geschiedenis hoofdstuk 4 havo 4

abolitionisme

Beweging die streeft naar de afschaffing van slavenhandel en slavernij.

ancien régime

Bestuurssysteem van vóór de Franse Revolutie, waarbij de vorst veel macht heeft en er standen zijn met eigen voorrechten.

democratische revolutie

Revolutie die is gebaseerd op het idee van volkssoevereiniteit en die als belangrijkste doelen heeft: de grondrechten van burgers vastleggen in een grondwet en (een deel van) de burgers het bestuur van het land laten kiezen door vrije verkiezingen.

grondrechten

Natuurlijke rechten van de mens die in de grondwet van een staat worden vastgelegd en daardoor (burgerlijke) grondrechten worden.

grondwet

De verzameling fundamentele wetten van een staat waarin de werking van het politieke systeem en de grondrechten en plichten van de burgers staan beschreven.

natuurlijke rechten

Het geheel van rechten die ieder mens van nature heeft, zoals het recht op leven, bezit en vrijheid.

parlementaire democratie

Vorm van bestuur waarbij de macht ligt bij een volksvertegenwoordiging (parlement) die door alle of een groot deel van de burgers is gekozen.

publieke opinie

Mening die door het grootste deel van het volk wordt gedeeld en die tot stand komt door een openbaar debat tussen burgers.

ras

Een begrip dat mensen typeert op basis van lichamelijke verschillen en afkomst.

scheiding der machten

Het principe dat er in een staat drie verschillende machten zijn (de wetgevende macht, de uitvoerende macht en de rechtsprekende macht) en dat deze machten nooit in één persoon of instelling samen mogen komen.

stand

Een groep van mensen met een vergelijkbare maatschappelijke functie, zoals priesters (de geestelijkheid), bestuurders en militairen (de adel) en boeren en burgers (de derde stand).

tolerantie

Verdraagzaamheid tegenover andersdenkenden, met name tegenover mensen met een ander geloof.

verlicht absolutisme

Een bestuursvorm waarin een absoluut vorst het algemeen belang op een rationele manier zegt te dienen.

verlichting

Periode waarin een kritische houding ontstond tegenover geloof en traditie en een groot vertrouwen in de mogelijkheid de wereld rationeel te doorgronden.

volkssoevereiniteit

Het idee dat de hoogste macht in een staat bij het volk li