Pagbasa Quiz 1

Pagbasa / Pagsusuri / Teksto at Konteskto

Pagbasa

• Paraan ng pagkilala at pagkuha ng mga ideya at kaisipan sa mga sagisag na nakasulat upang mabigkas nang pasalita (Austero, 1999)

• Psycholinguistic guessing game (Goodman, 1967)

• Kilos o gawa ng tao na tumutukoy sa pag-unawa sa kahulugan ng isang aklat, sulatin at iba pang nasusulat na bagay (Merriam-Webster)

• Susing nagbubukas ng pintuan tungo sa pagtatamo ng kaalaman tungkol sa iba't ibang larangan bukod sa ito'y nagbibigay rin ng kasiyahan (Villamin, 1999)

• Isang proseso ng pagbubuo ng interpretasyon sa mga simbolong nakasulat

1. Persepyon

2. Komprehensyon

3. Reaksyon

4. Integrasyon

4 na hakbang ng pagbasa (Gray, 1950)

Persepsyon

• Hakbang ng pagbasa

• Pagtukoy sa ayos ng mga simbolong nakatala o nakalimbag

Komprehensyon

• Hakbang ng pagbasa

• Pagbibigay-interpretasyon sa mga ideya ng bawat simbolo

Reaksyon

• Hakbang ng pagbasa

• Pagbuo ng hatol sa kabuuang kahulugan ng mga simbolo

Integrasyon

• Hakbang ng pagbasa

• Pag-uugnay nito sa dating kaalaman o karanasan upang ganap na

  maunawaan

Pagsulat

Alin ang nauna: pagbasa o pagsulat?

Mesopotamia

Ayon sa kasaysayan, ang _____ na unang pinag-usbungan ng sibilisasyon sa mundo ay ang ugat ng pagkatuto ng tao na sumulat kaya naman inaasahang dito rin nagsimula ang pagkatuto sa pagbasa.

1. Cuneiform

2. Sumerian

Ang (1) ay ang unang sistema ng pagsulat sa mundo na pinasimulan ng mga katutubong (2)

Word-signs (pictographs)

Ang mga unang sistema ng pagsulat na ito ay mula sa mga maliliit na imahe na ginamit bilang salita o pagpapahayag ng isang sitwasyon o _____

1. Top-Down

2. Bottom-Up

2 teorya ukol sa kakayahan ng tao sa pagbasa

Teoryang Top-Down

• Teorya ukol sa kakayahan ng tao sa pagbasa

• Naniniwalang ang pag-unawa ay nagmumula sa isipan ng mambabasang mayroon nang dating kaalaman o prior knowledge (Goodman, 1985)

• Ang pag-unawa ay nakabatay sa kabuuang kahulugan ng teksto

• Ang impormasyon ay nagmumula sa dating kaalaman ng mambabasa patungo sa teksto (Smith, 1994)

• Ang mambabasa ay gumagamit ng kanyang dating kaalaman at mga kaalaman na nabubuo na sa kanyang isipan batay sa kanyang mga karanasan at pananaw sa paligid (schema)

• Constructivism

Teoryang Bottom-Up

• Teorya ukol sa kakayahan ng tao sa pagbasa

• Nainiwalang ang pag-unawa sa teksto ay batay sa mga nakikita rito tulad ng salita, pangungusap, larawan, diyagrama o iba pang simbolo (Flesch, 1955)

• Ang pag-unawa ng isang bagay ay nag-uumpisa sa ibaba (bottom) o ang mismong teksto (reading text) at napupunta sa itaas (up) o sa utak ng mambabasa matapos maproseso sa tulong ng mata at utak o isipan

• Batay sa teoryang behaviorist at sa paniniwalang ang utak ay isang blangkong papel o tabularaza

• Ang impormasyon ay hindi nagmumula sa mambabasa kundi sa teksto

  • Ang teoryang ito ay tinatawag ding data-driven model o part-to-whole model

Scanning

• Ang mabilisang pagbasa upang hanapin ang ispesipikong ideya ng teksto

• Nagsasagawa ng paggalugad sa materyal na hawak at ang mahahalagang salita lamang ang binibigyang-pansin

Skimming

• Ang mabilisang pagbasa upang hanapin ang pangkalahatang ideya ng teksto

• Pagkuha sa impresyon at pagpili ng materyal na babasahin ang binibigyang pansin at hindi ang mahahalagang salita dahil inaasahan ang pagbuo ng sariling mga salita batay sa naunawaan

1. Layunin

2. Pananaw

3. Damdamin

Pagkilala sa may-akda/katangian ng teksto

Layunin

• Pagkilala sa may-akda/katangian ng teksto

• Nais iparating at motibo ng manunulat sa teksto

• Maaari itong panghihikayat na paniwalaan ang prinsipyo, pilosopiya, paniniwala, at paninindigan ng may-akda sa kanyang teksto

Pananaw

• Pagkilala sa may-akda/katangian ng teksto

• Preperensya ng may-akda at ang distansya niya sa tiyak na paksa

  • Ang teksto ay nasa unang _____ kung ang may-akda nito ay inilalahad ang sarili niyang danas

