1/274
Looks like no tags are added yet.
aanboren
Een nieuwe voorraad of bron bereiken en bruikbaar maken; letterlijk of figuurlijk.
aandeelhouder
Iemand die via aandelen een deel van een onderneming bezit.
aanname
Iets waarvan iemand uitgaat zonder dat het al bewezen is.
aanwakkeren
Een gevoel; conflict of ontwikkeling sterker maken.
aanwenden
Iets gebruiken voor een bepaald doel.
abrupt
Plotseling en zonder geleidelijke overgang.
absolutisme
Een bestuursvorm waarbij de vorst vrijwel alle politieke macht bezit.
achterban
De mensen die een leider; partij of organisatie steunen.
achterliggende
Niet onmiddellijk zichtbaar; maar op de achtergrond verklarend of bepalend.
achterstelling
Een situatie waarin iemand of een groep minder kansen of rechten krijgt dan anderen.
actualisering
Een verband leggen tussen iets uit het verleden en de wereld van vandaag.
adelstand
De maatschappelijke groep van mensen met een erfelijke of verleende adellijke titel.
afzetmarkt
Een groep kopers of een gebied waar producten verkocht kunnen worden.
agrarisch
Wat met landbouw te maken heeft.
alliantie
Een bondgenootschap tussen partijen of staten die elkaar steunen.
alluderen
Op een indirecte manier verwijzen naar iets of iemand.
analogie
Een overeenkomst waarmee je iets vergelijkt of uitlegt.
ancien régime
De oude maatschappelijke en politieke orde van vóór de Franse Revolutie; met standen en vorstelijke macht.
annexatie
Het toevoegen van een gebied aan het grondgebied van een staat.
antirevolutionair
Gericht tegen revoluties en de veranderingen die zij nastreven.
antropoloog
Een onderzoeker die mensen en hun ontwikkeling; cultuur of samenlevingen bestudeert.
arbeidsorganisatie
De manier waarop het werk en de taken binnen een bedrijf worden geregeld.
arbeidsverdeling
Het opsplitsen van het werk in verschillende taken die door verschillende mensen worden uitgevoerd.
armenzorg
De georganiseerde hulp aan mensen die onvoldoende middelen hebben om in hun levensonderhoud te voorzien.
artificieel
Kunstmatig of gemaakt; in plaats van natuurlijk ontstaan.
assemblage
Het samenvoegen van losse onderdelen tot een afgewerkt product.
autobiografie
Een boek waarin iemand het eigen leven beschrijft.
autoritair
Gekenmerkt door strenge machtsuitoefening en weinig ruimte voor inspraak.
ballingschap
Een verblijf buiten het eigen land of de eigen streek; omdat men er niet mag of veilig kan blijven.
barricade
Een versperring die wordt opgebouwd om een straat of doorgang te blokkeren.
basisgeletterdheid
De elementaire vaardigheid om te lezen en te schrijven en geschreven informatie te begrijpen.
bedrijfsconcentratie
Het samenbrengen van steeds meer economische activiteiten bij een kleiner aantal grote ondernemingen.
bedrijfsvoering
De manier waarop een onderneming wordt geleid en haar dagelijkse activiteiten uitvoert.
bepleiten
Met argumenten voor een idee of maatregel opkomen.
bevoegdheid
Een officieel recht om bepaalde beslissingen te nemen of taken uit te voeren.
bevoogding
Het sterk controleren of voor anderen beslissen alsof zij niet zelfstandig kunnen handelen.
bevorderen
Ervoor zorgen dat iets zich gemakkelijker of sneller ontwikkelt.
bewerkstelligen
Ervoor zorgen dat een bepaald resultaat tot stand komt.
bewind
Het bestuur van een land of gebied; of de periode waarin dat bestuur aan de macht is.
bibliografie
Een geordende lijst van publicaties die bij een onderwerp of onderzoek horen.
bourgeoisie
De burgerlijke maatschappelijke klasse; vooral de welgestelde burgers met bezit en invloed.
buffer
Een beschermende tussenruimte of tussenliggende eenheid.
bufferstaat
Een staat tussen andere machten die hun rechtstreekse confrontatie moet helpen voorkomen.
burgerij
De maatschappelijke groep van burgers met onder meer bezit; handelsactiviteiten of een vrij beroep.
centraliseren
Taken of macht op één centrale plaats samenbrengen.
centrifugaal nationalisme
Nationalisme waarbij een bevolkingsgroep zich uit een bestaande staat wil losmaken.
centripetaal nationalisme
Nationalisme waarbij verspreide gebieden of groepen zich tot één staat willen verenigen.
chauvinisme
Overdreven trots op de eigen groep of het eigen land; vaak met de overtuiging dat die beter zijn dan andere.
cijnskiesrecht
Een kiesstelsel waarbij alleen wie voldoende belasting betaalt mag stemmen.
clerus
De gezamenlijke geestelijkheid van een kerk; zoals priesters en bisschoppen.
