TKANKA CHRZĘSTNA

Chrząstka włóknista - cecha wyjątkowa i typ kolagenu

Jako jedyna nie posiada ochrzęstnej! Dominuje w niej kolagen typu I (grube pęczki). Występuje w krążkach międzykręgowych i spojeniu łonowym.

Chrząstka szklista - typ kolagenu i odżywianie

Kolagen typu II (cienkie włókienka, homogenna macierz). Odżywia się drogą dyfuzji z naczyń ochrzęstnej lub płynu stawowego (sama nie ma naczyń).

Ochrzęstna (perichondrium) - gdzie brak?

Obecna na chrząstce szklistej i sprężystej, ale BRAK jej na powierzchniach stawowych chrząstki szklistej oraz na całej chrząstce włóknistej.

Typy kolagenu w chrząstkach

Chrząstka szklista i sprężysta: kolagen typu II.

Chrząstka włóknista: grube pęczki kolagenu typu I.

Odżywianie tkanki chrzęstnej

Tkanka chrzęstna nie posiada naczyń krwionośnych

Wzrost chrząstki śródchrzęstny vs przez nakładanie

Śródchrzęstny: podziały chondrocytów wewnątrz macierzy.

Przez nakładanie: z wewnętrznej warstwy osteogennej/chrzęstnotwórczej ochrzęstnej.

Kostnienie na podłożu błoniastym vs chrzęstnym

Błoniaste: bezpośrednio z mezenchymy (kości płaskie czaszki).

Chrzęstne: na podłożu modelu z chrząstki szklistej z punktami kostnienia (kości długie).

Mankiet kostny

Warstwa kości splotowatej powstająca wokół trzonu modelu chrzęstnego w procesie kostnienia okołochrzęstnego.

Nagłośnia - rodzaj chrząstki

Szkielet nagłośni tworzy chrząstka sprężysta ulegająca odkształceniom przy połykaniu.

tkanka chrzęstna budowa

• chondrocyty + macierz = substancja międzykomórkowa (włókna + istota podstawowa)

• różnice w składzie macierzy = podstawa do klasyfikacji

• pochodzenie mezenchymatyczne

• produkcja chrząstki = chondroblasty

• resorpcja macierzy chrzęstnej = chondroklasty

• brak naczyń krwionośnych = odżywianie dyfuzja z naczyń włosowatych

właściwości mechaniczne tkanki chrzęstnej

• twardość i elastyczność

• występowanie w miejscach działania dużych sił rozciągających

• amortyzuje wstrząsy związane z obciążeniami pionowymi (krążek międzykręgowy)

• umożliwia przesuwanie się względem siebie sąsiadujących elementów układu kostnego (chrząstki stawowe)

• uczestniczy w artykulacji mowy (chrząstki nagłośniowa i krtani)

• umożliwia ruchy kości łonowych (spojenie łonowe)

chrząstka szklista budowa

• jednorodna substancja międzykomórkowa

• najmniejsze komórki o wrzecionowatym kształcie występują na obwodzie

• komórki wnętrza są duże i kuliste

• komórki warstw wewnętrznych tworzą grupy izogeniczne (wynik podziału młodych chondrocytów)

• chondrocyty syntetyzują kolagen II (cienkie włókienka)

• istota podstawowa → proteoglikany (np. agrekan) + kw. hialuronowy = duże agregaty

chrząstka szklista występowanie

• okres zarodkowy i płodowy → modele chrzęstne kości

• dorośli → części chrzęstne nosa, krtani, tchawicy, oskrzeli, żeber; na powierzchniach stawowych

odżywianie tkanki chrzęstnej szklistej

• Z WYJĄTKIEM POWIERZCHNI STAWOWYCH pokryta tkanką łączną właściwą zbitą o utkaniu nieregularnym = ochrzęstną

• naczynia krwionośne ochrzęstnej są źródłem substancji odżywczych

• chrząstki stawowe odżywiają się za pośrednictwem mazi stawowej

• zaburzenia rozprowadzania substancji odżywczych = zmiany zwyrodnieniowe (substancja międzykomórkowa → masa włóknista)

wzrost tkanki chrzęstnej szklistej

• komórki warstwy wewnętrznej ochrzęstnej umożliwiają wzrost i odnowę chrząstki

• warstwa komórek kontaktujących się z chrząstką → chondroblasty

• chondroblasty wytwarzają nowe pokłady tkanki lub wypełniają ubytki poprzez odkładanie

• u dzieci i młodych ludzi → śródchrzęstny wzrost chrząstki = synteza kolagenu II + proteoglikanów

chrząstka sprężysta występowanie

• nagłośnia

• małe chrząstki krtani

• małżowina uszna

• trąbka Eustachiusza

chrząstka sprężysta budowa

• substancja międzykomórkowa = cienkie włókienka kolagenowe typu II + włókna sprężyste (elastynowe; barwiące się rezorcyną/orceiną)

• obecność włókien sprężystych = sprężystość + podatność na zginanie

• wielkość + rozmieszczenie chondrocytów = jak w szklistej

• mniej liczne grupy izogeniczne

chrząstka włóknista

• substancja międzykomórkowa: włókna kolagenu typu I + niewiele proteoglikanów

• włókna tworzą grube pęczki; prostoliniowy/lekko falisty przebieg

• chondrocyty wciśnięte pomiędzy pasma kolagenu (szeregowe ułożenie, wydłużenie kształtu)

• spojenie łonowe, miejsca przyczepu więzadeł głowy kości udowej, w krążkach międzykręgowych oraz łąkotkach