Kaarten: Hoofdstuk 4: Indeling en inhoud van het objectieve recht

Op welke twee manieren kan men recht indelen?

Volgens het voorwerp van de regels of volgens hun functie.

Wat is publiekrecht?

Recht over overheid, staatsorganisatie en uitoefening van openbaar gezag.

Wat is privaatrecht?

Recht dat vooral rechtsverhoudingen tussen particulieren regelt.

Waarom is publiekrecht versus privaatrecht geen absolute scheiding?

De overheid kan privaatrechtelijk handelen en privaatrecht bevat publieke regels.

Wat is grondwettelijk recht?

Regels over staatsinstellingen, bevoegdheden en grondrechten.

Wat is administratief recht?

Regels over bestuurshandelen, overheidsorganisatie en bestuurlijke rechtsbescherming.

Wat is gerechtelijk recht?

Regels over rechtbanken, procesvoering en de afdwinging van rechten.

Wat is het verschil tussen materieel en formeel recht?

Materieel bepaalt rechten en plichten; formeel bepaalt procedure en handhaving.

Wat is materieel strafrecht?

Regels die strafbare feiten en straffen bepalen.

Wat is strafprocesrecht?

Regels over opsporing, vervolging en berechting van strafbare feiten.

Wat is fiscaal recht?

Regels over het heffen, innen en betwisten van belastingen.

Wat is burgerlijk recht?

Algemeen privaatrecht over personen, goederen, verbintenissen en familie.

Wat is ondernemingsrecht?

Regels over ondernemingen en hun juridische activiteiten.

Wat is economisch recht?

Regels over economische activiteiten, markten en consumentenbescherming.

Wat is arbeidsrecht?

Regels over individuele en collectieve arbeidsverhoudingen.

Wat is socialezekerheidsrecht?

Regels die bescherming organiseren tegen bepaalde sociale risico's.

Wat is internationaal privaatrecht?

Recht voor grensoverschrijdende privaatrechtelijke situaties.

Welke drie vragen behandelt internationaal privaatrecht?

Bevoegde rechter, toepasselijk recht en erkenning van buitenlandse beslissingen.

Wat is internationaal publiekrecht?

Recht over staten, internationale organisaties en hun onderlinge relaties.

Wat is supranationaal recht?

Recht van een bovenstatelijke rechtsorde, zoals de Europese Unie.

Wat is het verschil tussen IPR en internationaal publiekrecht?

IPR gaat over private grensgevallen; internationaal publiekrecht over staten en organisaties.

Kan een Belgische rechter buitenlands recht toepassen?

Ja. Internationale bevoegdheid en toepasselijk recht zijn verschillende vragen.

Wat is een EU-verordening?

Een EU-rechtshandeling die in beginsel rechtstreeks toepasselijk is.

Wat is een EU-richtlijn?

Een EU-rechtshandeling die lidstaten bindt aan een te bereiken resultaat.

Waarom zijn rechtstakken niet volledig gescheiden?

Eenzelfde situatie kan door meerdere rechtstakken tegelijk worden geregeld.

Wat is het verschil tussen een wet in formele en materiële zin?

Formeel: afkomstig van de federale wetgevende macht. Materieel: algemene bindende rechtsregel van een bevoegde overheid.

Kan een wet zowel formeel als materieel zijn?

Ja, wanneer de wetgevende macht een algemene bindende rechtsregel uitvaardigt.

Waarom is een gemeentelijk reglement een wet in materiële zin?

Het bevat algemene bindende regels, maar is niet afkomstig van de federale wetgevende macht.