coalitie
Een samenwerking tussen verschillende partijen om een gemeenschappelijk doel te bereiken.
codemeshing
Het verweven van verschillende talen of taalvariëteiten binnen dezelfde uiting of tekst.
codeswitching
Het afwisselen tussen talen of taalvariëteiten binnen of tussen gesprekken.
cognitief
Wat te maken heeft met denken; leren; onthouden en begrijpen.
cokes
Een koolstofrijke brandstof die wordt gemaakt door steenkool zonder toevoer van lucht te verhitten.
collegium
Een geleerde Latijnse benaming voor een gemeenschap; college of onderwijsinstelling.
commercieel
Gericht op handel; verkoop of het verdienen van geld.
compensatie
Een vergoeding of tegenprestatie voor een verlies of nadeel.
compenseren
Een verlies of nadeel geheel of gedeeltelijk goedmaken.
concern
Een grote ondernemingsgroep die uit verschillende verbonden bedrijven bestaat.
condoleancebrief
Een brief waarin iemand zijn medeleven bij een overlijden uitdrukt.
condoleren
Iemand medeleven betuigen na het overlijden van een dierbare.
conjunctuur
De beweging van de economie door afwisselende perioden van groei en vertraging of krimp.
conjunctuurcyclus
De opeenvolging van economische opleving; hoogtepunt; terugval en herstel.
conservatief
Gericht op het bewaren van bestaande tradities en verhoudingen.
consolidatie
Het steviger en duurzamer maken van een bestaande positie of toestand.
constitutioneel
Geregeld door of gebonden aan een grondwet.
constitutionele monarchie
Een koninkrijk waarin de macht van de vorst door een grondwet wordt begrensd.
consulaat
In deze context: het Franse bestuur onder Napoleon waarbij formeel drie consuls regeerden.
consumptiegoederen
Producten die mensen kopen voor eigen gebruik; zoals kleding of huishoudelijke toestellen.
consumptiemaatschappij
Een samenleving waarin het kopen en gebruiken van goederen en diensten een grote rol speelt.
context
De omstandigheden en achtergrond die helpen om iets te begrijpen.
creolisering
Het proces waarbij door intensief taalcontact nieuwe taalvormen of creooltalen ontstaan.
cruciaal
Beslissend of van zeer groot belang.
cultuurdrager
Een persoon of groep die cultuur bewaart; uitdraagt of mee vormgeeft.
de grondslag leggen
De basis of voorwaarden scheppen waarop iets later voortbouwt.
dekolonisatie
Het proces waarbij kolonies onafhankelijk worden van een koloniale machthebber.
delegeren
Een taak of bevoegdheid aan iemand anders overdragen.
democratie
Een bestuursvorm waarin het volk politieke invloed heeft; rechtstreeks of via verkozen vertegenwoordigers.
democratisering
Een ontwikkeling waarbij meer mensen inspraak en politieke rechten krijgen.
deserteren
Zonder toestemming het leger verlaten of zich aan de militaire dienst onttrekken.
despoot
Een heerser die zeer veel macht naar zich toetrekt en weinig inspraak duldt.
diplomatie
Het onderhouden van betrekkingen en het onderhandelen tussen staten.
disciplineren
Iemand leren zich aan vaste regels en voorschriften te houden.
distributie
Het verspreiden en beschikbaar maken van producten voor gebruikers of verkopers.
domino-effect
Een kettingreactie waarbij de ene verandering een volgende verandering veroorzaakt.
douane-unie
Een samenwerking waarbij landen onderlinge invoerrechten afschaffen en tegenover buitenstaanders een gezamenlijke handelsregeling voeren.
drieslagstelsel
Een landbouwsysteem waarbij grond in drie delen wordt verdeeld met een afwisseling van wintergewassen; zomergewassen en braak.
dubbelmonarchie
Een staatsverband waarin twee rijksdelen onder dezelfde vorst vallen maar deels een eigen bestuur hebben.
dynamo
Een toestel dat mechanische beweging omzet in elektrische energie.
ecologisch
Wat betrekking heeft op de verhouding tussen levende wezens en hun omgeving.
eigendomsrecht
Het recht om bezit te hebben en er binnen de wet over te beschikken.
elan
Enthousiasme; vaart en vernieuwende kracht.
elite
Een kleine groep met veel macht; invloed of aanzien.
enclosure-systeem
Het opdelen en omheinen van gemeenschappelijke landbouwgronden in particulier beheerde percelen in Engeland.
enfant terrible
Iemand die door onconventioneel gedrag of scherpe uitspraken opschudding veroorzaakt binnen de eigen omgeving.
etniciteit
Het behoren tot een groep met een gedeelde culturele achtergrond; geschiedenis of afstamming.
etnisch
Wat verband houdt met een groep met een gedeelde culturele achtergrond of afkomst.
exclusie
Het uitsluiten van mensen van deelname of toegang.
expansie
Uitbreiding of groei in omvang; gebied of invloed.