Aardrijkskunde: Sferen, het Broeikaseffect en de Koolstofcyclus

Flashcards met begrippen en definities over de aarde als systeem, de sferen, het natuurlijk broeikaseffect en de koolstofcyclus uit pagina 16-38 van de aardrijkskundenotities.

Systeem

Een geheel van elementen die elkaar beïnvloeden.

Geïsoleerd systeem

Een systeem waarbij er geen materie en geen energie in of uit gaat.

Open systeem

Een systeem waarbij zowel materie als energie in en uit kunnen gaan.

Gesloten systeem

Een systeem waarbij er geen materie in of uit gaat, maar wel energie (de aarde is een voorbeeld hiervan, met bijna geen materie in of uit).

Atmosfeer

De sfeer van de aarde die bestaat uit lucht.

Hydrosfeer

De sfeer van de aarde die bestaat uit al het water.

Geosfeer

De sfeer van de aarde die bestaat uit de vaste, rotsachtige buitenkant en binnenkant.

Biosfeer

De sfeer van de aarde die bestaat uit alle levende organismen.

Stralingsspectrum

Een verzameling van straling.

Albedo-effect

Het verschijnsel waarbij ongeveer $\frac{1}{3}$ van de zonnestralen wordt teruggekaatst of gereflecteerd naar de ruimte.

Energiebalans

De toestand waarin instraling en uitstraling met elkaar in evenwicht zijn.

Natuurlijk broeikaseffect

Het proces waarbij natuurlijke broeikasgassen warmte vasthouden en terugstralen naar het aardoppervlak, waardoor de temperatuur $15\,^\circ\text{C}$ is in plaats van $-18\,^\circ\text{C}$.

Waterdamp ($\text{H}_2\text{O}$)

Een broeikasgas afkomstig van het verdampen van water, dat weer condenseert en zich daardoor niet in de atmosfeer opstapelt.

Koolstofdioxide ($\text{CO}_2$)

Een broeikasgas dat vrijkomt bij vulkanisme, bosbranden en de afbraak van organisch materiaal, en dat zich in tegenstelling tot waterdamp wel opstapelt in de atmosfeer.

Methaan ($\text{CH}_4$)

Een broeikasgas dat vrijkomt uit moerassen en door vertering bij herkauwers.

Lachgas ($\text{N}_2\text{O}$)

Een broeikasgas dat ontstaat door het omzetten van organische stoffen in de bodem.

Koolstof ($\text{C}$)

Een van de belangrijkste bouwstenen voor het leven op aarde; de totale hoeveelheid hiervan blijft ongewijzigd.

Koolstofputten

Plaatsen waar koolstof ($\text{C}$) voor een lange tijd opgeslagen blijft.

Koolstofbronnen

Plaatsen waar koolstof ($\text{C}$) weer vrijkomt.

Korte koolstofcyclus

De snelle natuurlijke uitwisseling van koolstof tussen de atmosfeer en organismen.

Lange koolstofcyclus

De langzame verplaatsing van koolstof, lopend van de vorming van fossiele brandstoffen tot de verbranding ervan (beïnvloed door de mens).