  • Nasa ikalawang _____ naman ang may-akda kung ang kaniyang mambabasa ang nais niyang dumanas ng kaniyang teksto

  • Nasa ikatlong _____ naman ang may-akda kung ang kaniyang inilalahad ay hindi personal na danas bagkus ay ibang tao ang dumadanas nito

Damdamin

• Pagkilala sa may-akda/katangian ng teksto

• Ipinapahiwatig na pakiramdam ng may-akda sa teksto

• Ang may-akda ay maaaring natutuwa, nagagalit, nalulungkot, nagbabahala, o iba pang emosyon

• Nakatutulong ito upang maunawaan ang tono ng may-akda sa loob ng binabasang teksto

1. Primarya

2. Inspeksyonal

3. Analitikal

4. Sintopikal

4 na antas ng pagbasa

Primarya

• Antas ng pagbasa

• Upang makamit lamang ang literasi sa pagbasa

• Pagtukoy rin ito sa mga ispesipikong impormasyon

• Ang interpretasyon dito ay tanging porma lamang ng teksto

Inspeksyonal

• Antas ng pagbasa

• Pag-unawa sa kabuuan ng teksto at nakapagbibigay ng hinuha tungkol dito

• Nakabubuo na ng impresyon (katangian ng teksto) tulad layunin, pananaw, at damdamin ng may-akda habang hindi pa lumalabas ng teksto

• Paghahanda na para sa mas malalim na pagbasa

Analitikal

• Antas ng pagbasa

• Paggamit ng mapanuri at kritikal na pag-iisip upang malalimang maunawaan ang teksto

• Pag-uugnay ng teksto sa mga nangyayari sa paligid ng mambabasa at hindi na lang sa paligid ng may-akda kaya naman lumalabas na sa teksto

• Tinutukoy rin nito ang mga katotohanan at hindi, ang tama o mali, at ang mabuti at masama

Sintopikal

• Antas ng pagbasa

• Paghahambing ng binasang teksto sa iba pang teksto na iba rin ang may-akda ngunit magkakaugnay-ugnay ang impresyon

• May pananaliksik nang ginagawa kaya nakabubuo na ng sariling perspektiba na hindi lang sa labas ng teksto bagkus ay pumapasok na sa iba namang teksto

Panunuring Pampanitikan o Literary Criticism

• Proseso ng paghihimay-himay ng mga ideya na ginagamit para sa mas epektibong pag-unawa sa mga akdang pampanitikan

• Sinusuri ang akda hindi lang sa porma nito bagkus ay maging sa paglabas ng interpretasyon mula sa pagkakasulat ng akda papunta sa pagkakabasa ng mambabasa

• Ang pagsusuring gagawin ng mambabasa ay hindi lang nakakahon sa iisang perspektibo

1. Klasismo

2. Romantisismo

3. Realismo

3 pangunahing dulog ng panunuring pampanitikan

Klasismo

• Pangunahing dulog ng panunuring pampanitikan

• Pagsusuri sa katwiran ng isang akda

Romantisismo

• Pangunahing dulog ng panunuring pampanitikan

• Pagsusuri sa kagandahan ng isang akda

Realismo

• Pangunahing dulog ng panunuring pampanitikan

• Pagsusuri sa katotohanan ng isang akda

Pagsusuri

• Pagwawasak ng isang buong ideya upang magkahiwa-hiwalay ang mga ito at isa-isang maunawaan ang mga ideya (breaking down of ideas)

• Ang mga winasak at pinaghiwa-hiwalay na ideya ay muling binuo upang magkaroon ng pangkalahatang ideya

Sintesis

• Ang susunod na proseso matapos ang analisis o pagsusuri

• Muling pagbubuo ng mga ideya upang magkaroon ng panibagong buong ideya na kaiba sa buong ideyang mayroon bago ang paghihimay-himay

Teksto

• Isang maliwanag na hanay ng mga simbolo o palatandaan na nagpapadala ng ilang mga uri ng mensahe upang makapagbigay ng kaalaman

• Walang partikular na haba, sukat, o laki ang mga nakasulat na nilalaman

• Lahat ng mga nakasulat na may maliwanag na hanay ng mga simbolo tulad ng mga titik/letra, numero, bantas, at guhit na may ipinapadalang mensahe sa mambabasa para makapagbigay ng kaalaman

Konteksto

• Ang kultural, historikal, o sikolohikal na kaligiran

• Kaluluwa ng teksto

1. Cultural

2. Historical

3. Psychological

3 kaligiran ng konteskto ng isang teksto

Kultural

• Kaligiran ng konteksto

• Nakabatay sa uri, anyo, o paraan ng pamumuhay ng tao sa kaniyang paligid

Historikal

• Kaligiran ng konteksto

• Nakabatay sa kasaysayan o impormasyon nagmula sa nakaraan na nilipasan na ng panahon

Sikolohikal

• Kaligiran ng konteksto

• Nakabatay sa kaisipan, karanasan o oryentasyon ng sinumang sumulat ng teksto