewnątrz rośliny, np. włoski gruczołowe, miodniki, hydatody.

Jaka jest funkcja hydatod u roślin?

Służą do wydalania nadmiaru wody w postaci kropel (zjawisko gutacji), gdy transpiracja jest ograniczona.

Gdzie występują rury mleczne i jaką funkcję pełni sok mleczny (lateks)?

W tkance podstawowej m.in. mniszka czy kauczukowca; lateks chroni roślinę przed roślinożercami i patogenami.